Legislator Case Law & Legislation
III PK 28/18 AI generated

III PK 28/18 · Sąd Najwyższy

Case Number III PK 28/18
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome postanowienie

Legislator summary

AI generated

Sąd Rejonowy w Z. wyrokiem z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt IV P […], zasądził od pozwanego Domu Dziecka […] w Z. na rzecz powoda M. W. kwotę 34.627,87 zł z odsetkami ustawowymi za okres od lutego 2012 r. do grudnia 2013 r.Sąd Rejonowy ustalił, że powód jako pedagog i wychowawca placówki opiekuńczo-wychowawczej typu socjalizacyjnego w okresie od stycznia 2012 r. do grudnia 2013 r. wykonywał pracę w wymiarze przekraczającym 26 godzin tygodniowo zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych prowadzonych bezpośrednio z wychowankami albo na ich rzecz w ramach pełnionych po 8 godzin dziennie dyżurów, ustalonych zgodnie z grafikami.

Legislator headnote

AI generated

art. 56 k.c, art. 300 k.p, art. 9 § 2 k.p, art. 18 § 1 k.p, art. 39817 § 1 k.p.c; III PK 28/18 · Sąd Najwyższy: Sąd podkreślił przy tym, że zmiana przepisów ustawowych mających wpływ na treść stosunku pracy, powoduje zmianę obowiązków i praw stron, niezależnie od ich woli, zgodnie z art. 56 k.c. w związku z art. 300 k.p. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 2009 r., II PK 277/08, OSNP 2010 nr 23-24, poz. 290). Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, w związku z tym nie było wymagane złożenie wypowiedzenia zmieniającego ani zachowanie jakiegokolwiek okresu uprzedzenia (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2014 r., I PK 306/13, OSNP 2015 nr 11, poz. 148).

Keywords

AI generated
overtime exceeding statutory hours working hours irregular working hours deficit working hours shorter working week hourly wage

Cited Legislation

AI generated
art. 56 k.c
Sąd podkreślił przy tym, że zmiana przepisów ustawowych mających wpływ na treść stosunku pracy, powoduje zmianę obowiązków i praw stron, niezależnie od ich woli, zgodnie z art. 56 k.c.
art. 300 k.p
w związku z art. 300 k.p.
art. 9 § 2 k.p
w związku z art. 9 § 2 k.p.
art. 18 § 1 k.p
do 31 grudnia 2013 r.) w związku z art. 18 § 1 k.p.
art. 39817 § 1 k.p.c
2 i 3 Karty Nauczyciela.Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39817 § 1 k.p.c.

