III KKN 299/98 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III KKN 299/98

POSTANOWIENIE

Dnia 7 grudnia 2000 r.

Sąd Najwyższy - Izba Karna w Warszawie

na posiedzeniu w składzie następującym:

Przewodniczący: Sędzia SN Henryk Gradzik (spraw.)

Sędziowie: SN

Halina Gordon-Krakowska

Andrzej Siuchniński

przy udziale Prokuratora Prokuratury Krajowej Waldemara Smardzewskiego

i Teresy Jarosławskiej jako protokolanta

w sprawie W. T.

oskarżonego z art. 186 § 1 dkk

po rozpoznaniu kasacji Prokuratora Generalnego na niekorzyść oskarżonego

(PR IV KnP […])

od postanowienia Sądu Rejonowego w B.

z dnia 15 września 1997 r. sygn. akt III K […]

po wysłuchaniu wniosku Prokuratora

p o s t a n o w i ł:

uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Sądowi

Rejonowemu w B. do merytorycznego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Prokurator Rejonowy w B. oskarżył W. T. o popełnienie przestępstwa

z art. 186 § 1 kk polegającego na tym, że:

w okresie od dnia 10 października 1996 r. do dnia 12 marca 1997 r. w B.,

będąc zobowiązanym z mocy ustawy i prawomocnego wyroku sądowego

do płacenia rat alimentacyjnych na rzecz małoletniego syna M. T., uporczywie

uchylał się od tego obowiązku przez co naraził go na niemożność zaspokojenia

podstawowych potrzeb życiowych.

Sąd Rejonowy w B. postanowieniem z dnia 15 września 1997 r.

sygn. III K […], na podstawie art. 27 § 1 kk, warunkowo umorzył postępowanie

karne o ten czyn, zobowiązując oskarżonego do naprawienia w części szkody

wyrządzonej przestępstwem poprzez wpłacenie na rzecz Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych Oddział w B. kwoty 200 zł i na rzecz małoletniego M. T.

reprezentowanego przez przedstawicielkę ustawową J. T. kwoty 400 zł

w terminie 4-ch miesięcy od daty uprawomocnienia się orzeczenia.

Orzeczenie powyższe nie zostało zaskarżone przez strony procesowe i

uprawomocniło się bez postępowania odwoławczego w dniu 27 listopada.

W dniu 15 maja 1998 r. Prokurator Generalny zaskarżył prawomocne

postanowienie kasacją na niekorzyść oskarżonego W. T., na podstawie art. 3 ust.

1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o zmianie Kodeksu postępowania karnego,

ustawy o ustroju sądów wojskowych, ustawy o opłatach w sprawach karnych i

ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. Nr 89, poz. 443).

Zarzucił w kasacji rażące naruszenie art. 3 § 1, 8 § 1, 85 i 152 kodeksu

postępowania karnego z 1969 r., polegające na pominięciu i nierozważeniu

okoliczności wynikających z wyjaśnień oskarżonego i zeznań świadków oraz z

pisma

Komisariatu

Policji

w

B.,

dotyczących

uprzedniej

karalności

oskarżonego, co doprowadziło do bezpodstawnego warunkowego umorzenia

postępowania karnego. W konkluzji Prokurator Generalny wniósł o uchylenie

zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w B. do

merytorycznego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył:

Zarzutowi kasacji nie można odmówić słuszności. Zgodnie z art. 27 § 1

kodeksu karnego z 1969 r., jedną z przesłanek warunkowego umorzenia

postępowania była uprzednia niekaralność oskarżonego za przestępstwo

(analogicznie – w art. 66 § 1 kk z 1997 r.). W akcie oskarżenia Prokurator

Rejonowy w B. zamieścił informację, że W. T. nie był wcześniej karany.

Potwierdzało ją „zapytanie o karalność” do Centralnego Rejestru Skazanych

według stanu na 7 marca 1997 r. (k. 16). Jednakże inne dowody

przeprowadzone w postępowaniu przygotowawczym, a także zawarte w aktach

dochodzenia dokumenty wskazywały, że pochodząca z CRS informacja

o niekaralności oskarżonego bądź to nie odpowiadała rzeczywiści już w dacie

przekazania, bądź też utraciła aktualność.

Trafnie zwrócił uwagę skarżący, że żona W. T. zeznała w dochodzeniu, iż

jej mąż został skazany w 1997 r. na karę 1 roku pozbawienia wolności

z warunkowym zawieszeniem wykonania na 4 lata (k. 6). Okoliczność tą

potwierdziła córka oskarżonego (k. 20v). Fakt skazania przyznał również

oskarżony w protokole przesłuchania w charakterze podejrzanego (k. 12v).

Nadto z pisma Komisariatu Policji w B. z dnia 14 marca 1997 r. wynikało, że

znana jest sygnatura poprzednio prowadzonej sprawy przeciwko W. T.

w Sądzie Rejonowym w B..

Sygnalizowana powyższymi dowodami i dokumentami okoliczność

skazania W. T. powinna była zostać sprawdzona przez Sąd Rejonowy w B.

w toku posiedzenia w dniu 15 września 1997 r., na którym wydano

postanowienie

o

warunkowym

umorzeniu

postępowania

karnego.

Zaniechanie sprawdzenia stanowiło rażące naruszenie przepisów procesowych

wskazanych w kasacji, gdyż kwestia dotyczyła przesłanki dopuszczalności

warunkowego umorzenia postępowania karnego. Jak się w rezultacie okazało,

obraza przepisów art. 3 § 1, 8 § 1, 85 i 152 dkk miała istotny wpływ na treść

rozstrzygnięcia, którym umorzono warunkowo postępowanie, mimo iż

wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 30 stycznia 1997 r. W. T. został

skazany za przestępstwo z art. 184 § 1 dkk, przy czym w dniu 6 lutego 1997 r.

skazanie to stało się prawomocne. Doszło tym samym do naruszenia prawa

materialnego, tj. art. 27 § 1 dkk.

Wobec oczywistej zasadności zarzutu kasacji Sąd Najwyższy uchylił

zaskarżone postanowienie i w uwzględnieniu wniosku Prokuratora Generalnego

przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w B. do merytorycznego rozpoznania.

W dalszym postępowaniu sąd pierwszej instancji nie może pominąć, że

przed wniesieniem aktu oskarżenia w niniejszej sprawie W. T. był prawomocnie

skazany za przestępstwo.

Przewodniczący: SSN (Henryk Gradzik)

Sędziowie: SSN (Halina Gordon-Krakowska)

aw

f/ak

(Andrzej Siuchniński)