Legislator Case Law & Legislation
III KK 585/22 AI generated

III KK 585/22 · Sąd Najwyższy

Case Number III KK 585/22
Court / Authority
Jurisdiction Poland (PL)
Outcome wyrok

Legislator summary

AI generated

Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2021 r., sygn. akt II K 36/21, Sąd Rejonowy w Chrzanowie uznał oskarżonego P. N. za winnego popełnienia przestępstw z art. 158 § 1 k.k. i art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k., za które wymierzył kary po 6 miesięcy ograniczenia wolności. Nadto, Sąd orzekł karę łączną w wysokości 8 miesięcy ograniczenia wolności. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w dniu 15 czerwca 2021 r. Kasację od wskazanego wyżej orzeczenia wniósł Prokurator Generalny, zaskarżając wyrok w całości na korzyść oskarżonego P. N., zarzucając:„rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa procesowego i materialnego, tj. art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 68 § 4 k.k., polegające na wydaniu wobec P .N. w dniu 7 czerwca 2021 r. wyroku o sygn. akt II K 36/21 (który uprawomocnił się bez postępowania odwoławczego w dniu 15 czerwca 2021 r.), skazującego go za popełnienie występków z art. 158 § 1 k.k. oraz z art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k. w sytuacji, gdy postępowanie karne co do tych samych czynów tej samej osoby zostało uprzednio prawomocnie zakończone wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z dnia 26 marca 2019 r. o sygn. akt II K 1125/18 (prawomocnym z dniem 1 maja 2019 r.), warunkowo je umarzającym na okres próby, wynoszący rok i w ciągu 6 miesięcy od zakończenia tegoż okresu, tj. do dnia 1 listopada 2020 r. nie zostało wydane prawomocne postanowienie o jego podjęciu, co spowodowało powstanie stanu rzeczy osądzonej, wykluczającego dopuszczalność prowadzenia po wskazanym terminie postępowania i pociągnięcia P. N. do odpowiedzialności karnej za wymienione przestępstwa, które to uchybienie stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.”.Konkludując, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i o umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.

Legislator headnote

AI generated

art. 158 § 1 k.k, art. 281 k.k, art. 283 k.k, art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k, art. 68 § 4 k.k, art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k; III KK 585/22 · Sąd Najwyższy: Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się zasadna, co doprowadziło do uchylenia zaskarżonego wyroku i umorzenia postępowania w niniejszej sprawie.Z analizy akt sprawy wynika bowiem, że wobec P. N. toczyło się postępowanie przed Sądem Rejonowym w Chrzanowie pod sygn. akt II K 1125/18 o popełnienie przestępstw z art. 158 § 1 k.k. i art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k. Wyrokiem z dnia 26 marca 2019 r. w tej sprawie Sąd uznał, że P. N. dopuścił się zarzucanych mu czynów i warunkowo umorzył postępowanie karne na okres próby wynoszący rok.

Keywords

AI generated
deficiencies in evidence unproven judicial bias implausible testimony proof of negative facts alibi criminal defence

Cited Legislation

AI generated
art. 158 § 1 k.k
skazanego za czyny z art. 158 § 1 k.k.
art. 281 k.k
art. 283 k.k
z art. 283 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie‎w dniu 11 stycznia 2023 r.,‎kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść‎od wyroku Sądu Rejonowego w Chrzanowie z dnia 7 czerwca 2021 r., sygn.
art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k
akt II K 36/21, uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.
art. 68 § 4 k.k
z art. 68 § 4 k.k., polegające na wydaniu wobec P .N.
art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k
do odpowiedzialności karnej za wymienione przestępstwa, które to uchybienie stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.”.Konkludując, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i o umorzenie postępowania karnego na podstawie art.

