III PO 51/04 · Sąd Najwyższy
Legislator summary
AI generatedr., wydaną na podstawie art. 94 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271
Legislator headnote
AI generatedart. 180 ust. 5 Konstytucji RP, art. 107 § 3 k.p, art. 180 ust. 1 Konstytucji RP, art. 2 Konstytucji RP, art. 31 ust. 3 Konstytucji, art. 180 ust. 5 Konstytucji; III PO 51/04 · Sąd Najwyższy: r., wydaną na podstawie art. 94 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt III PO 51/04
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 marca 2006 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Andrzej Wróbel (przewodniczący)
SSN Katarzyna Gonera (sprawozdawca)
SSN Jerzy Kwaśniewski
Protokolant Halina Kurek
w sprawie z odwołania M.P.
od decyzji Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 1 marca 2004 r., znak L. Prez. Ia/S-1102/15/04
w przedmiocie przeniesienia na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu
administracyjnego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] ,
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw
Publicznych w dniu 16 marca 2006 r.,
oddala odwołanie.
UZASADNIENIE
Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, decyzją z dnia 1 marca 2004
r., wydaną na podstawie art. 94 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy
wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271
ze zm.), przeniósł sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego M. P. na
stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego do Wojewódzkiego
Sądu Administracyjnego w [...].
W uzasadnieniu decyzji Prezes NSA podniósł, że podstawowym celem
reformy sądownictwa administracyjnego było zapewnienie sprawnego wykonywania
działalności orzeczniczej przez 14 wojewódzkich sądów administracyjnych,
utworzonych rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie
utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i
obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652). Osiągnięcie tego celu było możliwe
w drodze przenoszenia sędziów NSA na stanowiska sędziowskie w odpowiednich
wojewódzkich sądach administracyjnych na podstawie art. 94 § 1 ustawy, który
upoważnia Prezesa NSA do przeniesienia sędziego NSA na stanowisko sędziego
wojewódzkiego sądu administracyjnego, po zasięgnięciu opinii Kolegium NSA.
W skład NSA wchodziło 280 sędziów powołanych na te stanowiska na podstawie
dotychczasowych przepisów. Na wniosek Zgromadzenia Ogólnego Sędziów NSA
Prezydent RP rozporządzeniem z dnia 18 lutego 2004 r. w sprawie ustalenia liczby
stanowisk sędziowskich w Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz liczby
wiceprezesów (Dz. U. Nr 26, poz. 228) ustalił liczbę stanowisk sędziowskich na 50.
W konsekwencji – potrzebne stało się przeniesienie znacznej liczby powołanych
wcześniej sędziów NSA do wojewódzkich sądów administracyjnych.
Właśnie
wobec sędziów NSA, zajmujących dotychczas stanowiska sędziowskie w
zniesionych z dniem 1 stycznia 2004 r. ośrodkach zamiejscowych NSA, Kolegium
NSA i Zgromadzenie Ogólne Sędziów NSA przyjęły regułę, że będą oni wykonywać
obowiązki sędziowskie w wojewódzkich sądach administracyjnych utworzonych w
miejscowościach siedzib zniesionych ośrodków zamiejscowych NSA, w których
dotychczas pełnili służbę. Decyzja o przeniesieniu sędziego NSA M.P. została
podjęta w celu zapewnienia sprawnego funkcjonowania nowo utworzonego
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...].
W odwołaniu od tej decyzji sędzia M.P. zarzuciła naruszenie:
1) art. 93, art. 94 § 1 i art. 95 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy
wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271
ze zm.); 2) art. 2, art. 31 ust. 3, art. 32 w związku z art. 180 ust. 5 Konstytucji RP;
3) art. 107 § 3 k.p.a.
Podnosząc
powyższe
zarzuty
odwołująca
się
wniosła
o
uchylenie
zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie
postępowania w sprawie przeniesienia na stanowisko sędziego wojewódzkiego
sądu administracyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie
sprawy
do
ponownego
rozpoznania
Prezesowi
Naczelnego
Sądu
Naczelnego
Sądu
Administracyjnego.