Cited Case Law

AI generated
III PK 97/16
Powódka T. D. ostatecznie domagała się zasądzenia od pozwanego Domu Dziecka Nr 2 w Z. na jej rzecz kwoty 35.936,58 zł wraz z ustawowymi odsetkami tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych w okresie od lutego 2012 r. do grudnia 2013 r. Wyrokiem z dnia 27 października 2015 r., sygn. akt IV …/15, Sąd Rejonowy w Z. – IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 35.936,58 zł wraz z ustawowymi odsetkami, co do kwoty 3.798,15 zł nadając wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności.
III PK 98/16
Wyrokiem z dnia 4 marca 2016 r., sygnatura akt IV Pa …/16, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...] oddalił apelację pozwanego Domu Dziecka [...] od wyroku Sądu Rejonowego – Sądu Pracy w [...] z dnia 27 października 2015 r., w którym zasądzono od pozwanego na rzecz powódki A.P. tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych w okresie od lutego 2012 r. do grudnia 2013 r. kwotę 35.589,72 zł z odsetkami ustawowymi szczegółowo określonymi w sentencji (pkt I); umorzył postępowanie w pozostałym zakresie (pkt II), a także rozstrzygnął o kosztach procesu.W ocenie Sądu powódka, zatrudniona jako nauczyciel wychowawca w domu dziecka, podczas wykonywania powierzonych jej obowiązków zgodnie z harmonogramem (grafikiem dyżurów) wykonywała pracę w godzinach ponadwymiarowych.
III PK 99/16
Sąd Rejonowy - Sąd Pracy w Z.
II PK 277/08
Wyrok z dnia 28 kwietnia 2009 r.
I PK 306/13
Wyrokiem z dnia 26 czerwca 2013 r.
III UK 98/17
Decyzją z dnia 27 sierpnia 2015 r.
AI generated
IV P 24/21
Powód A. K. (1) w pozwie skierowanym przeciwko Wyższej Szkole (...) w S. wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanej Szkoły kwoty 19 800 zł tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych przepracowanych w roku akademickim 2019/2020. W uzasadnieniu pozwu wskazano, iż uchwała Senatu (...) w S. z dnia 20.12.2013r. określiła roczny wymiar zajęć dydaktycznych dla powoda na 140 godzin. Wskazano na zmiany jakim na mocy porozumień stron ulegała umowa o pracę. Do momentu złożenia pozwu nie została podjęta uchwała Senatu pozwanego , która zmieniałaby uchwałę nr (...) z 20.12.2013r.
IV P 339/15
Powódka A. B.działając przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła pozew przeciwko pozwanemu Gimnazjum im.(...)- (...)w W.o wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe w kwocie 1.500 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty i zasądzenie kosztów procesu , w tym kosztów zastępstwa procesowego argumentując, że zwiększenie jej pensum nastąpiło bez wypowiedzenia dotychczasowych warunków pracy i bez porozumienia zmieniającego. Równocześnie powódka wskazała, że dochodzona kwota to jedynie część należności za godziny ponadwymiarowe za okres od 12.10 2012r. do 12.10.2015r.z uzasadnieniem, iż nie stać jej na proces o znacznej wartości stąd
IV P 126/15
Powód Z. P. złożył pozew przeciwko (...) Sp. z o.o. we W. o zasądzenie kwoty 1778,46 zł tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Powód domagał się również odsetek ustawowych od poszczególnych kwot składających się na dochodzoną kwotę główną. W uzasadnieniu pozwu wskazał, że przed tut. sądem toczyło się postępowanie w sprawie IV P 182/13, z jego powództwa o wynagrodzenie za pracę w godzinach ponadwymiarowych w kwoce 3500 zł, które zakończyło się wyrokiem zasądzającym ww. kwotę. Jednakże z opinii biegłego sądowego sporządzonej na potrzeby tamtego postępowania wynika, że powodowi należy się jeszcze dodatkowo kwota 1778,46 zł tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.
V Pa 10/23
Wyrokiem z dnia 29 listopada 2022 r.

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt III PK 28/18 POSTANOWIENIE Dnia 12 marca 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska (przewodniczący)‎SSN Beata Gudowska‎SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) w sprawie z powództwa M. W.‎przeciwko Domowi Dziecka […] w Z.‎o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 12 marca 2019 r.,‎skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Z.‎z dnia 29 września 2017 r., sygn. akt IV Pa […], 1. odracza wydanie orzeczenia;

2. przekazuje powiększonemu składowi Sądu Najwyższego do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne: "Czy na mocy art. 237 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (jednolity tekst: Dz. U. z 2018 r., poz. 998 ze zm.) nauczyciele - wychowawcy placówek opiekuńczo - wychowawczych typu socjalizacyjnego, zatrudnieni przed 1 stycznia 2004 r., zachowali do 31 grudnia 2013 r. prawo do wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe (art. 35 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela; jednolity tekst: Dz. U. z 2018 r., poz. 967 ze zm.)?"

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Z. wyrokiem z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt IV P […], zasądził od pozwanego Domu Dziecka […] w Z. na rzecz powoda M. W. kwotę 34.627,87 zł z odsetkami ustawowymi za okres od lutego 2012 r. do grudnia 2013 r.Sąd Rejonowy ustalił, że powód jako pedagog i wychowawca placówki opiekuńczo-wychowawczej typu socjalizacyjnego w okresie od stycznia 2012 r. do grudnia 2013 r. wykonywał pracę w wymiarze przekraczającym 26 godzin tygodniowo zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych prowadzonych bezpośrednio z wychowankami albo na ich rzecz w ramach pełnionych po 8 godzin dziennie dyżurów, ustalonych zgodnie z grafikami.