Cited Case Law

AI generated
AI generated
III KS 7/22
Sąd Okręgowy w G., wyrokiem z dnia 9 stycznia 2019 r., sygn.
VI Ka 79/18
Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Północ w Warszawie z dnia 26 października 2017r.
I KS 3/22
Wyrokiem Sądu Rejonowego w W.
VI Ka 199/14
Apelacja osobista oskarżonego S.
II Ka 590/21
Sygn. akt II Ka 590/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 listopada 2021r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Dariusz Półtorak Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Defut-Kołodziejak przy udziale Prokuratora Urszuli Korczakowskiej po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2021 r. sprawy T. Ż. oskarżonego z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29.07.2005 r. i in. na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 11 maja 2021 r. sygn. akt II K 119/21 I. zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że: - uchyla orzeczenie o karze łącznej pozbawienia wolności oraz o wymierzeniu kary 3 miesięcy pozbawienia wolności za popełnienie czynu z pkt I aktu oskarżenia, - zarzucany oskarżonemu w pkt I aktu oskarżenia czyn kwalifikuje jako wypadek mniejszej wagi z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29.07.2005 r. i na podstawie tego przepisu skazuje go na karę grzywny w wysokości 100 (sto) stawek dziennych po 10 (dziesięć) zł każda, II. w pozostałej części wyrok utrzymuje w mocy; III. zasądza od oskarżonego tytułem opłaty za obie instancje 280 zł oraz obciąża go wydatkami postępowania odwoławczego w kwocie 20 zł. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 590/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 11 maja 2021 r., sygn. II K 119/21 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☒ co do winy ☒ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty -------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ------------------ ------------------------------------- --------------------------------------------------------------------------- 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 1. Dowody z dokumentów w postaci: - postanowienia SR w Sokołowie Podlaskim z dnia 17 sierpnia 2021 r. o pozbawieniu władzy rodzicielskiej J. W. nad dziećmi F. i P. Ż.; - informacje z Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w S.; Pomimo, iż wskazane przez obronę dowody z dokumentów uznać należy za autentyczne i wiarygodne, to jednakże w ocenie Sądu Okręgowego nie dowodziły one zaprezentowanej tezie dowodowej, jakoby ze względu na właściwości i warunki osobiste oskarżonego zaistniała konieczność złagodzenia orzeczonej względem niego sankcji karnej co do czynu z pkt II a/o. Przyczyny zmian reformatoryjnych dotyczących czynu z pkt I a/o szczegółowo w kolej rubryce. 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 1. Rażąco niesprawiedliwe wymierzenie kar jednostkowych, jak i łącznej kary pozbawienia wolności, w sytuacji, gdy kodeks karny wprowadził uregulowanie przewidziane w przepisach art. 37a § 1 kk i art. 37b kodeksu karnego: 1) obrazę przepisów kodeksu karnego, a mianowicie art. 53 § 1 kk, poprzez nietrafne uznanie jakoby stopień winy oskarżonego nakazywał wymierzenie bezwzględnych kar pozbawienia wolności; 2) obrazę przepisów kodeksu karnego, a mianowicie art. 58 § 1 kk, w sytuacji, gdy „inna kara lub środek karny” spełni przesłanki określone w przepisie art. 53 § 2 kk; 3) obrazę przepisów kodeksu karnego, a mianowicie art. 85a kk, poprzez orzeczenie łącznej kary pozbawienia wolności stosując w praktyce zasadę kumulacji – zamiast – biorąc pod uwagę – cele zapobiegawcze i wychowawcze oraz zasadę absorpcji; 4) wymierzenie rażąco niewspółmiernych jednostkowych kar pozbawienia wolności, jak również łącznej kary pozbawienia wolności, w sytuacji, gdy ze względu na sytuację rodzinną oskarżonego należało skorzystać z unormowań przewidzianych w przepisach art. 37a § 1 i art. 37b kk kodeksu karnego. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja obrońcy okazała się jedynie o tyle zasadna i skuteczna, o ile w następstwie jej wniesienia Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok poprzez zakwalifikowanie czynu oskarżonego z pkt I aktu oskarżenia jako wypadku mniejszej wagi, o jakim stanowi art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii z naturalnym skutkiem, jakim było złagodzenie rozstrzygnięcia o karze za ów czyn w stosunku do kary orzeczonej w zaskarżonym wyroku. W pozostałym zakresie apelacja obrońcy była bezzasadna i jako taka nie zasługiwała na uwzględnienie. Wniesiony środek odwoławczy był również wadliwie skonstruowany. W zarzucie głównym dotyczącym „rażąco niesprawiedliwego wymierzenia kar jednostkowych, jak i kary łącznej (..)” skarżący zarzucał obrazę przepisów prawna materialnego, myląc istotę względnych przesłanek odwoławczych i ich wzajemne relacje, jak również formułując wniosek apelacyjny zupełnie niekompatybilny z podniesionym zarzutem z petitum, a dotyczący prawidłowej kwalifikacji prawnej czynu z pkt I aktu oskarżenia. Również zakres zaskarżenia wyroku Sądu I instancji został wadliwie określony. Niezależnie od przyjętego we wniesionym środku odwoławczym nazewnictwa względnych przesłanek odwoławczych, w niniejszych rozważaniach Sąd Okręgowy odniesie się do esencji zarzucanych uchybień. Przechodząc do meritum, punktem wyjścia do rozważań o współmierności kary, jest każdorazowo taka, a nie inna kwalifikacja prawna czynu, wyznaczająca granice kary możliwe do orzeczenia wobec oskarżonego i od tego, zdaniem Sądu Okręgowego, należało rozpocząć niniejsze rozważania. Czytelnym dla Sądu Odwoławczego pozostawało, iż postulat skarżącego w zakresie kwalifikacji czynu oskarżonego z pkt I a/o jako wypadku mniejszej wagi z art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, wprost zmierzał do złagodzenia orzeczonej wobec T. Ż. kary. Wprawdzie przepisy w/w ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii nie precyzują kiedy należy przyjąć