III SK 2/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III SK 2/13

POSTANOWIENIE

Dnia 24 września 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Halina Kiryło

w sprawie z powództwa Polskiej Telefonii Komórkowej C. Spółki z ograniczoną

odpowiedzialnością w W.

przeciwko Prezesowi Urzędu Komunikacji Elektronicznej

z udziałem Krajowej Izby Gospodarczej Elektroniki i Telekomunikacji

o ustalenie opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 24 września 2013 r.,

na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 25 maja 2012 r.,

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (Prezes Urzędu) decyzją z dnia 9

grudnia 2009 r., wydaną na podstawie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego

ustalił wysokość opłaty z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w zakresie stawki z

tytułu zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej

Polskiej Telefonii Komórkowej C. Sp. z o.o. (powód) na poziomie 0,1677 zł/min;

zobowiązał powoda do corocznego przedstawienia Prezesowi Urzędu uzasadnienia

wysokości stawki MTR w oparciu o ponoszone koszty na podstawie danych za

ostatni zakończony rok obrotowy; stwierdził na podstawie art. 206 ust. 2a w

związku z art. 206 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego, że decyzja podlega

natychmiastowemu wykonaniu.

Powód zaskarżył decyzję Prezesa Urzędu odwołaniem, w którym zarzucił

m.in. naruszenie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego przez przyjęcie, że

wysokość opłat ustalonych przez powoda w oparciu o ponoszone koszty jest

nieprawidłowa oraz art. 18 w związku z art. 15 pkt 2 i 3 Prawa telekomunikacyjnego

w związku z art. 7 dyrektywy 2002/21 przez zaniechanie przesłania Komisji

Europejskiej i organom regulacyjnym innych państw członkowskich projektu decyzji

po wprowadzeniu istotnych zmian w jej uzasadnieniu przez Prezesa Urzędu.

Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 6 października 2011 r., uchylił zaskarżoną

decyzję w punkcie nakładającym na powoda obowiązek przedstawienia corocznego

uzasadniania wysokości stawki MTR, a w pozostałym zakresie oddalił odwołanie.

W odniesieniu do zarzutu nieprawidłowego przeprowadzenia postępowania

konsolidacyjnego Sąd Okręgowy zważył, że postępowanie konsolidacyjne jest

jednym z instrumentów mających na celu ujednolicenia prawa telekomunikacyjnego

w Unii Europejskiej. Sąd Okręgowy zwrócił także uwagę, że Prezes Urzędu nie ma

bezwzględnego obowiązku uwzględnienia stanowiska Komisji Europejskiej i innych

regulatorów, jednakże powinien to czynić w takim zakresie, by projektowany środek

przyczyniał się do rozwoju rynku wewnętrznego i spełniał jego założenia. Zgodnie z

punktem 20 zaleceń Komisji Europejskiej z dnia 15 października 2008 r. jeżeli

krajowy organ regulacyjny przyjmie projekt środka po otrzymaniu uwag Komisji lub

innego organu regulacyjnego, wówczas powiadomi Komisję i inne organy

regulacyjne o sposobie, w jaki uwzględnił przekazane uwagi. Odnosząc się do

obowiązku powtórnej notyfikacji projektu środka w przypadku wprowadzenia do

niego zmian po przeprowadzeniu postępowania konsolidacyjnego, Sąd Okręgowy

rozróżnił między ewentualnym obowiązkiem renotyfikacji projektu samego środka,

czyli rozstrzygnięcia zawartego w sentencji zaskarżonej decyzji, a projektem

uzasadnienia tego środka. W ocenie Sądu obowiązek powtórnej notyfikacji istnieje

jedynie w przypadku dokonania przez Prezesa Urzędu zmiany projektowanego

rozstrzygnięcia, przy czy czym chodzi tylko o przypadek, gdy zmiana nie wynika z

dostosowania się Prezesa Urzędu do uwag przedłożonych przez Komisję i inne

krajowe organy regulacyjne. Zmiana w zakresie motywów, jakimi kierował się organ

przy przyjmowaniu określonego środka nie może zaś być utożsamiana ze zmianą

merytoryczną

dotyczącą

rozstrzygnięcia

samego

o

nakładanym

środku

regulacyjnym. Odnosząc powyższe zapatrywania do okoliczności tej sprawy Sąd

Okręgowy stwierdził, że z porównania treści projektu decyzji przedstawionego

Komisji Europejskiej w ramach postępowania konsolidacyjnego oraz treści

zaskarżonej decyzji wynika, że do notyfikowanego projektu wprowadzono

następujące zmiany: usunięto z podstawy prawnej odwołanie do art. 13 nowelizacji

Prawa telekomunikacyjnego z 24 kwietnia 2009 r., dokonano stylistycznych zmian

w sentencji w pkt 1.2., w pkt II wskazano inną podstawę prawną natychmiastowej

wykonalności decyzji. Z kolei zmiany w uzasadnieniu decyzji mają charakter

redakcyjny oraz uzupełniają jego treść o informacje dotyczące przebiegu

postępowania konsultacyjnego i konsolidacyjnego. Zdaniem Sądu, powyższe

zmiany oraz wskazana przez powoda zmiana dotycząca metodologii ustalania

stawki MTR (przy zachowaniu stawki na poziomie ustalonym w projekcie środka

poddanym,

konsolidacji)