Odwołująca
się
wskazała,
że
decyzją
Prezesa
Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2004 r. została delegowana do orzekania w
Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...] na okres od 1 stycznia 2004 r. do 31
marca 2004 r. W ocenie odwołującej się takie ukształtowanie jej sytuacji prawnej
uniemożliwiało skuteczne przeniesienie jej, w trybie art. 94 § 1 Przepisów
wprowadzających, na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego
do
Wojewódzkiego
Sądu
Administracyjnego
w
[...].
Zastosowanie
trybu
przewidzianego w art. 94 § 1 ustawy jest bowiem dopuszczalne w okresie trzech
miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), czyli do 31 marca 2004
r. Zdaniem odwołującej się w okresie delegowania (art. 95 § 1 Przepisów
wprowadzających)
skutecznie
Prezes
przenieść
jej
Naczelnego
na
Sądu
stanowisko
Administracyjnego
sędziego
nie
mógł
wojewódzkiego
sądu
administracyjnego, gdyż decyzją z 5 stycznia 2004 r. otrzymała status sędziego
Naczelnego Sądu Administracyjnego - delegowanego do Wojewódzkiego Sądu
Administracyjnego w [...]. Według sędzi M.P. decyzja o delegowaniu jej obowiązuje
nadal, gdyż nie została ani uchylona, ani też zmieniona. Ponadto odwołująca się
zauważyła, że żaden przepis ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów
administracyjnych, ani przepisy wprowadzające ustawy reformujące sądownictwo
administracyjne, ani też art. 77 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju
sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) mający zastosowanie na
podstawie art. 49 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 8 § 1
ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz.
2052), nie uprawnia Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego, bez zgody
sędziego, do odwołania go z delegowania dokonanego na podstawie art. 95 § 1
Przepisów wprowadzających. Tylko bowiem w przypadku delegowania na czas
nieokreślony sędzia może być odwołany z delegowania lub z niego ustąpić za
trzymiesięcznym uprzedzeniem. Zdaniem odwołującej się, bez znaczenia pozostaje
sam
fakt
podjęcia
decyzji
o
przeniesieniu
jej
na
stanowisko
sędziego
wojewódzkiego sądu administracyjnego przed upływem trzymiesięcznego terminu,
o którym mowa w art. 94 § 1 Przepisów wprowadzających, skoro Prezes
Naczelnego Sądu Administracyjnego wyznaczył termin przeniesienia na dzień 15
marca 2004 r. przypadający w okresie delegacji. Odwołująca się podniosła, że
zastosowanie przez Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego trybu delegacji
na okres trzech miesięcy wykluczyło możliwość zastosowania trybu przeniesienia i
w świetle art. 93 § 1 Przepisów wprowadzających pozostaje ona nadal sędzią
Naczelnego Sądu Administracyjnego delegowanym (art. 95 § 1 Przepisów
wprowadzających) do orzekania w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w [...]
do dnia 31 marca 2004 r. Jednocześnie odwołująca się wskazała, że z uwagi na to,
iż Naczelny Sąd Administracyjny funkcjonuje nadal, choć jako sąd drugiej instancji,
wątpliwym jest twierdzenie, że zachodzi przypadek zmiany ustroju tego Sądu, który
uzasadnia odstępstwa od zasady ustanowionej w art. 180 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji
RP. Odwołująca się podniosła również, że zgodnie z art. 180 ust. 1 Konstytucji RP
sędziowie są nieusuwalni, a przeniesienie sędziego do innej siedziby lub na inne
stanowisko wbrew jego woli nastąpić może jedynie na mocy orzeczenia sądu i tylko
w przypadkach określonych w ustawie. Zgodnie z art. 180 ust. 5 Konstytucji RP, w
razie zmiany ustroju sądów lub zmiany granic okręgów sądowych wolno sędziego
przenieść do innego sądu lub w stan spoczynku z pozostawieniem mu pełnego
uposażenia. Przepis art. 180 ust. 5 Konstytucji RP dopuszcza zatem, w
przewidzianych w nim przypadkach, zastosowanie dwóch trybów, a łączna analiza
treści art. 180 ust. 1 i 2 Konstytucji prowadzi do wniosku, że zastosowanie jednego
z dwóch trybów w nim przewidzianych nie może się dokonać bez woli sędziego.