kwalifikację uprzywilejowaną za przestępstwa posiadania narkotyków, to oczywistym jest, iż o uznaniu konkretnego czynu zabronionego za wypadek mniejszej wagi decyduje całościowa ocena jego społecznej szkodliwości, co w praktyce odnosi się do kryterium ilościowego i jakościowego posiadanego środka (por. wyrok SA w Białymstoku z 23.10.2012 r., II AKa 181/12, LEX nr 1236004). O uznaniu konkretnego czynu zabronionego za wypadek mniejszej wagi decyduje także całościowa ocena jego społecznej szkodliwości, jako zmniejszonej do stopnia uzasadniającego wymierzenie kary według skali zagrożenia ustawowego przewidzianego w przepisie wyodrębniającym wypadek mniejszej wagi, w kategorii przestępstw określonego typu. Na ocenie tej ważą przesłanki dotyczące zarówno przedmiotowej, jak i podmiotowej strony czynu (por. postanowienie SN z 25.09.2002 r., II KKN 79/00, LEX nr 56084). Rozważenie powyższych okoliczności w sytuacji oskarżonego T. Ż. wypada dla niego korzystnie, zarówno pod względem jakości i ilości posiadanego narkotyku (1,5 gr siarczanu amfetaminy), jak i strony podmiotowej i przedmiotowej przypisanego mu czynu. Uzasadnieniem dla zakwalifikowania przez Sąd Okręgowy czynu oskarżonego jako wypadku mniejszej wagi była przewaga okoliczności łagodzących zmniejszających zawartość bezprawia, a w konsekwencji także karygodności czynu oskarżonego. W ocenie Sądu Okręgowego, łagodniejsza kwalifikacja prawna czynu oskarżonego, warunkowała łagodniejsze aniżeli pierwszoinstancyjne orzeczenie o karze za ów czyn. Bilans okoliczności łagodzących i obciążających tego oskarżonego, stricte odnoszących się do czynu z pkt I a/o, wskazywał, iż rozstrzygnięciem współmiernym, które spełni cele prewencji indywidualnej i generalnej, będzie najłagodniejsza rodzajowo kara grzywny w wymiarze 100 (stu) stawek dziennych, przy przyjęciu wysokości jednej stawki na kwotę 10 (dziesięciu) złotych. Kara pozbawienia wolności za ten czyn wymierzona przez Sąd I instancji stanowiłaby rozstrzygnięcie rażąco surowe, a przez to rażąco niewspółmierne do wagi i społecznej szkodliwości czynu oskarżonego. Przechodząc do czynu z art. 178a § 4 kk z pkt II aktu oskarżenia, przypisanego T. Ż. w pkt III zaskarżonego wyroku, skarżący nie kwestionował ani winy, ani kwalifikacji prawnej tegoż czynu, a jedynie rozstrzygnięcie o karze. Do zarzutu skarżącego dotyczącego współmierności kary łącznej, Sąd Okręgowy w ogóle się nie odnosił, albowiem zarzut ten zdezaktualizował się wraz z opisanymi wyżej zmianami. Rozwadze poddał karę jednostkową za czyn z art. 178a § 4 kk orzeczoną przez Sąd Rejonowy w wymiarze 1 (jednego) roku pozbawienia wolności, przy stanowczym zarzucie skarżącego dotyczącym braku zastosowania w rozstrzygnięciu o karze za ów czyn przepisów art. 37a § 1 kk i art. 37b kk. W pierwszym zdaniu uzasadnienia wniesionej apelacji wskazano, iż obrona prezentuje pogląd, ze po to art. 37a kk został zmieniony przez art. 38 pkt 1 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 roku, aby sądy powszechne te regulacje prawne stosowały. Opowiadając na tak sformułowany „pogląd” zaznaczyć należy, iż po pierwsze – oczywistym pozostaje, że każda zmiana przepisów części materialnej KK, zgodnie z zamysłem ustawodawcy, następuje po to, aby sądy powszechne wdrażały rozwiązania przewidziane w przepisach znowelizowanych, w przeciwnym przypadku nowelizowałby przepisy, których zastosowanie byłoby „martwe”. Po drugie zaś – bezwzględne stosowanie danego przepisu prawa materialnego następuje wyłącznie wtedy, gdy zgodnie z ustawą konkretne orzeczenie jest obligatoryjne. W tym miejscu podkreślić należy, iż ani przepis art. 37a § 1 kk, ani art. 37b kk nie mają charakteru norm stanowczych zawierającej nakaz lub zakaz określonego postępowania. W praktyce norma obligatoryjna ma postać językową: „sąd orzeka (…). Z kolei „sąd może orzec (…) – to rozstrzygnięcie fakultatywne, którego zastosowanie należy do decyzji sądu ferującego konkretny wyrok, w konkretnych okolicznościach, dotyczący konkretnego oskarżonego. Sięgając po uregulowanie z art. 37a § 1 kk lub z art. 37b kk, sąd merytoryczny za każdym razem obowiązany jest do indywidualnego podejścia i całościowego przeanalizowania konkretnego przypadku. Pogląd wyrażony przez obrońcę oskarżonego we wniesionej apelacji jest zatem o tyle niezasadny, o ile cechuje go wysoki poziom abstrakcyjności, niezgodny z wykładnią przepisów art. 37a § 1 kk i art. 37b kk i całym dorobkiem doktryny dotyczącym podstaw prawoznawstwa, wykładni lingwistycznej i określenia istoty rozstrzygnięć obligatoryjnych i fakultatywnych. Przepisy art. 53 § 1 kk i art. 58 § 1 kk w ogóle nie mogły stanowić podstawy zarzutu apelacyjnego (por. m.in. wyrok SA w Krakowie z 4.03.2020 r., II AKa 243/19, KZS 2020, nr 5, poz. 36, LEX; postanowienie SN z 26.09.2007 r., IV KK 265/07, OSNwSK 2007, nr 1, poz. 2102, LEX). Odnosząca się do nich argumentacja mogła być rozważana wyłącznie w kontekście współmierności orzeczonej w I instancji kary, a zatem w zupełności wystarczające było podniesienie przez skarżącego zarzutu, o którym mowa w art. 438 pkt 4 kpk. W art. 58 § 1 kk została wyrażona zasada preferencji kar nieizolacyjnych we wszystkich tych wypadkach, w których sąd ma możliwość wyboru rodzaju kary. Dotyczy to zatem tych przestępstw, za które przewidziane są alternatywne sankcje karne, ale też zasada ta rozciąga się na te występki zagrożone wyłącznie karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 5 lat. W przekonaniu Sądu Okręgowego, w realiach tej konkretnej sprawy sięgnięcie przez Sąd Rejonowy do kary łagodniejszej rodzajowo aniżeli określona w art. 178a § 4 kk kara pozbawienia wolności, raziłoby zbyt łagodnym potraktowaniem oskarżonego i czyniłoby tak orzeczoną karę jako niespełniającą wszystkich dyrektyw z art. 53 § 1 kk. Bez wątpienia, w jednostkowym akcie wymiaru kary, zasadniczym punktem odniesienia jest czyn sprawcy. Wymierzana kara ma być współmierna do stopnia społecznej