III KO 136/24 · Sąd Najwyższy

POSTANOWIENIE Dnia 3 września 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu bez udziału stron, w dniu 3 września 2024 r. w sprawie R. M., oskarżonego o popełnienie 5 czynów z art. 226 § 1 k.k., wniosku Sądu Rejonowego w Oświęcimiu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37k.p.k. postanowił:uwzględnić wniosek i sprawę Sądu Rejonowego w Oświęcimiu o sygn. II K 632/24, przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Tychach.

UZASADNIENIE

Do Sądu Rejonowego w Oświęcimiu wpłynął akt oskarżenia przeciwko R. M. oskarżonemu o popełnienie 5 przestępstw z art. 226 § 1 k.k., które polegały na tym, że w różnych dniach w O., znieważał słowami powszechnie uznanymi za obraźliwe - sędziego Sądu Rejonowego w Oświęcimiu A.B., w trakcie rozprawy w toku postępowań sądowych o sygn. akt II K 383/19 (trzy czyny) i o sygn. II K 726/16 (dwa czyny), a zatem podczas i w związku z pełnieniem przez nią obowiązków służbowych.Sąd Rejonowy w Oświęcimiu postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2024 r., wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania sprawy o sygn. akt II K 632/24, do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości wskazując, że pokrzywdzoną w sprawie jest sędzia tego Sądu A.B.Sąd zważył co następuje:Inicjatywa Sądu Rejonowego w Oświęcimiu jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie.

Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za takim właśnie przekazaniem. Dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za tym, aby w każdej sprawie zachowany został standard konstytucyjny rozpoznania jej przez sąd właściwy według procedury, w której się ona toczy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP).

W niniejszej sprawie taki przypadek występuje. Wydaje się bowiem racjonalną zasadą przyjmowanie w orzecznictwie Sądu Najwyższego w sprawach rozpoznawanych w trybie art. 37 k.p.k., że jeżeli sprawa dotyczy sędziego sądu, do którego wpływa akt oskarżenia, to sąd ten nie powinien orzekać w sprawie. Stanowi to przejaw dbałości o owo dobro wymiaru sprawiedliwości, jakim jest z jednej strony efektywność postępowania (realne wyłączenia poszczególnych sędziów referentów od rozpoznania sprawy) oraz wizerunek sądu jako organu niezależnego, z którym orzekają niezawiśli sędziowie, co do których nie można czynić zarzutu, iż w swojej służbie kierują się pozamerytorycznymi kryteriami.W tej sytuacji rozpoznanie sprawy oskarżonego R.M. przez Sąd Rejonowy w Oświęcimiu mogłoby wywołać w odbiorze społecznym wątpliwości, co do zdolności sędziów do zachowania bezstronności podczas jej rozpoznawania.Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego w Tychach, a więc Sądowi spoza obszaru apelacji […].[PGW][ms] ‎