III PZ 7/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III PZ 7/10

POSTANOWIENIE

Dnia 8 września 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Romualda Spyt (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Józef Iwulski

SSN Zbigniew Myszka

w sprawie z powództwa M. W. i in. - przeciwko Samodzielnemu Publicznemu

Zespołowi ZOZ w N.

o zadośćuczynienie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 8 września 2010 r.,

zażalenia powodów J. P., W. P. i M. G. na postanowienie Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

z dnia 23 lutego 2010 r.,

oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z

dnia 23 lutego 2010 r. odrzucił skargę kasacyjną powodów: J. P., W. P. i M.G.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy stwierdził, że na rozprawie w

dniu 14 sierpnia 2008 r. pełnomocnik powodów sprecyzowała ostatecznie żądania

powodów, domagając się zasądzenia od strony pozwanej (Samodzielnego

Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej) na rzecz J. P. kwoty 30.689,96 zł, na

rzecz W. P. kwoty 23.662,98 zł i na rzecz M. G. kwoty 16.795,35 zł.

Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2009 r. Sąd Rejonowy - Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w pkt 1 zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki J.

P. kwotę 7.672,49 zł, na rzecz powoda W. P. kwotę 5.915,74 zł oraz na rzecz

powódki M. G. kwotę 4.198,83 zł. W pkt 2 Sąd oddalił powództwa w pozostałym

zakresie.

Apelację od powyższego wyroku złożyła tylko strona pozwana, domagając

się uchylenia wyroku, ewentualnie jego zmiany poprzez oddalenie żądań. Sąd

Okręgowy stwierdził, że z uwagi na to, iż powodowie nie złożyli apelacji, to w

stosunku do nich wyrok Sądu pierwszej instancji oddalający powództwo ponad

zasądzone kwoty stał się prawomocny. Sąd Okręgowy w T. w dniu 1 października

2009 r. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że powództwo oddalił. W tej

sytuacji nie można twierdzić, że wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej

sprawie jest równa kwotom sprecyzowanym na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2008

r. jako ostateczne żądanie powodów. Wartość przedmiotu zaskarżenia stanowią

natomiast kwoty pieniężne zasądzone wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 27

kwietnia 2009 r.

Sąd Okręgowy, powołując się na art. 3982 § 1 k.p.c., uznał, że skarga

kasacyjna powodów jest niedopuszczalna, ze względu „na wartość przedmiotu

sporu”. Żądania powodów w części przewyższającej kwoty zasądzone wyrokiem

Sądu Rejonowego nie były przedmiotem rozpoznania przez Sąd drugiej instancji,

gdyż nie wniesiono apelacji w części oddalającej powództwo. Stąd też, na

podstawie, art. 3986 § 2 k.p.c., Sąd drugiej instancji odrzucił na posiedzeniu

niejawnym skargę kasacyjną jako „z innych przyczyn niedopuszczalną”. Skarga

kasacyjna niedopuszczalna z innych przyczyn niż uchybienie terminu, to, między

innymi, skarga wniesiona od orzeczenia sądu drugiej instancji, w stosunku do

którego skarga z mocy ustawy nie przysługuje ze względu na wartość przedmiotu

zaskarżenia.

Pełnomocnik powodów wniosła na powyższe postanowienie zażalenie.

Uzasadniając żądanie uchylenia tego postanowienia i przekazania sprawy Sądowi

Okręgowemu w celu nadania biegu wniesionej skardze kasacyjnej, wskazała, że

na rozprawie przed Sądem pierwszej instancji w dniu 14 sierpnia 2008 r. określono

żądania powodów w następujących kwotach: dla J. P. - 30.689,96 zł, dla W. P. 23.662,98 zł i dla M. G. - 16.795,35 zł.

Wyrokiem Sądu Rejonowego w T. z dnia 27 kwietnia 2009 r. zasądzono

kwoty niższe, jednak wyrok ten, wbrew twierdzeniom Sądu, nie stał się

prawomocny, nawet w stosunku do powodów, gdyż został zaskarżony przez

pozwanego i na skutek jego apelacji Sąd Okręgowy w dniu 1 października 2009 r.

zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że powództwo oddalił. Skarżąca wskazała,

że prawomocność wyroku nie może być inna dla strony powodowej i dla strony

pozwanej. Podniesiono także, że w sytuacji gdy sąd drugiej instancji zmienia

zaskarżony wyrok i oddala powództwo, wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi

„kwota żądana w sprecyzowanym pozwie, którą stanowi wartość przedmiotu

sporu”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest bezzasadne. Przede wszystkim podkreślić należy, że o

dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje nie wartość przedmiotu sporu, lecz

wartość przedmiotu zaskarżenia, co w sposób jednoznaczny wynika z treści art.

3982 § 1 k.p.c. Wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie zawsze

jest tożsama z wartością przedmiotu sporu, czyli kwotą właściwą w chwili

wniesienia pozwu. Jest ona natomiast wyznaczana przez objęty granicami

zaskarżenia przedmiot rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji. Wartość przedmiotu

zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie może więc przekraczać wartości żądania, co

do

którego

powództwo

zostało

oddalone

prawomocnym

wyrokiem

sądu

odwoławczego (por. między innymi postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 4

września 2002 r., I PZ 101/02, LEX nr 74714 oraz z dnia 19 marca 2009 r., II PZ

1/09, niepublikowane). Innymi słowy, wartość przedmiotu zaskarżenia, którego

dotyczy skarga kasacyjna, może obejmować tylko roszczenia będące przedmiotem

sporu w postępowaniu odwoławczym, które w stosunku do strony wnoszącej

skargę zostały oddalone. Skarga kasacyjna nie może natomiast obejmować

roszczeń zgłoszonych w pozwie, lecz niebędących przedmiotem rozstrzygnięcia

sądu odwoławczego z tego względu, że strona nie skorzystała z przysługującego jej

prawa zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji.

Sąd Najwyższy dostrzegł, że pozwany, wnosząc apelację od wyroku Sądu

pierwszej instancji, wskazał, że zaskarża go w całości i wniósł alternatywnie o jego

uchylenie w całości albo o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa.

Jednocześnie jednak, wskazując wartość przedmiotu zaskarżenia, określił go w

stosunku do J. P. na kwotę 7.672,49 zł, w stosunku do W. P. na kwotę 5.915,74 zł

oraz w stosunku do M. G. na kwotę 4.198,83 zł., co przesądza o rzeczywistym

zakresie zaskarżenia wyroku Sądu pierwszej instancji, obejmującym wyłącznie pkt I

tego wyroku. W konsekwencji Sąd drugiej instancji, rozpoznając apelację strony

pozwanej, nie rozstrzygał o tej części roszczeń, które zostały już prawomocnie

oddalone przez Sąd pierwszej instancji, a więc zmieniając wyrok tego Sądu, orzekł

wyłącznie o kwotach wynikających z pkt I wyroku (zasądzonych od strony

pozwanej) i wyłącznie w tym zakresie powództwo oddalił. Wartość przedmiotu

zaskarżenia w apelacji wniesionej przez stronę pozwaną i uwzględnionej przez Sąd

drugiej instancji, stanowiła zatem także wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze

kasacyjnej wniesionej przez powodów.

Skoro skarga kasacyjna okazała się

niedopuszczalna z uwagi na zbyt niską wartość przedmiotu zaskarżenia, to

zaskarżone postanowienie znajduje oparcie w przepisie art. 398 6 § 2 k.p.c.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy na mocy art. art. 394 1 § 3

k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c. orzekł jak w sentencji.