nie

usprawiedliwiają

potrzeby

ponownego

przeprowadzenia postępowania konsolidacyjnego. Nie są to bowiem zmiany

wpływające w jakikolwiek sposób na treść rozstrzygnięcia notyfikowanego

uprzednio Komisji.

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 40 ust. 4 Prawa

telekomunikacyjnego Sąd Okręgowy uznał, że Prezes Urzędu prawidłowo przeliczył

wskaźnik WACC, którym posługiwał się powód. Zasadne było również wyłącznie

przez Prezesa Urzędu z kosztów ponoszonych przez powoda na użytek wyliczenia

wysokości stawki MTR kategorii kosztów związanych ze świadczeniem usług

detalicznych.

Powód i Prezes Urzędu zaskarżyli wyrok Sądu Okręgowego apelacjami. W

apelacji powoda zaskarżonemu wyrokowi zarzucono w szczególności naruszenie

art. 18 w związku z art. 15 pkt 2 i 3 Prawa telekomunikacyjnego w związku z art. 7

dyrektywy 2002/21 poprzez zaniechanie przesłania Komisji i organom regulacyjnym

innych państw członkowskich projektu decyzji po wprowadzeniu istotnych zmian w

jej uzasadnieniu przez Prezesa Urzędu.

Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 25 maja 2012 r., oddalił obie apelacje oraz

zniósł wzajemnie miedzy stronami koszty procesu za drugą instancję.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego postępowania konsolidacyjnego Sąd

Apelacyjny, uznając go za bezzasadny stwierdził, że Prezes Urzędu nie miał

obowiązku powtórnej notyfikacji projektu środka wobec tego, że zmiana dotyczyła

uzasadnienia decyzji, nie wpływając na treść rozstrzygnięcia notyfikowanego

uprzednio Komisji.

Powód zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w części

oddalającej jego apelację. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie art. 40

ust.4 Prawa telekomunikacyjnego poprzez błędną wykładnię polegającą na

uznaniu, przez Sąd Apelacyjny, iż dopuszczalne było wydanie przez Prezesa

Urzędu decyzji ustalającej opłaty w wysokości równej opłatom stosowanym przez

powoda; art. 18 w związku z art. 15 pkt 2 i art. 40 ust. 4 Prawa

telekomunikacyjnego przez uznanie, że dopuszczalne było zaniechanie przesłania

Komisji Europejskiej oraz organom regulacyjnym innych państw członkowskich

projektu decyzji po wprowadzeniu istotnych zmian w jej uzasadnieniu polegających

na ustaleniu innej wysokości kosztów stanowiących podstawę ustalenia wysokości

opłat oraz przyjęciu innej metody obliczania kosztów; art. 40 ust. 4 Prawa

telekomunikacyjnego oraz art. 16 k.p.a. w związku z art. 206 ust. 1 Prawa

telekomunikacyjnego w związku z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. przez błędną wykładnię i

uznanie, że dopuszczalne było wydanie decyzji, która dotyczy sprawy już

poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną.

Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód powołał się na

potrzebę rozstrzygnięcia dwóch zagadnień prawnych. Jako pierwsze wskazał

problem, czy na podstawie art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego Prezes

Urzędu może ustalić opłaty z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w wysokości

równej opłatom stosowanym dotychczas przez operatora uznając, że przesłankę do

takiego

rozstrzygnięcia

stanowi

zmiana

kosztów

stanowiących

podstawę

wyznaczenia opłat lub zmiana okresu, dla którego były badane koszty stanowiące

podstawę ustalenia opłat albo tylko w wysokości innej niż wysokość opłat

stosowanych dotychczas przez operatora? Jako drugie wskazał problem, czy

art. 18 w związku art. 15 pkt 2 i art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego należy

interpretować w ten sposób, że spełniony zostaje wymóg przeprowadzenia

postępowania konsolidacyjnego w sytuacji, gdy po przesłaniu Komisji Europejskiej i

organom regulacyjnym innych państw członkowskich projektu rozstrzygnięcia wraz

z uzasadnieniem oraz otrzymaniu stanowiska Komisji Europejskiej odnośnie tego

projektu zostaje wydana decyzja, której uzasadnienie w

porównaniu do

uzasadnienia projektu rozstrzygnięcia przesłanego w ramach postępowania

konsolidacyjnego zostaje zmienione w zakresie ustaleń dotyczących wysokości

kosztów podnoszonych przez operatora i metody ich obliczenia przy jednoczesnym

braku różnicy pomiędzy sentencją wydanej decyzji a sentencją projektu

rozstrzygnięcia?