Odwołująca się wskazała, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji jej wola nie była
brana pod uwagę.
W ocenie sędzi M.P., zastosowana wobec niej forma przeniesienia na niższe
stanowisko,
z
zachowaniem
jedynie
prawa
do
tytułu
sędziego
NSA
i
wynagrodzenia, pozbawia ją praw nabytych, w szczególności prawa przejścia w
stan spoczynku na zasadach przewidzianych dla sędziów Sądu Najwyższego,
korzystania ze świadczeń zdrowotnych przewidzianych w art. 5a ustawy z dnia 31
lipca 1981 r. o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska
państwowe (Dz.U. Nr 81, poz. 20 ze zm.), które z mocy art. 49 ustawy Prawo o
ustroju sądów administracyjnych mają zastosowanie tylko do Naczelnego Sądu
Administracyjnego i sędziów tego Sądu. Narusza to zasadę ochrony tych praw
wywodzącą się z art. 2 Konstytucji RP. Zastosowanie formy przeniesienia do sądu
niższej instancji, zamiast delegowania z możliwością przeniesienia w stan
spoczynku, przeczy też zasadzie proporcjonalności przewidzianej w art. 31 ust. 3
Konstytucji, zgodnie z którą przy ograniczaniu konstytucyjnych uprawnień
obywatela należy stosować najmniej uciążliwe dla uprawnionego środki ingerencji
w ograniczane prawo.
W odpowiedzi na odwołanie, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego
wniósł o jego oddalenie, podkreślając, że zmiany ustroju sądów administracyjnych
wymusiły
przeniesienia
wojewódzkich
sądów
niektórych
sędziów
administracyjnych,
z
NSA
na
stanowiska
pozostawieniem
im
sędziów
tytułu
i
wynagrodzenia sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego, co odpowiada art.
180 ust. 5 Konstytucji. Takie decyzje o przeniesieniu nie naruszały żadnych zasad
konstytucyjnych, ale były konieczne i zmierzały do realizacji reformy sądownictwa
administracyjnego, a przy tym zostały podjęte po wypracowaniu zasadniczych
kryteriów przenoszenia sędziów przez Kolegium NSA. Zostały one zaakceptowane
przez Zgromadzenie Ogólne tego Sądu w sposób, który umożliwiał każdemu
sędziemu zgłoszenie wniosków odrębnych lub propozycji odmiennych oraz
odniesienia się do każdego indywidualnego przypadku.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Odwołanie zostało oparte na zarzucie naruszenia art. 93, art. 94 § 1 i art. 95
ustawy
Przepisy
-
administracyjnych
i
wprowadzające
ustawę
-
ustawę
Prawo
o
o
ustroju
sądów
postępowaniu
przed
sądami
-
Prawo
administracyjnymi oraz naruszenia art. 2, art. 31 ust. 3, art. 32 w związku z art. 180
ust. 5 Konstytucji RP. Dodatkowo wskazano naruszenie art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd Najwyższy nie uwzględnił zarzutu naruszenia art. 93, art. 94 § 1 oraz
art. 95 Przepisów wprowadzających. Zdaniem Sądu Najwyższego, należy podzielić
zaprezentowany w odpowiedzi na odwołanie pogląd Prezesa Naczelnego Sądu
Administracyjnego, że w toku delegacji nie następuje zmiana statusu sędziego,
który otrzymuje jedynie uprawnienie do orzekania w innym sądzie. A zatem w
okresie objętym delegowaniem mogą być podejmowane w stosunku do tego
sędziego czynności dotyczące jego stosunku służbowego, w tym przeniesienie na
stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego w trybie określonym
w art. 94 § 1 ustawy. Decyzje o przeniesieniu lub delegowaniu nie są bowiem
decyzjami administracyjnymi w rozumieniu przepisów k.p.a. Do podjęcia czynności
przeniesienia sędziego NSA do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie jest
zatem konieczne „uchylenie” wcześniejszej czynności delegowania sędziego NSA
do orzekania w wojewódzkim sądzie administracyjnym. Oznacza to, że późniejsza
decyzja
o
przeniesieniu
czyni
wcześniejszą
decyzję
o
delegowaniu
bezprzedmiotową. Ponadto, wbrew argumentacji przedstawionej w odwołaniu,
przepis art. 94 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające nie wymaga ani uzyskania
zgody sędziego na takie przeniesienie, ani też zapytania go o taką zgodę. Ze
stanowiska Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawartego w odpowiedzi
na odwołanie i niepodważanego przez odwołującą się wynika, że zasadnicze
kryteria dotyczące przenoszenia sędziów zostały wypracowane przez Kolegium
Naczelnego Sądu Administracyjnego i zaakceptowane przez Zgromadzenie Ogólne
Sędziów tego Sądu w dniu 9 lutego 2004 r. W konsekwencji, w trakcie obrad w dniu
23 lutego 2004 r. Kolegium zaopiniowało przeniesienie poszczególnych sędziów.
