III SK 14/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III SK 14/13

POSTANOWIENIE

Dnia 3 października 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Maciej Pacuda

w sprawie z powództwa C. Spółki Akcyjnej w W. następcy prawnego C. Spółki z

ograniczoną odpowiedzialnością w W.

przeciwko Przewodniczącemu Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji

o nałożenie kary pieniężnej,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 3 października 2013 r.,

na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 9 sierpnia 2012 r.,

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2012 r., oddalił apelację C. Sp. z

o.o. w W. (powód) od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 23 listopada 2011 r., w

sprawie przeciwko Przewodniczącemu Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji

(Przewodniczący KRRiTV) o nałożenie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków

wynikających z art. 15a ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i

telewizji (j.t. Dz.U. z 2011 r., Nr 43, poz. 226, ze zm.) w II oraz III kwartale 2010 r.

Powód zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w całości i

wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi drugiej

instancji do ponownego rozpoznania wraz z rozstrzygnięciem o kosztach

postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie art. 53

ust. 1 i 4 ustawy o radiofonii i telewizji oraz art. 227 i art. 233 § 1 k.p.c. w związku z

art. 391 § 1 k.p.c.

Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powód powołał się

na jej oczywistą zasadność (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) oraz na potrzebę wykładni

art. 53 ust. 1 i 4 ustawy o radiofonii i telewizji (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.).

Oczywistej zasadności skargi powód upatruje w naruszeniu art. 227 i art. 233

§ 1 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. poprzez nieuwzględnienie zarzutu apelacji

dotyczącego oddalenia wniosku dowodowego o przesłuchanie świadka. W wyniku

oddalenia tego wniosku, zdaniem skarżącego, doszło do niewyjaśnienia istotnych

dla

rozstrzygnięcia

sprawy

okoliczności

świadczących

o

obiektywnym

i

niezawinionym przez powoda nieosiągnięciu wymaganych prawem wskaźników

procentowego udziału w programie telewizyjnym emitowanym przez powoda

audycji wytworzonych pierwotnie w języku polskim. Powód upatruje również

oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w zastosowaniu art. 53 ust. 1 i 4 ustawy o

radiofonii i telewizji do okresów nieobjętych zaskarżoną decyzją przez uzasadnienie

wysokości kary zdarzeniami, co do których nie można już nakładać kary pieniężnej

na podstawie art. 53 ust. 4 ustawy o radiofonii i telewizji. Dodatkowo powód

podnosi, że Sąd Apelacyjny zastosował w niniejszej sprawie art. 53 ust. 1 ustawy o

radiofonii i telewizji w brzmieniu nieobowiązującym w okresie objętym karą

nałożoną na powoda, ponieważ w okresie tym przepis nie zawierał sformułowania

„uwzględniając

zakres

i

stopień

szkodliwości

naruszenia,

dotychczasową

działalność nadawcy oraz jego możliwości finansowe”. Sąd Apelacyjny w

uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powołał się zaś na te przesłanki, mimo iż

zostały one wprowadzone do treści art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji już

po wydaniu decyzji Przewodniczącego KRRiTV.

Powołując się na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. powód wskazał z

kolei na konieczność rozstrzygnięcia następujących wątpliwości interpretacyjnych:

1) czy art. 53 ust. 1 i 4 ustawy o radiofonii i telewizji, według stanu prawnego

obowiązującego w okresie objętym karą, pozwala przy wymierzaniu kary z tego

przepisu brać pod uwagę stan faktyczny z innych wcześniejszych okresów, niż

okres objęty nałożoną karą? Czy według tego przepisu można było uzasadniać tym

samym wysokość kary zdarzeniami, co do których nie można już nakładać kary

pieniężnej na podstawie art. 53 ust. 4 ustawy o radiofonii i telewizji? Czy przy

wymierzaniu kary na podstawie art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji co do

zasady i co do wysokości miał znaczenie element zawinienia podmiotu ukaranego,

element obiektywnych przeszkód uniemożliwiających spełnienie przez podmiot

ukarany wymogów przewidzianych prawem, za które został ukarany? Czy przepis

ten przewidywał obligatoryjność ukarania takiego podmiotu niezależnie od ww.

przesłanek za sam fakt naruszenia określonych wymogów przewidzianych

przepisami prawa niezależnie od przyczyn niespełnienia przez podmiot ukarany

tych wymogów, czy też jednak brak zawinienia ze strony podmiotu ukaranego

zwalnia go od takiej odpowiedzialności, ewentualnie wpływa na wysokość

nałożonej kary?

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Skarga kasacyjna powoda nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej

merytorycznego rozpoznania z następujących powodów.

Z uzasadnienia wniosku powoda o przyjęcie skargi do rozpoznania nie

wynika, aby Sąd Apelacyjny dopuścił się oczywistego, ewidentnego, widocznego na

pierwszy rzut oka naruszenia przepisów wskazanych przez powoda, jak tego,

zgodnie z ugruntowanym w judykaturze poglądem, wymaga art. 398 9 § 1 pkt 4

k.p.c.

Naruszenie przepisów k.p.c., na które powołuje się powód, nie jest

oczywiste, gdyż o potrzebie przeprowadzenia wnioskowanego przez powoda

dowodu przesądza znaczenie okoliczności, której wniosek dowodowy dotyczy, dla

subsumpcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego pod hipotezę normy

wynikającej z art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji. Z uzasadnienia wyroku

Sądu drugiej instancji wynika natomiast, że okoliczności – będące według powoda

okolicznościami istotnymi dla sprawy - nie mają zdaniem Sądu znaczenia dla jej

rozstrzygnięcia.

