III KZ 49/18 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III KZ 49/18 POSTANOWIENIE Dnia 22 listopada 2018 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 22 listopada 2018 r., w sprawie P. R., zażalenia skazanego P.R. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VIII Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w B., z dnia 27 września 2018 r., sygn. akt VIII Ka […], o odmowie przyjęcia kasacji, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIESąd Rejonowy w B. wyrokiem z dnia 12 lutego 2018 r., w sprawie VII K […], skazał oskarżonego P. R. za przestępstwa przeciwko mieniu na łączną karę 6 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności.

Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego, Sąd Okręgowy w B. wyrokiem z dnia 10 maja 2018 r., sygn. akt VIII Ka […], utrzymał zaskarżony wyrok w mocy.Na wniosek P. R., zarządzeniem z dnia 3 lipca 2018 r. wyznaczono skazanemu obrońcę z urzędu celem sporządzenia i podpisania kasacji, ewentualnie stwierdzenia braku podstaw do wniesienia kasacji.Obrońca opinią z dnia 6 sierpnia 2018 r. poinformował Sąd Okręgowy w B. o braku podstaw do wniesienia kasacji od w/w wyroku Sądu odwoławczego.Pismem z dnia 7 sierpnia 2018 r. poinformowano skazanego, że wobec treści opinii wyznaczonego z urzędu obrońcy, w ciągu 30 dni od dnia doręczenia niniejszego pouczenia rozpoczyna się bieg terminu do wniesienia kasacji sporządzonej i podpisanej przez obrońcę ustanowionego przez skazanego z wyboru, przy czym brak jest podstaw do dalszego ustanawiania z urzędu obrońcy.

Pouczenie to P. R. odebrał w dniu 10 sierpnia 2018 r. (k. 2055). Pomimo tego pouczenia, skazany nie usunął braku formalnego w terminie. W tej sytuacji, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VIII Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w B. z dnia 27 września 2018 r., sygn. akt VIII Ka […], na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 120 § 2 k.p.k. odmówiono przyjęcia kasacji złożonej osobiście przez skazanego.Zażalenie na to zarządzenie wniósł skazany, który w skardze podniósł, że osobiście sporządził kasację, lecz miał utrudniony kontakt z wyznaczonym obrońcą z urzędu.

Nadto podniósł zarzuty pod adresem Sądów obydwu instancji orzekających w przedmiotowej sprawie, zarzucając błędy w ich procedowaniu. W konkluzji wniósł o uchylenie wyroków Sądów pierwszej i drugiej instancji i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zażalenie jest bezzasadne w stopniu oczywistym i nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 526 § 2 k.p.k., jeżeli kasacja nie pochodzi od prokuratora, Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich albo Rzecznika Praw Dziecka, powinna być sporządzona i podpisana przez obrońcę lub pełnomocnika będącego adwokatem albo radcą prawnym.

Skazanemu został wcześniej wyznaczony obrońca z urzędu do zbadania podstaw wniesienia kasacji. W sporządzonej dla sądu informacji obrońca ten oświadczył, że nie ma takich podstaw. To stanowisko jest dla sądu wiążące. Wypada zauważyć, iż opinia obrońcy jest rzetelna i obszerna.W kodeksie postępowania karnego nie ma przepisu, który upoważniałby sąd do „przymuszenia” obrońcy z urzędu (czy też pełnomocnika) do sporządzenia i wniesienia kasacji, jak też przepisu, który nakazywałby ustanowić kolejnego obrońcę z urzędu, bądź pełnomocnika w sytuacji, gdy dotychczasowy rzetelnie wykonał swój obowiązek, lecz nie znalazł podstaw prawnych do wniesienia kasacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 1997 r., V KZ 57/97, OSNKW 1997, z. 9 - 10, poz. 82).

Tym samym, skoro sporządzona przez P. R. kasacja zawiera brak formalny polegający na tym, iż brak jest kasacji sporządzonej i podpisanej przez obrońcę, a brak ten nie został usunięty w zakreślonym terminie, to prawidłowo wydano zarządzenie o odmowie jej przyjęcia.Trzeba też podkreślić, że zgodnie z art. 530 § 2 k.p.k. prezes sądu, do którego wniesiono kasację, odmawia jej przyjęcia, jeśli braki formalne kasacji nie zostaną usunięte w wyznaczonym do tego terminie. W tej sytuacji, w przedmiotowej sprawie skazany nie był uprawniony do sporządzenia osobiście kasacji od wyroku Sądu odwoławczego.

Brak formalny kasacji polegający na niesporządzeniu i niepodpisaniu jej przez adwokata mógł być usunięty przez niego tylko poprzez ustanowienie obrońcy w osobie adwokata lub radcy prawnego z wyboru, gdyż skazany został prawidłowo do tego wezwany w trybie art. 120 § 1 k.p.k. Należy zauważyć, iż wezwanie do usunięcia braku formalnego zawiera wyczerpujące pouczenie.Wobec faktu, iż skazany P. R. w zażaleniu podniósł także zarzuty pod adresem Sądu Rejonowego oraz Sądu Okręgowego kwestionując trafność wydanego wyroku, trzeba stwierdzić, że Sąd Najwyższy rozpoznając przedmiotowe zażalenie nie jest władny ich rozpoznać w tym trybie.Z tych względów Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.