Polegało to na odczytywaniu przez przewodniczącego Kolegium kolejno nazwisk
wszystkich przenoszonych sędziów, zadaniu pytania, czy w stosunku do propozycji
przeniesienia wymienionych sędziów są inne propozycje, a następnie przystąpieniu
do aktu głosowania. Ten sposób postępowania umożliwiał zgłoszenie odrębnego
wniosku w przypadku każdego sędziego, odmiennej propozycji oraz odniesienie się
do każdego indywidualnego przypadku oddzielnie. Termin posiedzenia Kolegium
był ogłoszony w trakcie poprzedzającego go Zgromadzenia Ogólnego, a przebieg
posiedzenia – powszechnie znany, gdyż w skład Kolegium wchodzili członkowie
reprezentujący
wszystkie
ośrodki
zamiejscowe
Naczelnego
Sądu
Administracyjnego i wszystkie wydziały orzecznicze tego Sądu w Warszawie. Taki
skład Kolegium został powołany celem zapewnienia wszystkim jednostkom
organizacyjnym Sądu przedstawiciela w tym organie w związku z reformą
sądownictwa. Uniknięto indywidualnych ocen w zakresie wypełniania przez
poszczególnych sędziów obowiązków sędziowskich, a zwłaszcza działalności
orzeczniczej sędziów, co naruszałoby zasadę niezawisłości sędziowskiej oraz
podważało przyczynę przeniesienia, którą była zmiana ustroju sądów.
Zgodna z Konstytucją ustawowa kompetencja Prezesa Naczelnego
Sądu Administracyjnego do skutecznego przeniesienia sędziego NSA na
stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego w miejscowości, w
której pełnił służbę, z pozostawieniem mu prawa do wynagrodzenia i tytułu
przysługującego sędziemu Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 94 § 1 zdanie
pierwsze ustawy Przepisy wprowadzające), wymagała jedynie zasięgnięcia opinii
Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego, co zostało spełnione przez
przedstawiony
w
odpowiedzi
na
odwołanie
proces
wypracowania
reguł
przenoszenia sędziów NSA do wojewódzkich sądów administracyjnych, który był
przedmiotem kilku posiedzeń Kolegium NSA, a także spotkań odbywanych przez
prezesa i wiceprezesów NSA z zainteresowanymi sędziami wydziałów NSA w
Warszawie i ośrodków zamiejscowych NSA. Zasady te zostały następnie
zaakceptowane przez Kolegium, a także Zgromadzenie Ogólne NSA w dniu 9
lutego 2004 r. Oparcie się na tych regułach spełnia ustawowe wymagania
zasięgnięcia opinii Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego, koniecznej dla
skutecznego przeniesienia sędziego w trybie art. 94 § 1 zdanie pierwsze ustawy,
zważywszy że regulacja ta nie ustanawia żadnych innych kryteriów lub warunków
przenoszenia sędziów NSA na stanowiska sędziów wojewódzkich sądów
administracyjnych, w szczególności kryterium
uzyskania zgody lub zapytania o
zgodę przenoszonego sędziego. Zgoda taka jest wymagana wyłącznie w razie
przeniesienia do wojewódzkiego sądu administracyjnego w miejscowości innej niż
ta, w której sędzia dotychczas pełnił służbę (zdanie drugie art. 94 § 1 ustawy), bądź
w razie ponownego przeniesienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, po
zasięgnięciu opinii Kolegium tego Sądu (art. 94 § 2 ustawy).