Analizując uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego nie można także

dopatrzyć się naruszenia art. 53 ust. 4 ustawy o radiofonii i telewizji, poprzez

zastosowanie tego przepisu do okresów nieobjętych zaskarżoną decyzją. Decyzja

ta obejmowała zachowanie powoda w II i III kwartale 2010 r., zaś zaskarżony wyrok

nie rozszerza odpowiedzialności powoda za naruszenie przepisów ustawy o

radiofonii i telewizji poza te ramy czasowe, ani granice wyznaczone w art. 53 ust. 4

ustawy o radiofonii i telewizji.

Brak również podstaw do uznania skargi kasacyjnej powoda za oczywiście

uzasadnioną ze względu na przywołanie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku

przez Sąd Apelacyjny fragmentów art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji w

brzmieniu

obowiązującym

po

wydaniu

decyzji

Przewodniczącego

KRRiTV

zaskarżonej w niniejszej sprawie. W wyniku nowelizacji dokonanej art. 20 ustawy z

dnia 30 czerwca 2011 r. o wdrożeniu naziemnej telewizji cyfrowej (Dz.U. z 2011 r.,

nr 153, poz. 903) treść art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji została

uzupełniona o katalog okoliczności, jakie Przewodniczący KRRiTV powinien

uwzględniać

przy

wymierzaniu

kary

pieniężnej.

Wśród

tych

okoliczności

wymieniono dotychczasową działalność nadawcy. Na dotychczasową działalność

powoda Przewodniczący KRRiTV powołał się zaś w uzasadnieniu decyzji (w

oparciu o dokumenty dotyczące przeprowadzanych systematycznie czynności

sprawdzających przestrzeganie przez powoda obowiązku wynikającego z art. 15

ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji), a zatem jeszcze przed nałożeniem na organ

regulacji rynku mediów elektronicznych stosownego obowiązku na mocy ustawy z

dnia 30 czerwca 2011 r. Wyjaśnienie motywów, którymi kierował się organ

nakładający karę pieniężną, nie może więc zostać uznane za sprzeczne z

przepisami prawa. Analogicznie należy potraktować przywołanie przez Sąd

Apelacyjny przesłanek wprowadzonych do art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i

telewizji na mocy powołanej powyżej nowelizacji, w sytuacji gdy przepis

zawierający normą sankcjonującą w brzmieniu poprzednim nie określał żadnych

przesłanek wymiaru kary pieniężnej w konkretnej sprawie. Nawet gdyby jednak

przyjąć, że zastosowanie powinien znaleźć art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i

telewizji w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji Przewodniczącego

KRRiTV, to należałoby uznać, że wyrok Sądu Apelacyjnego odpowiada prawu. W

konsekwencji uznanie zarzutu naruszenia art. 53 ust. 1 ustawy o radiofonii i

telewizji w sposób przedstawiony przez powoda w uzasadnieniu oczywistej

zasadności skargi kasacyjnej nie prowadziłoby do jej uwzględnienia i uchylenia

wyroku Sądu Apelacyjnego. To zaś oznacza, że skarga kasacyjna nie jest

oczywiście zasadna.

Przeciwko uznaniu skargi powoda za oczywiście uzasadnioną przemawia

dodatkowo powołanie się na oczywiste naruszenie tego samego przepisu prawa

(art. 53 ust. 1 i 4 ustawy o radiofonii i telewizji), który jednocześnie stanowi

podstawę dla sformułowania wątpliwości interpretacyjnych w rozumieniu art. 3989 §

1 pkt 2 k.p.c. Tymczasem nie można twierdzić, że Sąd drugiej instancji w ewidentny

i oczywisty sposób naruszył przepis prawa, którego wykładnia równocześnie

stwarza – zdaniem skarżącego - poważne trudności lub jest źródłem rozbieżności w

orzecznictwie.

Z kolei wniosek powoda o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze

względu na przesłankę, o której mowa w art. 398 9 § 1 pkt 2 k.p.c. nie zasługuje na

uwzględnienie z uwagi na mankamenty jego uzasadnienia. Mianowicie, w

przypadku powołania się na art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. skarżący ma obowiązek

określenia

przepisów wymagających

wykładni oraz

wskazania

poważnych

wątpliwości interpretacyjnych związanych ze stosowaniem tych przepisów wraz z

podaniem

doktrynalnego

lub

orzeczniczego

źródła

tych

wątpliwości

lub

rozbieżności w orzecznictwie sądów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

6 listopada 2012 r., III SK 17/12 i powołane tam orzecznictwo). Powód poprzestał

zaś na sformułowaniu różnych wątpliwości interpretacyjnych dotyczących art. 53

ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji. Tym samym uzasadnienie wniosku o przyjęcie

rozpoznania skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę, o której mowa w art. 398 9

§ 1 pkt 2 k.p.c., w oczywisty sposób nie spełnia wymogów, jakim powinien

odpowiadać wywód profesjonalnego pełnomocnika mający przekonać Sąd

Najwyższy

o

występowaniu

publicznoprawnej

potrzeby

merytorycznego

rozpoznania skargi kasacyjnej powoda. Skarga kasacyjna jest wszak szczególnym

środkiem zaskarżenia, realizującym przede wszystkim interes publiczny, polegający

na usuwaniu rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych oraz na

wspomaganiu rozwoju prawa, zatem uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do

rozpoznania powinno koncentrować się na wykazaniu, iż takie okoliczności w

sprawie rzeczywiście zachodzą (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5

czerwca 2013 r., III SK 55/12 i powołane tam orzeczenia).

Mając powyższe na uwadze, z mocy art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy

orzekł jak w sentencji.