III KO 94/23 · Sąd Najwyższy

III KO 94/23 POSTANOWIENIE Dnia 7 września 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik w sprawie z zażalenia pełnomocnika M. B. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 7 września 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w K. z dnia 27 lipca 2023 r., sygn. akt II Kp 1329/22/S, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2021 r., na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. odmówiono wszczęcia śledztwa w sprawie „przekroczenia uprawnień w nieustalonym okresie, nie później niż do dnia 12 kwietnia 2021 r. w K. przez funkcjonariusza publicznego […] w sprawie II Kp 297/21/S poprzez nieuwzględnienie wniosku M. B. […], czym działał na szkodę interesu prywatnego, tj. o popełnienie czynu z art. 231 § 1 k.k.”, wobec stwierdzenia braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia. Na postanowienie to zażalenie wniósł pełnomocnik pokrzywdzonego M.

B., jednocześnie wnosząc o podjęcie przez Sąd Rejonowy inicjatywy w trybie art. 37 k.p.k. i wystąpienie do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Postanowieniem z dnia 27 lipca 2023 r., sygn. akt II Kp 1329/22/S, Sąd Rejonowy w K. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu poza obszar właściwości Sądu Apelacyjnego w […]. W uzasadnieniu wskazał, że rozpoznanie zażalenia przez sąd właściwy miejscowo, w sytuacji gdy […] wskazany przez zawiadamiającego jako sprawca czynu zabronionego pełni służbę […], może być postrzegane w opinii społecznej jako okoliczność, która nie tylko nie będzie sprzyjać obiektywnemu i bezstronnemu rozpoznaniu sprawy, ale może wręcz rodzić „spekulacje co do wpływu powiązań i >>znajomości<< tej osoby na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy”.Sąd Najwyższy zważył co następuje.Należy pamiętać, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy.

Sąd Najwyższy niejednokrotnie zwracał uwagę, iż zastosowanie tej instytucji może nastąpić tylko wtedy, gdy występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie. Nie każda więc okoliczność będzie skutkowała ewentualnym przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, ale tylko taka, która u postronnego i niezainteresowanego sposobem rozstrzygnięcia danej sprawy obserwatora procesu może zrodzić podejrzenie braku obiektywizmu w jej rozpoznaniu przez właściwy sąd.Zdaniem Sądu Najwyższego okoliczność taka zaistniała w przedmiotowej sprawie.

Nie ulega wątpliwości, że podniesione przez Sąd wnioskujący okoliczności mogą w odczuciu społecznym wywołać przekonanie, iż rozpoznanie sprawy w sądzie właściwym miejscowo […], miałoby negatywny wydźwięk, a wydane orzeczenie zostałoby odebrane jako stronnicze i nierzetelne. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Rejonowemu w M., jednocześnie czyniąc zastrzeżenie, że decyzja powyższa nie wynika z braku zaufania do sędziów Sądu Rejonowego […], ale podyktowana jest troską o dobro wymiaru sprawiedliwości, albowiem okoliczności tej sprawy, w sytuacji gdyby rozpoznawał ją sąd właściwy, mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości co do obiektywności i rzetelności prowadzonego postępowania.

Zauważyć dodatkowo należy, że wielu sędziów Sądu właściwego zostało już wyłączonych od udziału w sprawie, a zaistniały układ procesowy rodzi obawę, że składane mogą być kolejne wnioski w tej mierze. Skorzystanie z instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. zapewnić ma również sprawne rozpoznanie nieskomplikowanej sprawy, spoczywającej w Sądzie Rejonowym […] od przeszło roku. [ł.n]