W związku z tym, zdaniem Sądu, przysługiwało mu prawo do wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe, gdyż dotychczasowe korzystniejsze przepisy art. 42 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 967 ze zm.), dotyczące wymiaru pensum, obejmowały powoda do dnia 31 grudnia 2013 r. - z mocy przepisu przejściowego art. 237 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (jednolity tekst: Dz.U. z 2016 r., poz. 575; dalej także jako ustawa nowelizująca).Sąd Okręgowy w Z., w wyniku apelacji strony pozwanej, wyrokiem z 29 września 2017 r., sygn. akt IV Pa […], zmienił zaskarżony wyrok i oddalił powództwo (pkt I); odstąpił od obciążania powoda kosztami procesu za obie instancje (pkt II), zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 3.829,92 zł z ustawowymi odsetkami od 29 września 2017 r. do dnia zapłaty.Sąd odwoławczy stwierdził, że powód w ramach tygodniowych grafików świadczył pracę z wychowankami lub na ich rzecz w wymiarze 40 godzin tygodniowo, w całym okresie spornym, jednakże nie wykonywał pracy w godzinach ponadwymiarowych.

Sąd Okręgowy odwołał się i zaakceptował poglądy przedstawione przez Sąd Najwyższy w wyrokach z dnia 5 kwietnia 2017 r. w sprawie III PK 97/16, III PK 98/16 i III PK 99/16, z których każdy zapadł w podobnym stanie faktycznym i prawnym. Podkreślił, że art. 237 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu, rodziny i systemie pieczy zastępczej zmodyfikował stosunki pracy nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych przed 1 stycznia 2004 r., w placówkach opiekuńczo - wychowawczych, o których mowa w art. 228 ust. 1 i art. 229 ust. 1-7 tej ustawy.

Dodatkowo z mocy art. 237 ust. 2 tej ustawy, osoby te, po upływie 2 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stały się pracownikami samorządowymi w rozumieniu ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (jednolity tekst Dz.U. 2016 r., poz. 902 ze zm.). Sąd wskazał, że ustawa ta, na podstawie art. 204 pkt 1 lit. a uchyliła z dniem 1 stycznia 2012 r. art. 1 ust. 1a Karty Nauczyciela. Tak więc z dniem 1 stycznia 2012 r. Karcie Nauczyciela, nie podlegali już pracownicy pedagogiczni placówek opiekuńczo - wychowawczych zatrudnieni - jak powód - przed 1 stycznia 2004 r.

Do osób wymienionych w art. 1 ust. 1a Karty Nauczyciela, w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2012 r., należało stosować Kartę Nauczyciela w jej aktualnym brzmieniu, tj. obowiązującym od 1 stycznia 2012 r. Ustawą nowelizującą od 1 stycznia 2012 r. zmieniony został art. 42 ust. 3 Lp. 8 lit. a Karty Nauczyciela, który do 31 grudnia 2011 r., przewidywał, że tygodniowy obowiązkowy wymiar godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, prowadzonych bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz, dla wychowawców zatrudnionych w palcówkach opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego, wynosi 26 godzin.

Od 1 stycznia 2012 r. powyższy przepis nie zawiera już regulacji dotyczącej tej grupy zawodowej, a czas pracy określa art. 42 ust. 1 i 2 Karty Nauczyciela, zgodnie z którym czas pracy nauczyciela zatrudnionego w pełnym wymiarze zajęć nie mógł przekraczać 40 godzin na tydzień. Skoro od 1 stycznia 2012 r., zgodnie z art. 42 ust. 1 i 2 Karty Nauczyciela, powoda obowiązywał 40-godzinny tydzień pracy, to wszystkie godziny pracy w ramach dyżurów z tygodniowych grafików (8 godzin dziennie, 40 godzin tygodniowo), w okresie od stycznia 2012 r. do grudnia 2013 r., były zgodne z obowiązującym go 40-godzinnym tygodniowym wymiarem czasu pracy.