Zdaniem Sądu Najwyższego, zastosowany tryb procedury spełniał ustawowe
wymagania zasięgnięcia opinii Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego,
koniecznej dla skutecznego przeniesienia sędziego na podstawie art. 94 § 1 zdanie
pierwsze
ustawy,
gdyż
faktycznie
i
realnie
umożliwiał
indywidualizację
formułowania tego typu opinii w stosunku do poszczególnych sędziów. Tryb ten był
wprowadzony po uprzedniej konsultacji oraz akceptacji przez całe środowisko
sędziowskie Naczelnego Sądu Administracyjnego (jego Kolegium i Zgromadzenie
Ogólne), zapewniał obiektywnie sprawne i szybkie przeprowadzenie tej procedury
w stosunku do wszystkich przenoszonych sędziów, a w konsekwencji zapewniał
skuteczne wywiązanie się upoważnionych organów z ciążącego na nich obowiązku
wprowadzenia
w
życie
tego
etapu
reformy
ustrojowej
sądownictwa
administracyjnego. Tryb ten nie naruszał również żadnych obowiązujących w tym
zakresie przepisów ustawowych (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia
2006 r., III PO 1/04, niepublikowany).
Bezpodstawny jest również zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Decyzje o
przeniesieniu lub delegacji nie są bowiem decyzjami administracyjnymi, do których
mają zastosowania przepisy k.p.a. Są to niewątpliwie czynności prawne Prezesa
Naczelnego Sądu Administracyjnego, zbliżone do czynności podejmowanych w
sprawach z zakresu stosunku służbowego sędziego, a zatem bliższe czynnościom
z zakresu prawa pracy. Za niezasadny należało uznać zatem podniesiony przez
odwołującą zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w związku z niewskazaniem w
zaskarżonej decyzji indywidualnych motywów, jakimi kierował się organ decyzyjny
przy podejmowaniu konkretnego rozstrzygnięcia.
dotyczące
przeniesienia
Administracyjnego
do
lub
delegowania
wojewódzkiego
sądu
Czynności Prezesa
sędziego
Naczelnego
administracyjnego
–
NSA
Sądu
jako
rozstrzygnięcia indywidualne podejmowane w ramach istniejącego już i trwającego
nadal stosunku służbowego – nie są decyzjami administracyjnymi, a to oznacza, że
nie stosuje się do nich przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Sąd Najwyższy nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 2, art. 31 ust. 3 i
art. 32 w związku z art. 180 ust. 5 Konstytucji RP. Badanie zgodności przepisów
ustaw z Konstytucją należy do Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 7
listopada 2005 r., P 20/04, uznał, że art. 94 § 1 ustawy wprowadzającej reformę
sądownictwa administracyjnego jest zgodny z art. 2, art. 32, art. 178 ust. 1 i art. 180
Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powyższy wyrok Trybunału Konstytucyjnego
przesądził, zgodnie ze stanowiskiem Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego,
że jego kompetencja do skutecznego przeniesienia sędziego Naczelnego Sądu
Administracyjnego na stanowisko sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego
do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w którym dotychczas pełnił służbę, jest
zgodna z Konstytucją.
Sąd Najwyższy nie podzielił zarzutu naruszenia art. 180 ust. 5 Konstytucji
RP. Sąd Najwyższy miał na uwadze, że wykonywanie zawodu sędziego jest służbą
publiczną, dlatego w granicach wyraźnie określonych w Konstytucji, m.in. w jej art.