szkodliwości i limitowana stopniem winy, gdyż to pozwala, w konkretnym przypadku, zakreślić granice kary sprawiedliwej, w ramach których możną dokonywać stosownej korekty, uzasadnianej względami prewencji ogólnej i szczególnej. Przekładając powyższe na realia tej konkretnej sprawy uwzględnić należało, iż w dniu zdarzenia z pkt II aktu oskarżenia, oskarżony doskonale zdający sobie sprawę ze swojej uprzedniej karalności i orzeczenia wobec niego dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w sprawie II K 558/15 Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim, prowadził pojazd mechaniczny T. (...) mając w wydychanym powietrzu 1,7 mg/l alkoholu, stanowiące odpowiednik 3,4 promila alkoholu we krwi. Niemal 6-krotnie przekroczył wartość progową stanu nietrzeźwości określoną w art. 115 § 16 kk, tj. 0,25 mg/l w wydychanym powietrzu lub 0,5 promila alkoholu we krwi. Zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego, które wywołał swoim czynem, również było nader realne, a nie abstrakcyjne, skoro stracił panowanie nad pojazdem i dachował. Jednocześnie brak było podstaw do przyjęcia, aby oskarżonemu w dniu zdarzenia przyświecał szczególny cel, przyczyna, z uwagi na którą zdecydował się kierować pojazdem mechanicznym w stanie jak powyżej. Nic nie umniejszało stopnia jego winy. Jedynie niskie natężenie ruchu warunkowało brak tragicznych skutków w postaci wypadku z udziałem osób trzecich i oskarżonego, który zupełnie stracił panowanie nad pojazdem. Sytuacja rodzinna oskarżonego była oczywiście okolicznością łagodzącą, podobnie jak wywiązywanie się przez niego z obowiązku alimentacyjnego, aczkolwiek brak było w ocenie Sądu Okręgowego podstaw do nadawania jej tak dalece łagodzącego znaczenia jak postulował obrońca. Oskarżony i matka dzieci J. W. stracili prawa do opieki nad małoletnimi dziećmi, które zostały umieszczone w rodzinie zastępczej u dziadków macierzystych na długo przed datą zarzutów z a/o, tj. w 2014 r. Dodatkowo wywiązywanie się z łożenia na utrzymanie małoletnich dzieci winno być normą, skoro odstępstwa od tej zasady podlegają penalizacji w art. 209 kk. Oskarżony w dacie popełnienia czynów z a/o był w pełni świadom swojej sytuacji rodzinnej i tego, że jego dzieci przebywają w rodzinie zastępczej. Sprawowanie nad nimi opieki w czasie pandemii i pozbawienie władzy rodzicielskiej matki dzieci postanowieniem Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim z dnia 17 sierpnia 2021 r., sygn. III Nsm 97/21 również nie mogło mieć tak dalece idących skutków, przesłaniających inne okoliczności zdecydowanie obciążające oskarżonego. W ocenie Sądu Okręgowego, orzeczona przez Sąd Rejonowy wobec oskarżonego kara bezwzględna 1 roku pozbawienia wolności stanowiła należycie zważoną kompilację i bilans okoliczności łagodzących i obciążających tego oskarżonego. W wyroku pierwszoinstancyjnym nadano im właściwą rangę i znaczenie. Wbrew postulatom obrońcy, oskarżony nie zasługiwał na zastosowanie wobec niego art. 37a § 1 k.k., czy też art. 37b kk. Z tych wszystkich względów, brak było podstaw do złagodzenia kary 1 roku pozbawienia wolności za czyn z art. 178a § 4 kk przypisany oskarżonemu w pkt III zaskarżonego wyroku. Wniosek O zmianę zaskarżonego wyroku poprzez: I. przyjęcie, iż czyn popełniony przez oskarżonego stanowi wypadek mniejszej wagi w rozumieniu art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i wymierzenie kary ograniczenia wolności w rozmiarze 1 miesiąca (art. 34 § 1 kk), ewentualnie w wypadku utrzymania kwalifikacji prawnej czynu z art. 62 ust. 1 – zastosowanie art. 37a § 1 kk i orzeczenie kary grzywny samoistnej w rozmiarze 100 stawek dziennych, po 10 złotych każda (art. 33 § 3 kk) – oczywiście utrzymanie w mocy wyroku Sądu I instancji w zakresie pkt II orzeczenia; II. w zakresie pkt III wyroku, przy przyjęciu kwalifikacji z art. 178a § 4 kk, zastosowanie przepisu art. 37b kk i wymierzenie kary pozbawienia wolności w rozmiarze 1 miesiąca oraz orzeczenie kary ograniczenia wolności w rozmiarze 3 miesięcy – w pozostałej części w pkt IV-VIII utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zasadność postulatów odnośnie zakwalifikowania czynu oskarżonego z pkt I aktu oskarżenia jako wypadku mniejszej wagi, o którym stanowi art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii warunkowała dokonanie zmian w tymże zakresie w wyroku Sądu Odwoławczego zgodnie z kierunkiem wniesionej apelacji na korzyść oskarżonego. W pozostałym zakresie, wobec bezzasadności zarzutów skarżącego, dotyczących rozstrzygnięcia o karze za czyn z art. 178a § 4 kk z pkt II a/o, bezzasadnym był wniosek o złagodzenie kary jednostkowej za ów czyn. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Rozstrzygnięcie o karze dotyczące czynu z pkt II aktu oskarżenia. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Bezzasadność wniesionej apelacji i brak okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że: - uchylił orzeczenie o karze łącznej pozbawienia wolności oraz o wymierzeniu kary 3 miesięcy pozbawienia wolności a popełnienie czynu z pkt I aktu oskarżenia; - zarzucany oskarżonemu w pkt I aktu oskarżenia czyn zakwalifikował jako wypadek mniejszej wagi z art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29.07.2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i na podstawie tego przepisu skazał go na karę grzywny w wysokości 100 (stu) stawek dziennych, po 10 (dziesięć) złotych każda. Zwięźle o powodach zmiany  rubryka 3. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności ------------------ ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności III. Rozstrzygnięcie o zasądzeniu od oskarżonego tytułem opłaty za obie instancje 280 złotych oraz obciążeniu go wydatkami postępowania odwoławczego w kwocie 20 złotych uzasadniają przepisy art. 636 kpk i art. 8 oraz art. 10 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tj. z dnia 8.08.1983 r., Dz. U. nr 49, poz. 223 z późn. zm.). 7. PODPIS

