III KRS 8/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III KRS 8/05

POSTANOWIENIE

Dnia 8 lutego 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Andrzej Wasilewski (przewodniczący)

SSN Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca)

SSN Barbara Wagner

Protokolant Edyta Jastrzębska

w sprawie z odwołania G. G.

od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 11 października 2000 r., Nr

130/2000 i z dnia 12 grudnia 2000 r.,

w przedmiocie stwierdzenia okoliczności powodujących utratę uprawnień

wynikających z sędziowskiego stanu spoczynku

po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 8 lutego 2006 r.,

odrzuca odwołanie.

UZASADNIENIE

Uchwałą z 11 października 2000 r. utrzymaną w mocy uchwałą z 12 grudnia

2000 r. Krajowa Rada Sądownictwa stwierdziła w stosunku do sędziego w stanie

spoczynku G. G. okoliczności wymienione w art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 17

grudnia 1997 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz

niektórych innych ustaw (Dz.U. z 1998 r. Nr 98, poz. 607) powodujące utratę prawa

do stanu spoczynku i uposażenia w stanie spoczynku.

Pismem z 8 maja 2003 r. G. G. wystąpił o stwierdzenie nieważności obydwu

powyższych uchwał na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Zarzucił obydwu

uchwałom rażące naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 4 wskazanej ustawy polegające na

bezzasadnym przyjęciu, że kierowany przez niego na przełomie lat 1955-1956

wydział był wyspecjalizowaną komórką organizacyjną stosującą represje za

działalność niepodległościową. Powołał się przy tym na wyrok Naczelnego Sądu

Administracyjnego w Warszawie z 10 września 2001 r. (II SA 2151/00) wydany –

jak twierdził - w sprawie o identycznym stanie faktycznym i prawnym.

Uchwałą z 16 października 2003 r. Krajowa Rada Sądownictwa, po rozpoznaniu wniosku G. G. o stwierdzenie nieważności uchwał z 11 października 2000 r.

i z 12 grudnia 2000 r., na podstawie § 22 rozporządzenia Prezydenta

Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowego trybu

działania Krajowej Rady Sądownictwa oraz postępowania przed Radą (Dz. U. Nr

152, poz. 1725) w związku z art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej

Radzie Sądownictwa (Dz. U. Nr 100, poz. 1082), umorzyła postępowanie.

Uzasadniając

umorzenie

postępowania

Krajowa

Rada

Sądownictwa

stwierdziła, iż brak jest podstawy prawnej do merytorycznego rozpatrzenia wniosku.

Stosownie do art. 12 ust. 5 ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa w

postępowaniu przed Radą nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania

administracyjnego. Postępowanie przed Radą jest kompleksowo uregulowane w

ustawie

i

wydanym

z

jej

upoważnienia

rozporządzeniu

wykonawczym.

Obowiązująca ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa nie zawiera przepisu

wyłączającego jej stosowanie do stanów faktycznych sprzed jej wejścia w życie (1

października 2001 r.).

Ponadto KRS wskazała, że wyrok Naczelnego Sądu

Administracyjnego, na który powoływał się wnioskodawca został w trybie rewizji

nadzwyczajnej uchylony, a skarga od uchwały Rady oddalona. W wyroku z 22

listopada 2002 r., III RN 59/02, Sąd Najwyższy stwierdził, że wydziały IV przy

sądach wojewódzkich były wyspecjalizowanymi komórkami organizacyjnymi

stosującymi represje między innymi za działalność polityczną i niepodległościową.

Od powyższej uchwały Krajowej Rady Sądownictwa odwołał się G. G.

wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy Krajowej Radzie Sądownictwa w celu

przesłania jej właściwemu organowi administracyjnemu wyższego stopnia do

załatwienia bądź o przekazanie bezpośrednio sprawy temu organowi.

Odwołujący podniósł, iż kierując się założeniem, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, pod rządem których były wydane uchwały Krajowej

Rady Sądownictwa o pozbawieniu go prawa do stanu spoczynku i uposażenia, mają

nadal zastosowanie, mimo wejścia w życie nowej ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, świadomie skierował wniosek o stwierdzenie nieważności do KRS, by wywołać efekt informacyjny. Sądził bowiem i liczył na to, że KRS uzna swoją

niewłaściwość i przekaże wniosek do rozpoznania organowi administracyjnemu

wyższego stopnia jako właściwemu, w myśl artykułu 157 § 1 k.p.a. Odwołujący

twierdzi, że postąpił tak, bo nie był w stanie ustalić, jaki urząd lub instytucja jest

organem wyższego stopnia nad Krajową Radą Sądownictwa (art. 17 § 3 k.p.a.).

