III KZ 15/04 · Sąd Najwyższy

POSTANOWIENIE Z DNIA 24 CZERWCA 2004 R.

III KZ 15/04

Jeżeli sąd odwoławczy, po rozpoznaniu sprawy z powodu apelacji

strony, dojdzie do przekonania, że apelacja jest oczywiście bezzasadna

(art. 457 § 2 k.p.k.), to utrzymując zaskarżony wyrok w mocy obowiązany

jest wskazać w wyroku, iż czyni tak uznając apelację za oczywiście

bezzasadną. W przeciwnym wypadku, przy braku takiego rozstrzygnięcia,

uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu, zgodnie z art. 457 § 1 k.p.k.

Przewodniczący: sędzia SN: A. Tomczyk.

Sąd Najwyższy w sprawie Grzegorza R., skazanego z art. 13 § 1 k.k.

w zw. z art. 280 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k., po rozpoznaniu w Izbie

Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 24 czerwca 2004

r.,zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia

15 marca 2004 r., o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o

doręczenie wyroku z uzasadnieniem

p o s t a n o w i ł u c h y l i ć zaskarżone postanowienie i sprawę –

w kwestii wniosku skazanego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku

o doręczenie wyroku z uzasadnieniem – p r z e k a z a ć temu Sądowi do

ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Skazany Grzegorz R. złożył do Sądu Okręgowego w G. wniosek o

doręczenie wyroku z uzasadnieniem, wydanego w jego sprawie, celem

wniesienia kasacji (wniosek z dnia 2 października 2003 r.). Jako że uczynił

to z przekroczeniem zawitego terminu siedmiodniowego, Prezes Sądu

Okręgowego w G. odmówił przyjęcia wniosku zarządzeniem z dnia 15

października 2003 r.

Zarządzenie to zaskarżył skazany, a jednocześnie w uzasadnieniu

zażalenia wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie

wyroku z uzasadnieniem, nadal wyrażając zamiar wniesienia kasacji.

Zaskarżone zarządzenie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Sądu

Najwyższego z dnia 13 stycznia 2004 r., przy czym postanowieniem tym

zwrócono akta sprawy Sądowi Okręgowemu w G. celem rozpoznania

pisma skazanego, jako wniosku o przywrócenie terminu do złożenia

wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku

celem wniesienia kasacji.

Postanowieniem z dnia 15 marca 2004 r. Sąd Okręgowy w G.

wniosku nie uwzględnił i odmówił skazanemu przywrócenia terminu do

złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie oraz doręczenie uzasadnienia

wyroku sądu odwoławczego – Sądu Okręgowego w G. z dnia 24 września

2003 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż w sprawie tej nie

zachodzi sytuacja określona w art. 126 § 1 k.p.k., ponieważ skazany został

pouczony i miał świadomość, że do sporządzenia uzasadnienia wyroku

sądu odwoławczego, który uznał apelację za oczywiście bezzasadną dojść

może wyłącznie na wniosek strony, zaś sporządzenie tego uzasadnienia

stanowi warunek niezbędny dla ewentualnego uruchomienia procedury

związanej z wniesieniem kasacji.

Postanowienie to zaskarżył skazany i – nie podnosząc żadnych

zarzutów – wniósł o zmianę postanowienia oraz przywrócenie mu

stosownego terminu. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, iż nie jest

prawnikiem i terminy zawite były dla niego „niewiadome”, zaś pouczenie

sądu w tym zakresie – niezrozumiałe.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie skazanego, powołującego się na niejasność pouczenia,

zasługuje na uwzględnienie. W aktach sprawy Sądu Rejonowego w S.

znajduje się protokół rozprawy apelacyjnej z dnia 24 września 2003 r., z

którego wynika, że po ogłoszeniu wyroku Przewodniczący pouczył strony,

iż wyrok Sądu Okręgowego w G. wydany tego dnia, po rozpoznaniu sprawy

Grzegorza R. z powodu wniesionej przez niego apelacji „... jest

prawomocny, a z powodu oczywistej bezzasadności apelacji uzasadnienie

na piśmie zostanie sporządzone na wniosek, który należy złożyć w terminie

7 dni”. Na treść tego pouczenia, jako uświadamiającego strony co do

dalszego

postępowania,

wskazuje

sąd

okręgowy

w

uzasadnieniu

zaskarżonego postanowienia. Tak sformułowane pouczenie (...) nie

zawiera w swej treści informacji od kiedy ów siedmiodniowy termin należy

liczyć, ani że jest to termin zawity, nie wskazuje również możliwości,

warunków, terminów zaskarżenia prawomocnego wyroku kasacją, a co

najważniejsze

jest

niezgodne

z

treścią

wyroku.

Wyrokiem

Sądu

Okręgowego w G. z dnia 24 września 2003 r. utrzymano w mocy

zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w S., nie wskazując w treści

rozstrzygnięcia, iż stało się tak na skutek uznania apelacji za oczywiście

bezzasadną. Z przepisu § 2 art. 457 k.p.k. wynika jednoznacznie, że

uzasadnienie sporządza się na wniosek strony, jeżeli sąd utrzymuje

zaskarżony wyrok w mocy, uznając apelację za oczywiście bezzasadną.

Możliwość

odstąpienia

od

sporządzenia

uzasadnienia

z

urzędu

ustawodawca obwarował dodatkowo wymogiem niezgłoszenia zdania

odrębnego. Tak więc, to sąd w wyroku a nie przewodniczący składu

orzekającego w pouczeniu, decyduje o tym czy apelacja jest zasadna,

bądź bezzasadna, a jeżeli bezzasadna, to czy w stopniu oczywistym.

Reasumując, jeżeli sąd odwoławczy, po rozpoznaniu sprawy z

powodu apelacji strony, dojdzie do przekonania, że apelacja jest

oczywiście bezzasadna (art. 457 § 2 k.p.k.), to utrzymując zaskarżony

wyrok w mocy obowiązany jest wskazać w wyroku, iż czyni tak uznając

apelację za oczywiście bezzasadną. W przeciwnym wypadku, przy braku

takiego rozstrzygnięcia, uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu,

zgodnie z art. 457 § 1 k.p.k.

Jako, że w rozpoznawanej sprawie wyrok Sądu Okręgowego w G. z

dnia 24 września 2003 r. takiego rozstrzygnięcia nie zawiera, pouczenie na

które powołuje się tenże Sąd w motywach zaskarżonego postanowienia

jest niewłaściwe. A skoro tak, postanowienie to należało uchylić, natomiast

przy ponownym rozpoznaniu sprawy w zakresie wniosku skazanego o

przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z

uzasadnieniem Sąd Okręgowy w G. zobowiązany będzie do wnikliwej

oceny zaistniałej sytuacji przez pryzmat, w szczególności przepisu art. 126

§ 1 k.p.k.