Sąd podkreślił przy tym, że zmiana przepisów ustawowych mających wpływ na treść stosunku pracy, powoduje zmianę obowiązków i praw stron, niezależnie od ich woli, zgodnie z art. 56 k.c. w związku z art. 300 k.p. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 2009 r., II PK 277/08, OSNP 2010 nr 23-24, poz. 290). Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, w związku z tym nie było wymagane złożenie wypowiedzenia zmieniającego ani zachowanie jakiegokolwiek okresu uprzedzenia (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2014 r., I PK 306/13, OSNP 2015 nr 11, poz. 148).

Sąd drugiej instancji ocenił również, że dla rozstrzygnięcia sprawy nie jest istotna rzekoma korzystniejsza regulacja czasu pracy zawarta w treści § 41 Regulaminu Organizacyjnego Domu Dziecka […] w Z., stanowiącego załącznik do zarządzenia nr […] Dyrektora Domu Dziecka […] w Z. z 25 sierpnia 2009 r. w sprawie Regulaminu Organizacyjnego Domu Dziecka […] w Z., skoro w trakcie jego obowiązywania nastąpiła zmiana przepisów bezwzględnie obowiązujących w zakresie wymiaru czasu pracy. Sąd podkreślił także, że postanowienie Regulaminu z 2009 r. określające wymiar czasu pracy jako 26 godzin tygodniowo (pensum) nie było unormowaniem korzystniejszym niż obowiązujący wówczas wymiar takich prac, określony w art. 43 ust. 3 Lp. 8 lit. a Karty Nauczyciela.Wyrok Sądu Okręgowego powód zaskarżył w całości.

Zarzucono naruszenie prawa materialnego, to jest:a) art. 42 ust. 3 Lp. 8 lit. a ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (jednolity tekst: Dz.U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 ze zm. - w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.) w związku z art. 237 ust. 1 i ust. 2 i w związku z art. 204 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że powodowi w okresie objętym pozwem nie przysługiwało prawo do tygodniowego 26 godzinnego obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych (pensum);b) § 41 Regulaminu Organizacyjnego Domu Dziecka […] w Z. stanowiącego Załącznik do Zarządzenia Nr […] Dyrektora Domu Dziecka […] w Z. z dnia 25 sierpnia 2009 r. w sprawie Regulaminu Organizacyjnego Domu Dziecka […] w Z. w związku z art. 9 § 2 k.p. i art. 91c ust. 1 Karty Nauczyciela (w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.) i art. 237 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej przez jego błędne zastosowanie przejawiające się w przyjęciu, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy obowiązujący u pozwanego w spornym okresie § 41 Regulaminu Organizacyjnego, określający wymiar tygodniowego pensum powoda w liczbie 26 godzin, nie był w tym okresie uregulowaniem korzystniejszym, stosowanym przez pozwanego w stosunku do zatrudnionych u niego wychowawców w porównaniu z przepisami powszechnie obowiązującymi;c) art. 35 ust. 2 i ust. 3 Karty Nauczyciela (w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.) w związku z § 41 Regulaminu Organizacyjnego Domu Dziecka […] w Z. stanowiącego Załącznik do Zarządzenia Nr […] Dyrektora Domu Dziecka […] w Z. z dnia 25 sierpnia 2009 r. w sprawie Regulaminu Organizacyjnego Domu Dziecka […] w Z. w związku z art. 9 § 2 k.p. i art. 91c ust. 1 Karty Nauczyciela (w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.) i art. 204, art. 237 ust. 1 ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej przez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy powodowi w okresie objętym pozwem przysługiwało prawo do tygodniowego 26 godzinnego obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych (pensum); ewentualnie art. 35 ust. 2 i ust. 3 Karty Nauczyciela (w brzmieniu obowiązującym w okresie do 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.) w związku z art. 18 § 1 k.p. i art. 91c ust. 1 Karty Nauczyciela (w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.) i art. 204, art. 237 ust. 1 ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej przez jego nie zastosowanie w sytuacji, gdy powodowi w okresie objętym pozwem przysługiwało prawo do tygodniowego 26-godzinnego obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych (pensum).Skarżący wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania uzasadnił występowaniem w sprawie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do odpowiedzi na pytanie:

