III KKO 9/97 · Sąd Najwyższy

Postanowienie z dnia 8 stycznia 1998 r.

III KKO 9/97

Właściwy Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest uprawniony

do zastępczego dokonania w legitymacji ubezpieczeniowej wpisu, zawierającego poświadczenie okresu zatrudnienia, jeżeli pracownik nie może w wyjątkowych przypadkach uzyskać u pracodawcy takiego poświadczenia w legitymacji ubezpieczeniowej, np. z powodu jego likwidacji (§ 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie wzorów

i trybu wystawiania legitymacji ubezpieczeniowych, Dz.U. Nr 51, poz. 223).

Przewodniczący SSN: Andrzej Wasilewski, Sędziowie SN: Adam Józefowicz

(sprawozdawca), Andrzej Wróbel, przedstawiciel Ministra Sprawiedliwości Ewa

Chałubińska, przedstawiciel Ministra Pracy i Polityki Socjalnej Krystyna Tymorek.

Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym, po rozpoznaniu w dniu

8 stycznia 1998 r. na posiedzeniu jawnym sprawy z wniosku Zenona K. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między Sądem Rejonowym-Sądem Pracy w M. a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych Oddziałem w C. - Inspektoratem M. o dokonanie

wpisu o zatrudnieniu w legitymacji ubezpieczeniowej

p o s t a n o w i ł:

o d d a l i ć wniosek.

Uzasadnienie

Zenon K. wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między

Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w W.-Oddziałem w C. a Sądem Rejonowym w

M. Spór powstał - zdaniem wnioskodawcy - na skutek odmowy uznania przez ZUS

swej właściwości do dokonania uzupełniającego wpisu do legitymacji ubezpieczeniowej potwierdzającego datę przyjęcia do pracy i zwolnienia z pracy w Spółce z o.o.

-2"F." w M. Do wniosku Zenon K. dołączył kopię wyroku Sądu Rejonowego w M. z dnia

23 stycznia 1996 r. [...], z którego wynika, że Sąd ten w pkt. II orzekł, iż "roszczenie o

uzupełnienie wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej powoda Zenona K. przekazuje do

rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - Oddziałowi w C.". Ponadto

Zenon K. załączył kopię pisma ZUS-u, Oddziału w C., Inspektoratu w M. z dnia 23

czerwca 1997 r., z którego wynika, że Spółka z o.o. "F." dokonywała zbiorczego zgłoszenia pracowników do ubezpieczenia. W związku z tym w Inspektoracie M. brak jest

dokumentów stanowiących podstawę do dokonania w legitymacji ubezpieczeniowej

w/w wpisów." Zenon K. dołączył także kopię adresowanego do niego pisma ZUS w

W. z dnia 18 września 1997 r., w którym stwierdzono, że "Spółka była uprawniona do

wystawienia legitymacji ubezpieczeniowych, a także do dokonywania wpisów w tych

legitymacjach. Oddział ZUS nie dysponuje dokumentami, na podstawie których

mógłby dokonać wpisu do legitymacji. W związku z tym nie jest możliwe uzupełnienie

wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej". W dołączonych do niniejszej sprawy aktach

[...] Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w M. znajduje się prawomocny wyrok z dnia 23

stycznia 1996 r. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że Sąd Rejonowy ustalił, iż

Zenon K. w dniu 31 października 1992 r. otrzymał świadectwo pracy, potwierdzające

okres zatrudnienia w Spółce z o.o. "F. w M. od dnia 1.06.1992 r. do dnia 31.10.1992

r. W aktach tej sprawy znajduje się [...] kopia świadectwa pracy, wystawionego przez

Spółkę z o.o. "F." [...] stwierdzającego, że Zenon K. był zatrudniony w pełnym wymiarze w okresie od 1 czerwca 1992 r. do 31 października 1992 r. na stanowisku

księgowego.

Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym zważyło co następuje:

Stosownie do przepisu art. 190 § 1 KPA spory o właściwość między organami administracji państwowej a sądami rozstrzyga Kolegium Kompetencyjne przy

Sądzie Najwyższym, przy czym według art. 192 § 1 pkt 2 KPA z wnioskiem takim

może wystąpić strona, gdy w sprawie za niewłaściwy uznaje się zarówno organ administracji państwowej, jak również sąd (spór negatywny). Tymczasem roszczenie

Zenona K. o dokonanie uzupełniającego wpisu do legitymacji ubezpieczeniowej po

przekazaniu go przez Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 23 stycznia 1996 r. zostało

-3rozpoznane przez ZUS. Z wymienionych wyżej pism Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. i Oddziału w C. wynika, że ZUS po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego rozpoznał wniosek Zenona K. i załatwił go odmownie. Z pism tych nie

wynika, że ZUS uznał się niewłaściwym do rozpoznania wniosku Zenona K., lecz

tylko z powodu braku dokumentów nie mógł dokonać wpisu do legitymacji ubezpieczeniowej. Zdaniem Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym ZUS nieprawidłowo załatwił wniosek Zenona K. W myśl bowiem art. 180 § 1 KPA w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy tego kodeksu. Wniosek o uzupełnienie wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej zmierzał do urzędowego

potwierdzenia określonych faktów, wymaganych przepisami prawa, czyli do wydania

zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, o którym mowa w

art. 217 § 1 i 2 KPA. Zgodnie z art. 218 § 1 KPA organ administracji państwowej

obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji bądź innych danych znajdujących

się w jego posiadaniu. Organy ZUS posiadały niezbędne do poświadczenia materiały, co potwierdza pismo ZUS w W. z dnia 7 września 1994 r. [...], z którego wynika,

że ustalono, iż Zenon K. był objęty ubezpieczeniem społecznym w okresie od 1

sierpnia 1992 r. do 31 grudnia 1992 r, a nadto w związku z zawartą umową o pracę

ze Spółką "F.", ZUS objął wnioskodawcę ubezpieczeniem społecznym od 1 czerwca

1996 r. i przypisał Spółce składki od kwoty brutto po 6.130.000 zł za miesiąc czerwiec i lipiec 1992 r. Ponadto ZUS stwierdził, że brak jest podstawy do objęcia wnioskodawcy ubezpieczeniem społecznym za maj 1992 r. Według art. 219 KPA odmowa

wydania zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje

w drodze postanowienia, na które służy zażalenie, o czym wnioskodawca powinien

być pouczony, a czego nie uczyniono w sprawie. Zdaniem Kolegium

Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym właściwy Oddział ZUS jest uprawniony

do zastępczego dokonania w legitymacji ubezpieczeniowej wpisu, zawierającego

poświadczenie okresu zatrudnienia, stosownie do § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra

Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie wzorów i trybu wystawiania legitymacji ubezpieczeniowych (Dz. U. Nr 51, poz. 223), jeśli pracownik nie może

uzyskać w zakładzie pracy takiego poświadczenia w legitymacji ubezpieczeniowej w

wyjątkowych przypadkach, np. z powodu likwidacji zakładu lub z innych przyczyn.

-4Wymienione na wstępie pisma ZUS nie zawierają postanowienia o odmowie

załatwienia wniosku Zenona K. i nie mogą być potraktowane jako ostateczne załatwienie jego żądania. Nie ma zatem przeszkód do właściwego i prawidłowego rozpoznania wniosku o potwierdzenie okresu zatrudnienia w legitymacji ubezpieczeniowej w trybie przewidzianym prawem. W tej sytuacji w ocenie Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym nie ma przesłanek do stwierdzenia, że istnieje negatywny spór kompetencyjny w sprawie. Dlatego należało na zasadzie art. 190 § 1

KPA postanowić, jak w sentencji.