180 ust. 5, można w celu realizacji konstytucyjnie legitymowanych celów zmienić w
pewnym zakresie status poszczególnych sędziów, ponieważ przyznane im
gwarancje nie mają chronić ich indywidualnych i grupowych interesów oraz pozycji
zawodowej i zamiarów życiowych. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku
w sprawie P 20/04 podniósł, że Konstytucja w nierówny sposób ochrania
nieusuwalność sędziów oraz zakaz ich przenoszenia na inne stanowisko służbowe.
W sytuacji istotnych zmian w organizacji sądownictwa lub jednej z jego gałęzi w
pełni dopuszczalna jest nawet dość głęboka ingerencja w status służbowy
sędziego, w zakresie powierzonego mu stanowiska. Taki charakter miały zmiany
wprowadzone przez przepisy ustaw reformujących sądownictwo administracyjne.
Z tego samego powodu Sąd Najwyższy nie uznał za uzasadniony zarzutu
naruszenia zasady równości sędziów wobec prawa (art. 32 Konstytucji). Zasada
równości nie oznacza zakazu różnicowania na przyszłość sytuacji prawnej
określonych osób, które w danym momencie znajdują się w analogicznej sytuacji
faktycznej i prawnej. Zasadniczo ustawodawca powinien wskazać kryteria
przyszłego zróżnicowania, a w miarę możności powinny to być kryteria obiektywne,
związane z dziedziną, w której następuje zróżnicowanie, oraz zgodne z zasadami
sprawiedliwości społecznej. Ustawodawca istotnie nie wskazał, jakimi kryteriami
powinien
kierować
się
Prezes
Naczelnego
Sądu
Administracyjnego
przy
dokonywaniu wyboru sędziów „delegowanych” oraz sędziów „przeniesionych”.
Zostało to pozostawione jego uznaniu. Jednakże, nie narusza to zasady równości,
ponieważ wskazanie ścisłych i całkowicie jednoznacznych kryteriów ustawowych
nie było możliwe. Kryteria te zostały przyjęte przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów
NSA i przez Kolegium tego Sądu. Były to kryteria zobiektywizowane.
Rozważając ewentualne naruszenie zasady równego traktowania sędziów
NSA przez prawo należy również uwzględnić
zakres zróżnicowania sytuacji
prawnej osób, o których mowa w art. 93-95 Przepisów wprowadzających.
Wszystkie te osoby pozostają w służbie sędziowskiej, zachowują tytuł sędziego
Naczelnego
Sądu
Administracyjnego
i
prawo
do
wynagrodzenia
według
wcześniejszych zasad. Istotna różnica polega więc na tym, że sędziowie
„przeniesieni” i „delegowani” orzekają w sądach pierwszej instancji, a więc ich
orzeczenia mogą być kontrolowane przez składy orzekające Naczelnego Sądu
Administracyjnego złożone z sędziów, którzy przed reformą sądownictwa
administracyjnego
zajmowali
równorzędne
stanowiska.
Faktycznie
więc
przeniesienie do sądu pierwszej instancji może być odczuwane jako swego rodzaju
„degradacja”
i obniżenie prestiżu związanego z rangą zawodową. Jednakże
okoliczności
tej
nie
można
uznać
za
przejaw
niezgodnego
z
prawem
zróżnicowania pozycji sędziów .
Odnosząc się do zarzutu pozbawienia odwołującej się innych uprawnień (w
szczególności prawa przejścia w stan spoczynku na zasadach przewidzianych dla
sędziów Sądu Najwyższego czy prawa do korzystania ze świadczeń zdrowotnych
na podstawie ustawy o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska
państwowe) należało stwierdzić, że nie poddaje się on weryfikacji w postępowaniu
z odwołania od decyzji Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego o
przeniesieniu w trybie art. 94 ustawy. Wyklucza to możliwość badania przez Sąd
Najwyższy innych niż ustawowo określone następstw prawnych decyzji o
przeniesieniu (art. 49 ustawy Prawo o ustroju sadów administracyjnych w związku z
art. 8 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym i art. 75 § 4 Prawa o ustroju sądów
powszechnych).
Z powyższych względów odwołanie – jako nieuzasadnione – podlegało
oddaleniu na podstawie art. 49 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 8 § 1
ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz. 2052
ze zm.) oraz w związku z art. 75 § 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o
ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.).