„Czy w przypadku, gdy pracodawca w stosunku do wychowawców placówki opiekuńczo - wychowawczej typu socjalizacyjnego (Domu Dziecka) w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r., ustalił i stosował niższy niż 40 godzin tygodniowy wymiar zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych prowadzonych bezpośrednio z wychowankami albo na ich rzecz (pensum), to czy wykonywanie przez wychowawcę zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych prowadzonych bezpośrednio z wychowankami albo na ich rzecz w wymiarze przekraczającym ustalony tygodniowy wymiar tych zajęć, stanowi pracę w godzinach ponadwymiarowych, za którą należy się dodatkowe wynagrodzenie w rozumieniu art. 35 ust. 2 i ust 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r.

Karta Nauczyciela (w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r. - Dz.U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674, tekst jedn. ze zm.) w związku z art. 204 i art. 237 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. z 2011 r. Nr 149, poz. 887, ze zm.)”.Skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 29 września 2017 r., sygn. akt IV Pa […], w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Z., a także o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.Pozwany, w odpowiedzi na skargę kasacyjną, wniósł o jej oddalenie w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego poniesionych kosztów postępowania ze skargi kasacyjnej, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Pierwszym problemem do rozstrzygnięcia w ramach podniesionych zarzutów jest ocena skutków prawnych zmian legislacyjnych (które nastąpiły od 1 stycznia 2012 r.) dotyczących wychowawców zatrudnionych w placówkach opiekuńczo-wychowawczych oraz ośrodkach adopcyjno-opiekuńczych działających na podstawie ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (jednolity tekst: Dz.U. z 2016 r., poz. 930 ze zm.), zatrudnionych w nich przed dniem 1 stycznia 2004 r. Do nich bowiem wcześniej miały (nadal) zastosowanie w pełnym zakresie przepisy Karty Nauczyciela (w tym przepisy dotyczące pensum nauczycielskiego – art. 42 ust. 3 Lp. 8 lit. a oraz wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe – art. 35 ust. 2 i 3), na mocy art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 137, poz. 1304).Problem ten był już rozważany przez Sąd Najwyższy w wyrokach z dnia 5 kwietnia 2017 r. – III PK 97/16 (LEX nr 2329446), III UK 98/17 (OSNP 2018 nr 5, poz.

59) oraz III PK 99/16 (niepublikowany). We wszystkich tych wyrokach Sąd Najwyższy doszedł do zgodnego wniosku, że od 1 stycznia 2012 r. nauczycieli-wychowawców placówek opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego obowiązywał czas pracy na terenie placówki w wymiarze 40 godzin tygodniowo – bez obowiązkowego pensum (tygodniowego obowiązkowego wymiaru zajęć opiekuńczo-wychowawczych), którego przekroczenie powodowało powstanie prawa do wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych. Inaczej rzecz ujmując, Sąd Najwyższy uznał, że od tej daty pracownicy ci utracili prawo do wynagrodzenia w godzinach ponadwymiarowych w związku ze zmianą norm czasu pracy (zniesieniem w stosunku do nich pensum nauczycielskiego).

Wniosek taki wywiedziono z art. 237 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Zgodnie z tym przepisem, „w stosunku do osób, o których mowa w art. 1 ust. 1a Karty Nauczyciela, w brzmieniu obowiązującym do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, zatrudnionych w placówkach opiekuńczo-wychowawczych, o których mowa w art. 228 ust. 1 i art. 229 ust. 1-7, ustawę - Karta Nauczyciela stosuje się przez okres 2 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy”. Dokonując jego wykładni, Sąd Najwyższy w przywołanych wyżej wyrokach wyszedł z założenia, że mowa w nim o stosowaniu Karty Nauczyciela w jej aktualnym brzmieniu, a zatem w kolejnych wersjach obowiązujących począwszy od 1 stycznia 2012 r. (przez wskazany okres 2 lat).

