III KZ 19/25 · Sąd Najwyższy

III KZ 19/25 POSTANOWIENIE Dnia 28 maja 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie z zawiadomienia pokrzywdzonej H. G. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 maja 2025 r., zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonej na zarządzenie Przewodniczącego III Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt III Kp 1908/24, o odmowie przyjęcia kasacji p o s t a n o w i ł 1. utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie, 2. obciążyć pokrzywdzoną kosztami postępowania zażaleniowego.

UZASADNIENIE

W dniu 10 sierpnia 2023 r. H. G. złożyła w Prokuraturze Okręgowej w Warszawie zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia na jej szkodę przez B. G. i E. S. przestępstw z art. 286 k.k., 207 § 1a k.k. i art. 284 § 1 i 2 k.k. W dniu 12 listopada 2024 r. prokurator Prokuratury Rejonowej w Końskich postanowił umorzyć śledztwo w powyższej sprawie, prowadzone pod sygn. akt [...]. Sąd Okręgowy w Kielcach, po rozpoznaniu zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonej na postanowienie o umorzeniu śledztwa, postanowieniem z dnia 31 stycznia 2025 r., sygn. akt III Kp 1908/24, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W dniu 26 marca 2025 r. pełnomocnik pokrzywdzonej wniósł za pośrednictwem Sądu Okręgowego w Kielcach kasację od postanowienia Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 31 stycznia 2025 r., sygn. akt III Kp 1908/24, zaskarżając je w całości i stawiając szereg zarzutów naruszenia prawa procesowego. Przewodniczący III Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Kielcach zarządzeniem z dnia 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt III Kp 1908/24, na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., odmówił przyjęcia kasacji jako niedopuszczalnej z mocy ustawy.

Pełnomocnik pokrzywdzonej wniósł zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, zaskarżając je w całości i zarzucając mu obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść wydanego zarządzenia, a to art. 519 k.p.k. w zw. z art. 530 § 1 k.p.k. i w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., poprzez „błędne przyjęcie, że w przedmiotowym stanie faktycznym sprawy kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, a wskutek tego odmówienie przyjęcia kasacji skarżącej, podczas gdy zgodnie z normami prawa karnego kasacja może być wniesiona od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie, a poprzez <wyrok kończący postępowanie> należy rozumieć takie orzeczenie, które prawnie wyłącza możliwość dalszego zwykłego toku instancji, a do tej kategorii należy postanowienie Sądu, którym utrzymano w mocy postanowienie organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze o umorzeniu śledztwa, zatwierdzone przez prokuratora, co za tym idzie skarżącej przysługuje nadzwyczajny środek zaskarżenia w postaci kasacji od postanowienia Sądu Okręgowego w Kielcach III Wydziału Karnego z dnia 31 stycznia 2025 roku, sygn. akt III Kp 1908/24”.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 519 k.p.k. kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie oraz od prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w art. 93a Kodeksu karnego. Ów nadzwyczajny środek zaskarżenia przysługuje zatem stronom od wyroku sądu odwoławczego utrzymującego w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, wyroku zmieniającego wyrok sądu pierwszej instancji, wyroku uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i umarzającego postępowanie karne oraz od postanowienia o umorzeniu postępowania i zastosowania środka zabezpieczającego określonego w art. 93a k.k. Nie przysługuje zaś od prawomocnych wyroków sądu pierwszej instancji, prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji, które nie kończą postępowania, prawomocnych postanowień sądu pierwszej instancji kończących postępowanie a także innych niż postanowienia o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w art. 93a k.k. prawomocnych postanowień sądu odwoławczego, choćby kończących postępowanie i postanowień wydanych w postępowaniu wykonawczym (por.

D. Świecki, Komentarz do art. 519 k.p.k. [W:] Kodeks postepowania karnego. Tom II. Komentarz aktualizowany (red. D. Świecki), teza 7). Trzeba w tym miejscu przypomnieć oczywisty fakt, że procedura karna zna dwa rodzaje orzeczeń: wyroki i postanowienia - co wynika z art. 93 § 1 k.p.k. i najwyraźniej uszło uwagi skarżącego. Przepisy, na które powołuje się pełnomocnik pokrzywdzonej w uzasadnieniu przedmiotowego zażalenia, odnoszą się do wyroku wydanego w postępowaniu odwoławczym. Tymczasem w sprawie z zawiadomienia pokrzywdzonej H.

G., wydano nie wyrok, a postanowienie – co ma swoje konsekwencje procesowe. Między innymi tę, że do orzeczenia wydanego w niniejszej sprawie nie stosuje się norm odnoszących się do wyroków sądów odwoławczych. Argumentacja zażalenia jest zatem całkowicie chybiona. Ponieważ postanowienie o umorzeniu śledztwa (tu warto uczynić uwagę, że organem je wydającym jest nie policjant, ale prokurator) nie należy do grupy orzeczeń zaskarżalnych w drodze kasacji, należało odmówić przyjęcia złożonej przez pełnomocnika pokrzywdzonej w niniejszej sprawie kasacji jako niedopuszczalnej z mocy ustawy, co słusznie uczynił Przewodniczący III Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Kielcach w zaskarżonym zarządzeniu.

Z powyższych względów, nie dostrzegając podstaw do uwzględnienia zażalenia, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, o kosztach postępowania zażaleniowego rozstrzygając w myśl art. 636 § 1 k.p.k. [J.J.][r.g.] ‎