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Sygn. akt III KK 585/22 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Michał Laskowski (przewodniczący)‎SSN Piotr Mirek‎SSN Paweł Wiliński (sprawozdawca)Protokolant Małgorzata Sobieszczańska w sprawie P. N. skazanego za czyny z art. 158 § 1 k.k. i art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k.‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie‎w dniu 11 stycznia 2023 r.,‎kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść‎od wyroku Sądu Rejonowego w Chrzanowie z dnia 7 czerwca 2021 r., sygn. akt II K 36/21, uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. umarza postępowanie, kosztami procesu obciążając Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2021 r., sygn. akt II K 36/21, Sąd Rejonowy w Chrzanowie uznał oskarżonego P. N. za winnego popełnienia przestępstw z art. 158 § 1 k.k. i art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k., za które wymierzył kary po 6 miesięcy ograniczenia wolności. Nadto, Sąd orzekł karę łączną w wysokości 8 miesięcy ograniczenia wolności. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w dniu 15 czerwca 2021 r. Kasację od wskazanego wyżej orzeczenia wniósł Prokurator Generalny, zaskarżając wyrok w całości na korzyść oskarżonego P. N., zarzucając:„rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa procesowego i materialnego, tj. art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 68 § 4 k.k., polegające na wydaniu wobec P .N. w dniu 7 czerwca 2021 r. wyroku o sygn. akt II K 36/21 (który uprawomocnił się bez postępowania odwoławczego w dniu 15 czerwca 2021 r.), skazującego go za popełnienie występków z art. 158 § 1 k.k. oraz z art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k. w sytuacji, gdy postępowanie karne co do tych samych czynów tej samej osoby zostało uprzednio prawomocnie zakończone wyrokiem Sądu Rejonowego w Chrzanowie z dnia 26 marca 2019 r. o sygn. akt II K 1125/18 (prawomocnym z dniem 1 maja 2019 r.), warunkowo je umarzającym na okres próby, wynoszący rok i w ciągu 6 miesięcy od zakończenia tegoż okresu, tj. do dnia 1 listopada 2020 r. nie zostało wydane prawomocne postanowienie o jego podjęciu, co spowodowało powstanie stanu rzeczy osądzonej, wykluczającego dopuszczalność prowadzenia po wskazanym terminie postępowania i pociągnięcia P. N. do odpowiedzialności karnej za wymienione przestępstwa, które to uchybienie stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.”.Konkludując, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i o umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się zasadna, co doprowadziło do uchylenia zaskarżonego wyroku i umorzenia postępowania w niniejszej sprawie.Z analizy akt sprawy wynika bowiem, że wobec P. N. toczyło się postępowanie przed Sądem Rejonowym w Chrzanowie pod sygn. akt II K 1125/18 o popełnienie przestępstw z art. 158 § 1 k.k. i art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k. Wyrokiem z dnia 26 marca 2019 r. w tej sprawie Sąd uznał, że P. N. dopuścił się zarzucanych mu czynów i warunkowo umorzył postępowanie karne na okres próby wynoszący rok.