Skoro art. 42 w ust. 3 Lp. 8 lit. a Karty Nauczyciela, począwszy od 1 stycznia 2012 r., nie zawiera już regulacji dotyczącej tej grupy zawodowej (wychowawców w placówkach opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego), to czas pracy tej grupy regulował art. 42 ust. 1 i ust. 2 Karty Nauczyciela; nie mógł on przekraczać 40 godzin na tydzień, a w jego ramach czasu pracy nauczyciel obowiązany był realizować:

1) zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, prowadzone bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz, 2) inne zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, 3) zajęcia i czynności związane z przygotowaniem się do zajęć, samokształceniem i doskonaleniem zawodowym.Przedstawiona wykładnia, w ocenie Sądu Najwyższego w obecnym składzie, budzi poważne wątpliwości. Przede wszystkim twierdzenie o odesłaniu do aktualnego brzmienia Karty Nauczyciela (obowiązującego od 1 stycznia 2012 r.) stawia pod znakiem zapytania stosowanie pozostałych przepisów Karty Nauczyciela, które dotychczas przyznawały uprawnienia wychowawcom w placówkach opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego, gdyż żaden z nich od 1 stycznia 2012 r. nie dotyczy wskazanej wyżej grupy zawodowej.

Przepisy Karty Nauczyciela w zakresie np. prawa do nagród jubileuszowych, uprawnień socjalnych i urlopów, urlopu dla poratowania zdrowia nie zostały wprawdzie wprost znowelizowane (zmienione) na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, ale nie było takiej potrzeby, gdyż wystarczające było skreślenie przepisu, na podstawie którego uprawnienia te przysługiwały pracownikom pedagogicznym placówek opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego (art. 1 ust. 1a Karty Nauczyciela). Zatem argument o odesłaniu do aktualnego brzmienia Karty Nauczyciela przesądzałby także o niestosowaniu w całości przepisów Karty Nauczyciela wobec osób wymienionych w usuniętym z porządku prawnego art. 1 ust. 1a Karty Nauczyciela (w tym przepisów przewidujących prawo do nagród jubileuszowych, uprawnień socjalnych i urlopów, urlopu dla poratowania zdrowia), co byłoby wnioskowaniem nieuprawnionym wobec zawarcia w ustawie nowelizacyjnej przepisu przejściowego przewidującego dalsze stosowanie Karty Nauczyciela do wymienionej grupy osób.Skutkiem przepisu przejściowego (międzyczasowego) utrzymującego stosowanie przepisów dotychczasowych jest niestosowanie ustawy nowej w takim zakresie, w jakim pokrywa się ona z przepisami derogowanymi.

Przepis o takim charakterze nakazuje stosowanie regulacji dotychczasowych, mimo że zostały one uchylone (zmienione). Niewątpliwie taki charakter (międzyczasowy – utrzymujący stosowanie dotychczasowych regulacji) ma art. 237 ust. 1 ustawy nowelizującej, skoro nakazuje stosowanie ustawy - Karta Nauczyciela przez okres 2 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy wobec wymienionej w nim grupy zawodowej. Podkreślić przy tym należy, że jego zakresem nie są objęte wszystkie zmiany Karty Nauczyciela dokonane na skutek nowelizacji ustawą z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, ale tylko te, które związane są z pozbawieniem wychowawców zatrudnionych w placówkach opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego statusu nauczycieli podlegających przepisom Karty Nauczyciela, a więc pozbawiające ich uprawnień wynikających z tego aktu prawnego.

