Private prosecutor's request for defense costs dismissed as premature and unsupported by statute.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the private prosecutor's request for the defendant to pay defense costs. The prosecutor argued for reimbursement of legal fees without providing a legal basis, while the court noted the request was premature since the final judgment had not yet been issued. The court ruled that only the court issuing the final judgment can determine defense costs under Article 626 § 1 of the Code of Criminal Procedure.
Legislator headnote
AI generatedArt. 626 § 1 k.p.k.; Art. 539a § 1 k.p.k.; Art. 539e § 2 k.p.k.: Costs of defense counsel are determined only in the final judgment, not in intermediate rulings or by private parties.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
III KS 28/25 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie E.L. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 19 grudnia 2025 r. wniosku pełnomocnika oskarżycieli prywatnych w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu skargowym na podstawie art. 626 § 1 k.p.k. a contrario postanowił: wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 4 lipca 2025 r., sygn. akt III KS 28/25, oddalił skargę obrońcy oskarżonego E. L. od wyroku kasatoryjnego Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 8 stycznia 2025 r., sygn. akt IV Ka 1468/24 i kosztami postępowania skargowego obciążył oskarżonego. Następnie pełnomocnik oskarżycieli prywatnych – J.K. i G.K. zwrócił się o „zasądzenie kosztów postępowania skargowego od oskarżonego na rzecz oskarżycieli prywatnych, w tym kosztów obrony według norm przepisanych”. Nie podał przy tym podstawy prawnej tego żądania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Odnosząc się do tego wystąpienia, w pierwszej kolejności należy zauważyć, że niezrozumiałe jest żądanie kosztów obrony, skoro autor wniosku, radca prawny, reprezentuje oskarżycieli prywatnych, a nie oskarżonego. Nie jest też jasne, dlaczego pełnomocnik wystąpił o zasądzenie kosztów w sytuacji, gdy w postępowaniu skargowym nie przejawił żadnej aktywności. Ważniejsza wszakże jest okoliczność, że przedmiotowy wniosek jest przedwczesny, czego nie zmienia zawarte w postanowieniu Sądu Najwyższego orzeczenie o obciążeniu oskarżonego kosztami postępowania skargowego, na tym etapie postępowania niemogące odnosić się do poniesionych przez stronę przeciwną kosztów zastępstwa procesowego.
Art. 626 § 1 k.p.k. stanowi, że kto, w jakiej części i zakresie ponosi koszty procesu (należą do nich m.in. uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu ustanowienia w sprawie jednego obrońcy lub pełnomocnika – art. 616 § 1 k.p.k.), sąd określa w orzeczeniu kończącym postępowanie. Sąd Najwyższy niejednokrotnie wskazywał, że orzeczenie wydane na skutek rozpoznania skargi, o której mowa w art. 539a § 1 k.p.k., nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie karne, skoro przesądza jedynie na jakim etapie – pierwszoinstancyjnym czy odwoławczym – to postępowanie będzie się dalej toczyło.
W konsekwencji w orzeczeniu, o którym mowa w art. 539e § 2 k.p.k., nie zamieszcza się rozstrzygnięcia co do poniesionych przez stronę kosztów zastępstwa procesowego (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 30 stycznia 2019 r., V KS 28/18; z dnia 21 listopada 2024 r., I KS 36/24; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2024 r., IV KS 13/24; także D. Świecki, [w:] Kodeks postępowania karnego. Tom II. Komentarz aktualizowany, red. D. Świecki, LEX/el 2025, t. 38-40 do art. 539a). Zgodnie ze wspomnianym art. 626 § 1 k.p.k. decyzja w tym przedmiocie należy do sądu wydającego orzeczenie kończące postępowanie, w realiach niniejszej sprawy do Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie, któremu prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie sprawa oskarżonego E.L. została przekazana do ponownego rozpoznania.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. [WB][r.g.]