Wyrok ten uzyskał status prawomocności z dniem 1 maja 2019 r. (k. 168). Z uwagi na treść art. 68 § 4 k.k. datą graniczną podjęcia postępowania w niniejszej sprawie był więc 1 listopada 2020 r. W związku z niedochowaniem przez P. N. warunków umorzenia postępowania, postanowieniem z dnia 15 września 2020 r. pod sygn. akt II Ko 1258/20, Sąd Rejonowy w Chrzanowie podjął warunkowo umorzone postępowanie w sprawie o sygn. akt II K 1125/18 (k. 205). Od tego postanowienia zażalenie wniósł obrońca oskarżonego. W toku postępowania międzyinstancyjnego, jeszcze przed faktycznym przesłaniem w dniu 12 listopada 2020 r. zażalenia wraz z aktami do Sądu meriti (k. 222), nastąpiło umorzenie postępowania karnego, w związku z czym podjęcie postępowania nie było już dopuszczalne.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, Sąd Okręgowy w Krakowie, mimo podniesionego w zażaleniu zarzutu z art. 68 § 1 i 4 k.k. poddającego pod rozwagę możliwość podjęcia postępowania warunkowo umorzonego, postanowieniem z dnia 14 stycznia 2021 r. pod sygn. IV Kz 1198/20 zaskarżone orzeczenie utrzymał w mocy (k. 232). Konsekwencją powyższego było zarejestrowanie sprawy pod nową sygnaturą II K 36/21 i skierowanie jej na rozprawę, na której obrońca złożył w imieniu oskarżonego wniosek o dobrowolne poddanie się karze.