Wszystkie te spostrzeżenia prowadzą do wniosku, że art. 237 ust. 1 ustawy nowelizującej, zgodnie z istotą regulacji międzyczasowej, utrzymuje – przez dwa lata - stosowanie wobec wymienionej w nim grupy osób przepisów Karty Nauczyciela w dotychczasowym brzmieniu, a więc nie tylko tych, które zostały uchylone, ale także tych, którym nadano nowe brzmienie (w tym art. 42 ust. 3 Lp. 8 lit. a – w brzmieniu sprzed nowelizacji).Należy też podkreślić, że przepis międzyczasowy określa skutki danej nowelizacji, nie obejmuje natomiast swoim działaniem przyszłych, kolejnych zmian przepisów.

Z tego właśnie względu stosowanie Karty Nauczyciela przez okres 2 lat od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (o czym mowa w art. 237 ust. 1 ustawy nowelizującej) oznacza stosowanie przepisów tego aktu z uwzględnieniem wszystkich kolejnych zmian następujących w okresie dwóch lat po nowelizacji dokonanej od 1 stycznia 2012 r. (chyba że towarzyszące im przepisy międzyczasowe regulowałyby tę kwestię odmiennie). Nie może zatem być mowy o „zamrożeniu” przez ustawodawcę na datę 31 grudnia 2011 r. sytuacji prawnej określonej części pracowników pedagogicznych zatrudnionych w placówkach opiekuńczo-wychowawczych, których - w przeciwieństwie do pozostałych nauczycieli - nie dotyczyłyby kolejne zmiany przepisów Karty Nauczyciela następujące w okresie od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.

Nie ma zatem obawy (jaką wyrażał w przywołanych wyrokach Sąd Najwyższy), że stosowanie, na podstawie art. 237 ust. 1 ustawy nowelizującej, dotychczasowych przepisów w wersji obowiązującej przed 1 stycznia 2012 r., oznacza nienaruszalność praw (przez dwa lata) mimo kolejnych nowelizacji.W związku tym, w ocenie obecnego składu Sądu Najwyższego, celem ustawodawcy wprowadzającego przepis międzyczasowy - art. 237 ust. 1 ustawy nowelizacyjnej - było utrzymanie w stosunku do zatrudnionych przed 1 stycznia 2004 r. w placówkach opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego pracowników pedagogicznych wszystkich uprawnień przysługujących im dotychczas (do 31 grudnia 2011 r.) na podstawie przepisów Karty Nauczyciela, a więc także uprawnienia do pensum nauczycielskiego w wymiarze 26 godzin tygodniowo i prawa do wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych.Niewątpliwie opisane zmiany w ustawie nowelizacyjnej miały na celu stopniowe zrównywanie statusu wychowawców w placówkach opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego z pozostałymi osobami zatrudnionymi w tych placówkach na takich samych stanowiskach.

Jednakże mechanizm „stopniowego zrównywania” polegał na wyznaczeniu okresu przejściowego, po którym nastąpiło wygaszenie uprawnień z Karty Nauczyciela, a nie na pozbawieniu najpierw części uprawnień w okresie przejściowym aż do ich zupełnego odebrania od 1 stycznia 2014 r.Przyjęcie powyższego poglądu potwierdziłoby podniesiony w skardze kasacyjnej powoda zarzut naruszenia art. 42 ust. 3 Lp. 8 lit. a Karty Nauczyciela (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2013 r.) przez jego zastosowanie do sytuacji prawnej powoda ukształtowanej na podstawie z art. 237 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 204 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, (nakazującego stosowanie powyższego przepisu w wersji sprzed nowelizacji) a w konsekwencji zarzut naruszenia art. 35 ust. 2 i 3 Karty Nauczyciela.Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39817 § 1 k.p.c. postanowił o przedstawieniu powiększonemu składowi tego Sądu zagadnienia prawnego budzącego wątpliwości o następującej treści:„Czy na mocy art. 237 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (jednolity tekst:

Dz.U. z 2018 r. poz. 998 ze zm.) nauczyciele-wychowawcy placówek opiekuńczo-wychowawczych typu socjalizacyjnego, zatrudnieni przed 1 stycznia 2004 r., zachowali do 31 grudnia 2013 r. prawo do wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe (art. 35 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela; jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r., poz. 967 ze zm.)”.