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna powoda nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej

merytorycznego rozpoznania.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego rozpoznanie skargi

kasacyjnej następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych, wymienionych w art. 398 9 §

1 k.p.c., tj. wówczas, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, bądź

istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, czy też zachodzi nieważność

postępowania lub gdy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarga

kasacyjna jest wszak szczególnym środkiem zaskarżenia, realizującym przede

wszystkim interes publiczny, polegający na usuwaniu rozbieżności w orzecznictwie

sądów powszechnych oraz na wspomaganiu rozwoju prawa, zatem uzasadnienie

wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powinno koncentrować się na

wykazaniu, iż takie okoliczności w sprawie zachodzą (zob. postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 5 czerwca 2013 r., III SK 55/12 i powołane tam orzeczenia).

Wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej strony powodowej nie

ujawnia istotnego zagadnienia prawnego sprawy w rozumieniu art. 398 9 § 1 pkt 1

k.p.c. Postawiony w tym wniosku pierwszy problem prawny jest bowiem

nieadekwatny do podstaw zaskarżonego rozpatrywaną skargą kasacyjną wyroku

Sądu Apelacyjnego w W. (postanowienia SN z dnia 27 września 2012 r., III SK

8/12; z dnia 19 października 2012 r., III SK 10/12) oraz okoliczności faktycznych

sprawy, którymi Sąd Najwyższy jest związany zgodnie z art. 39813 § 2 k.p.c.

Mianowicie, problem ten dotyczy kwestii prawnej, która nie została podniesiona w

toku całego postępowania, i której zaskarżony wyrok nie dotyczy w żaden sposób –

w uzasadnieniu orzeczenia Sąd drugiej instancji nie wyartykułował poglądu, na

podstawie

którego

możliwe

byłoby

konstruowanie

problemu

prawnego

podniesionego przez powoda. Treść pierwszego zagadnienia prawnego opiera się

na twierdzeniu powoda, zgodnie z którym zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją

Prezes Urzędu nałożył na powoda obowiązek stosowania stawki za dostęp

telekomunikacyjny w takiej samej wysokości, jaką powód już stosował w oparciu o

przeprowadzoną

przez

siebie

kalkulację

kosztów.

Z

powyższego

powód

wyprowadza, że decyzja Prezesa Urzędu nie korygowała stawki za dostęp

telekomunikacyjny, lecz zatwierdzała stawkę stosowaną przez powoda, do czego

art. 40 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego nie upoważnia Prezesa Urzędu. Z

uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego nie wynika jednak, by w sprawie

poczyniono ustalenia uzasadniające sformułowanie takiego założenia.

Z kolei drugi problem prawny wyartykułowany we wniosku powoda o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie może zostać uznany za zagadnienie

prawne,

które

byłoby

istotne.

W

kwestii

obowiązku

renotyfikacji

środka

regulacyjnego w ramach postępowania konsolidacyjnego, w różnych wariantach,

Sąd Najwyższy wypowiedział się już w powołanym i wykorzystanym przez Sądy

obu instancji wyroku z dnia 2 lutego 2011 r., III SK 18/10. Postawiony przez

powoda problem prawny zmierza zaś do kazuistycznego określenia okoliczności

składających się na bardzo różnorodne formy, co zasadniczo nie mieści się w

koncepcji istotnego zagadnienia prawnego sprawy (postanowienie SN z dnia 19

października 2012 r., III SK 13/12). Niezależnie od powyższego, jak wyjaśniono w

uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z dnia 13 sierpnia 2013 r., III SK 57/12

obowiązek przeprowadzenia postępowania konsolidacyjnego dotyczy „środka”

regulacyjnego. Stanowisko wyrażone przez Sąd drugiej instancji w wyroku

wydanym w niniejszej sprawie jest zbieżne z poglądem prawnym wyrażonym w

powołanym powyżej orzeczeniu przez Sąd Najwyższy. Uzasadnienie wniosku o

przyjęcie skargi powoda do rozpoznania nie zawiera argumentacji, która

uzasadniałaby weryfikację powyższego zapatrywania prawnego.

Mając powyższe na uwadze, z mocy art. 398 9 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy

orzekł jak w sentencji.