III KKN 588/00 · Sąd Najwyższy

Wyrok z dnia 14 maja 2001 r.

III KKN 588/00

SN Andrzej Konopka (przewodniczący sprawozdawca)

SN Józef Dołhy

SN Przemysław Kalinowski

Sąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2001 r. sprawy J. C.

oskarżonego z art. 291 § 1 KK w zw. z art. 64 § 1 KK z powodu kasacji,

wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść oskarżonego (...)

od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 24 czerwca 1999 r., sygn. akt

(...) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 23

grudnia 1998 r., sygn. akt (...) uchyla zaskarżony wyrok i sprawę

przekazuje Sądowi Okręgowemu w B. do ponownego rozpoznania w

postępowaniu odwoławczym.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy w T., wyrokiem z dnia 23 grudnia 1998 r., sygn. akt (...)

uznał J. C. za winnego popełnienia czynu z art. 291 § 1 KK w zw. z art.

64 § 1 KK i za to na podstawie art. 291 § 1 KK wymierzył mu karę 8

(ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności. Zwolnił oskarżonego od

uiszczenia opłaty i kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa.

Od

powyższego

wyroku

oskarżony

wniósł

apelację

do

Sądu

Okręgowego w B. Wyrokiem z dnia 24 czerwca 1999 r., sygn. akt (...)

Sąd Okręgowy w B., po rozpoznaniu sprawy, utrzymał zaskarżony wyrok

w mocy i zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych

postępowania odwoławczego.

Od wyroku Sądu Okręgowego w B. kasację wniósł Prokurator

Generalny, zarzucając mu rażące i mające wpływ na treść orzeczenia

naruszenie prawa materialnego - art. 64 § 1 KK polegające na

zastosowaniu tego przepisu do czynu przypisanego oskarżonemu mimo

braku przesłanek ku temu i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w

B. w postępowaniu odwoławczym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest zasadna i podlega uwzględnieniu.

Sąd Rejonowy w T. wyrokiem z dnia 23 grudnia 1998 r., sygn. akt (...)

przyjął, że oskarżony J. C. popełnił zarzucany mu czyn w warunkach

powrotu do przestępstwa. Założenie powyższe Sąd uzasadnił tym, że

oskarżony w okresie od 6 września 1996 r. do 17 marca 1997 r. oraz od

13 kwietnia 1997 r. do 4 czerwca 1997 r. odbył karę pozbawienia

wolności orzeczoną przez Sąd Rejonowy w T. wyrokiem z dnia 6 lutego

1996 r., sygn. akt (...) za czyn zakwalifikowany z art. 208 KK z 1969 r.,

polegający na dokonaniu, w sposób szczególnie zuchwały, kradzieży

czapki basebollowej wartości 15 zł.

W związku z wejściem w życie z dniem 1 września 1998 r. nowych

kodyfikacji karnych czyn określony w art. 208 KK z 1969 r.

zakwalifikowany został, jako wykroczenie (art. 119 KW). J. C. zakończył

odbywanie kary pozbawienia wolności, za czyn o którym mowa wyżej, z

dniem 4 czerwca 1997 r. (k. 22 verte). Autor kasacji podnosi wobec

powyższego, że zgodnie z regulacją zawartą w art. 46 § 1 KW w zw. z

art. 12 Ustawy z dnia 28 sierpnia 1998 r. o zmianie ustawy - Kodeks

wykroczeń (Dz.U. z 1998 r. Nr 113, poz. 717) doszło z dniem 4 czerwca

1999 r. do zatarcia skazania. Przepisy powyższe normują zasady

obliczania terminów zatarcia ukarania za czyny przekwalifikowane w

wykroczenia, gdy do prawomocnego skazania za nie doszło, gdy jeszcze

były przestępstwami i nakazują terminy owe liczyć według przepisów

prawa wykroczeń, czyli art. 46 KW (por. T. Grzegorczyk „Nowela do

prawa wykroczeń - Komentarz”, Zakamycze 1999 r., str. 140), a na

podstawie tego przepisu ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat

od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary. Sąd

Okręgowy w B. po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez oskarżonego,

wydał wyrok w dniu 24 czerwca 1999 r., sygn. akt (...), a więc w dniu, w

którym nie istniała już okoliczność faktyczna, jaką było uprzednie

skazanie oskarżonego. Zgodnie zaś z ustalonym orzecznictwem Sądu

Najwyższego (por. m.in. uchwała z dnia 15 grudnia 1987 r., sygn. VI KZP

839/97, OSNKW z 1988 r., z. 4 - 3, poz. 19) poprzednie skazanie, nawet

wtedy, gdy kolejne przestępstwo zostało popełnione przed upływem

terminu przewidzianego dla zatarcia skazania, nie może uzasadniać

powrotności do przestępstwa, jeżeli w chwili orzekania uległo ono

zatarciu. Sąd Okręgowy w B. orzekając w przedmiotowej sprawie

powinien więc uwzględnić z urzędu fakt, że upłynął termin uzasadniający

zakwalifikowanie czynu z art. 291 § 1 KK, jako popełnionego w

warunkach powrotu do przestępstwa i dokonać, na podstawie art. 455

KPK, stosownej zmiany wyroku Sądu Rejonowego w zakresie kwalifikacji

prawnej czynu i przyjąć, że czyn, za który oskarżony skazany został

wyrokiem z dnia 28 grudnia 1998 r., sygn. akt (...) nie został popełniony w

warunkach recydywy. Uznanie ukarania za niebyłe oznacza, że nie wolno

wobec

osoby

niegdyś

ukaranej

wyciągnąć

żadnych

prawnych

konsekwencji zatartego ukarania (por. J. Wojciechowski „Kodeks

Wykroczeń - Komentarz, Orzecznictwo”, Warszawa 1999 r., str. 63).

Słusznie więc Prokurator Generalny podnosi w kasacji, iż Sąd Okręgowy

w B. utrzymując wyrokiem z dnia 24 czerwca 1999 r., sygn. akt (...),

wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 28 grudnia 1998 r., dopuścił się

rażącego naruszenia art. 64 § 1 KK.

Z powyższych względów należało orzec jak w części dyspozytywnej

niniejszego wyroku.