III KZ 93/11 · Sąd Najwyższy

ZARZĄDZENIE Z DNIA 26 STYCZNIA 2012 R.

III KZ 93/11

Przepisy procedury karnej, tak z uwagi na ich funkcje gwarancyjne,

jak

i

zabezpieczające

dowolności

ani

postępowania,

w

ani

pewność

doręczaniu

w

ich

obrotu

prawnego,

pism

procesowych

wnoszeniu

przez

nie

przewidują

przez

organy

uprawnione

osoby.

Wykorzystanie elektronicznej formy doręczenia pisma nie zależy zatem od

uznania uczestników procesu, lecz ma zastosowanie jedynie w wypadkach

przewidzianych w ustawie.

Upoważniony sędzia SN: D. Rysińska.

W sprawie Pawła G. zarządzono z w r ó c i ć akta sprawy Sądowi

Okręgowemu w S. w celu uzupełnienia czynności procesowych związanych

z wydaniem, w dniu 23 listopada 2011 r., zarządzenia o odmowie przyjęcia

kasacji przez doręczenie Pawłowi G. uwierzytelnionego odpisu tegoż

zarządzenia w sposób określony przepisami Rozdziału 15 Działu IV

Kodeksu postępowania karnego, z wyłączeniem jednak przepisu art. 132 §

3 k.p.k., wraz z pouczeniem o terminie i sposobie zaskarżenia zarządzenia,

zawierającym także wskazówkę, że zażalenie, aby otrzymać bieg, musi być

podpisane przez wnoszącego pismo, którego to warunku nie spełnia jego

nadanie pocztą elektroniczną.

UZASADNIENIE

Zażalenie Pawła G. na zarządzenie z dnia 23 listopada 2011 r. o

odmowie przyjęcia kasacji zostało nadane do Sądu Okręgowego pocztą

elektroniczną. Przepisy Kodeksu postępowania karnego nie przewidują

jednak tego sposobu wniesienia środka odwoławczego (zob. szerzej

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 2009 r., I KZP 39/08,

OSNKW 2009, z. 5, poz. 36 oraz wywody uchwały Sądu Najwyższego z

dnia 20 grudnia 2006 r., I KZP 29/06, OSNKW 2007, z. 1, poz. 1). Oznacza

to, że zażalenie to nie powinno zostać przyjęte i przedstawione do

rozpoznania Sądowi Najwyższemu, jako że nie spełnia ono formalnego

warunku wniesienia tego środka w formie pisma procesowego (art. 466 w

zw. z art. 428 § 1 i art. 119 § 1 pkt. 4 k.p.k.).

Przedwczesne jednak byłoby pozostawienie przez Sąd Najwyższy

bez rozpoznania tegoż zażalenia, jako niewniesionego skutecznie.

Wskazany jego brak jest bowiem usuwalny w drodze uruchomienia

procedury przewidzianej w art. 120 § 1 k.p.k. W takim razie, za niezbędne

uznać należało dopełnienie czynności procesowych we wskazanym

kierunku, co uzasadnia zwrócenie, w tym celu, akt sprawy Sądowi, do

którego zażalenie zostało nadesłane.

Jednocześnie nie sposób było nie dostrzec, iż podjęcie tychże

czynności nie byłoby w realiach sprawy wystarczające w sytuacji, gdy z akt

sprawy wynika, że również i do doręczenia Pawłowi G. zarządzenia o

odmowie przyjęcia kasacji nie doszło w sposób zgodny z przepisami prawa.

Odwołując się tu do wywodów przytaczanych wyżej judykatów Sądu

Najwyższego, należy w tym miejscu tylko podkreślić, że doręczenie osobie

uprawnionej zarządzenia w niezbędnej formie uwierzytelnionego odpisu

(art. 100 § 2, art. 128 § 1 k.p.k.), nie może skutecznie nastąpić przez jego

przesłanie pocztą elektroniczną (choćby w postaci pliku w formacie PDF),

jak to miało miejsce w niniejszej sprawie (zob. także P. Hofmański, E.

Sadzik, K. Zgryzek: K.P.K., Komentarz, Warszawa 2011, s. 791-792).

Stwierdzając zatem, że zastosowanie trybu przewidzianego w art. 132 § 3

k.p.k. dla doręczenia opisanego na wstępie zarządzenia nie spełniało

wymagań ustawowych, za niezbędne uznać również należało uzupełnienie

czynności procesowych z tym związanych, zgodnie z przepisami art. 131 §

1 (i odpowiednio innych) k.p.k.

Na koniec trzeba zaakcentować, że przepisy procedury karnej, tak z

uwagi na ich funkcje gwarancyjne, jak i zabezpieczające pewność obrotu

prawnego, nie przewidują dowolności ani w doręczaniu pism procesowych

przez organy postępowania, ani w ich wnoszeniu przez uprawnione osoby.

Wykorzystanie elektronicznej formy doręczenia pisma nie zależy zatem od

uznania uczestników procesu, lecz ma zastosowanie jedynie w wypadkach

przewidzianych w ustawie. Na tle realiów sprawy wypada więc tylko dodać,

że o ile strona nie ma woli podania miejsca swego pobytu (art. 119 § 1 pkt.

2 k.p.k.) lub odbioru pisma wysłanego pod znanym sądowi ostatnim

adresem miejsca jej zamieszkania, to zastosowanie znajdują odpowiednie,

przewidziane dla takich sytuacji, regulacje Rozdziału 15 Kodeksu

postępowania karnego.