Sąd uwzględnił ten wniosek i w dniu 7 czerwca 2021 r. wydał zaskarżony w przedmiotowym postępowaniu kasacyjnym wyrok skazujący P. N. za czyny z art. 158 § 1 k.k. i art. 281 k.k. w zw. z art. 283 k.k. (k. 252).Trafnie wywodzi skarżący w kasacji, że zgodnie z art. 68 § 4 k.k. warunkowo umorzonego postępowania nie można podjąć później niż w ciągu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby, a bieg okresu próby rozpoczyna się w momencie uprawomocnienia wyroku. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie, konsekwentnie podkreśla się, że w terminie 6-miesięcznym od zakończenia okresu próby, w którym można jeszcze podjąć postępowanie warunkowo umorzone, musi zapaść prawomocne postanowienie o podjęciu umorzonego postępowania (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt I KZP 7/14).

Po upływie okresu próby i dalszych 6 miesięcy nie jest dopuszczalne podjęcie postępowania. Dochodzi co do zasady do pełnej rehabilitacji sprawcy. Odżywa zatem domniemanie niewinności, a sprawca może uchodzić za osobę, która przestępstwa nigdy nie popełniła (zob. M. Królikowski, R. Zawłocki, Komentarz do Kodeksu karnego, część ogólna, Warszawa 2017, s. 979).W realiach przedmiotowej sprawy, skoro w terminie 6 miesięcy od zakończenia okresu próby, to jest do dnia 1 listopada 2020 r., nie zapadło prawomocne postanowienie o podjęciu warunkowo umorzonego postępowania, wykluczone było dalsze prowadzenie postępowania w sprawie o te same czyny.

Powstały w sprawie stan rzeczy osądzonej stoi na przeszkodzie nie tylko prowadzeniu nowego postępowania o te same czyny, ale także nie pozwala na kontynuowanie postępowania po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego to postępowanie (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt V KK 407/13).W konsekwencji, zaskarżony wyrok z dnia 7 czerwca 2021 r. został wydany z naruszeniem art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., które to uchybienie z kolei stanowiło bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., w postaci obrazy powagi rzeczy osądzonej (res iudicata).

Uchybienie to doprowadziło do skazania osoby, wobec której wcześniej prawomocnie warunkowo umorzono postępowanie karne. Z powodu wskazanych powyżej okoliczności Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. umorzył postępowanie karne wobec P. N.O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 632 pkt. 2 k.p.k., obciążając nimi Skarb Państwa.Z powodów wskazanych wyżej, należało orzec jak w sentencji.