Zdaniem odwołującego się KRS nie była właściwa do wydania orzeczenia

merytorycznego, co wynika, według niego, z powołanego przepisu art. 157 § 1 k.p.a.

Miała jednak obowiązek wskazać mu organ wyższego stopnia, przed którym mają

zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie

odwołującego się, umorzenie postępowania w istocie rzeczy zamyka mu drogę do

dalszych starań o uchylenie niesłusznych uchwał wydanych przez KRS,

dotyczących pozbawienia go prawa do stanu spoczynku i materialnie godziwych

warunków. Informacja, że Sąd Najwyższy uchylił wyrok Naczelnego Sądu

Administracyjnego, który odwołujący przytoczył w swoim wniosku, nie ma istotnego

znaczenia. Nie wnikając w zagadnienie, czy przed Krajową Radą Sądownictwa

można stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego do spraw

rozpoznanych przed wejściem w życie obecnej ustawy o Krajowej Radzie

Sądownictwa, Rada ta powinna wskazać organ wyższego stopnia, przed którym

odwołujący mógłby dochodzić swoich praw.

Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2004 r., III KRS 2/04 Sąd Najwyższy

odrzucił to odwołanie.

Przedmiotem niniejszego postępowania przed Sądem Najwyższym jest

odwołanie G. G. z dnia 20 grudnia 2005 r. od wymienionych na wstępie uchwał

Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 11 października 2000 r. i z dnia 12 grudnia 2000

r.

W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych uchwał i przekazanie

sprawy Krajowej Radzie Sądownictwa do ponownego rozpoznania „bądź o

zastosowanie właściwej wykładni prawnej w zakresie prawa materialnego i

przywrócenie” (odwołującemu się) „ prawa do stanu spoczynku oraz wynikającego z

niego uposażenia.” Skarżący zarzucił naruszenie art. 6, art. 9, art. 10, art. 24 § 3, art.

75 § 1, art. 105, art. 107 § 3, art. 147, art. 148 § 2, art. 149 § 1, art. 150 § 1 k. p. a.

oraz art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1997 r. o zmianie ustawy – Prawo o

ustroju sądów powszechnych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kierując zarzuty w odwołaniu z grudnia 2005 r., pod adresem zaskarżonych

w ten sposób uchwał Krajowej Rady Sądownictwa, podjętych w październiku i

grudniu 2000 r. G.G. nie wskazał podstawy prawnej takiego odwołania i

właściwości Sądu Najwyższego do jego rozpoznania. Powołał się natomiast

skarżący na art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1997 r. o zmianie ustawy

Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 607). Tymczasem w

przepisie tym wyraźnie została określona właściwość sądu administracyjnego, że

od decyzji Krajowej Rady Sądownictwa w sprawach stwierdzenia okoliczności

wymienionych w art. 1 pkt 1 – 4, a więc takich których dotyczą zaskarżone uchwały

„zainteresowanym przysługuje skarga do sądu administracyjnego”

Poza

tym

przepisem

tak

administracyjnego, odwołujący

wyraźnie

określającym

właściwość

sądu

nie wskazał jakichkolwiek podstaw prawnych

właściwości do rozpoznania takich samych spraw przez Sąd Najwyższy. Nie ma

podstaw prawnych dla właściwości Sądu Najwyższego, ani we wskazanych

przepisach określających wprost postępowanie odwoławcze w

przedmiotowych

sprawach ani w przepisach ustrojowych.

Sąd Najwyższy przedstawił już takie stanowisko w powołanym wyżej

postanowieniu z dnia 7 kwietnia 2004 r., III KRS 2/04, odrzucającym odwołanie.

Z powyższych przyczyn wobec niedopuszczalności odwołania do Sądu

Najwyższego od wskazanych uchwał Krajowej Rady Sądownictwa - odwołanie G.

G. podlegało odrzuceniu bez merytorycznego rozpoznania podniesionych w nim

zarzutów.