III KK 49/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III KK 49/08

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 czerwca 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jadwiga Żywolewska−Ławniczak (przewodniczący)

SSN Józef Szewczyk (sprawozdawca)

SSA del. do SN Henryk Komisarski

Protokolant Teresa Jarosławska

przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Zbigniewa Goszczyńskiego

w sprawie R. K.

skazanego z art. 193 k.k. i innych

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie

w dniu 24 czerwca 2008 r.,

kasacji, wniesionej przez obrońcę

od wyroku Sądu Okręgowego w B.

z dnia 24 września 2007 r., sygn. akt VIII Ka [...]

zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w B.

z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt III K [...]

I. uchyla zaskarżony wyrok w zakresie skazania za przestępstwo z art.

193 k.k. i na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 607e § 1

k.p.k. umarza postępowanie karne w tej części, a kosztami

postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa;

II. w pozostałym zakresie oddala kasację jako oczywiście bezzasadną;

III. zwalnia skazanego R. K. z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych

postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w B. wyrokiem z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt III

K [...] uznał oskarżonego R.K. za winnego tego, że:

I. w bliżej nieustalonych datach w okresie od początku sierpnia

2002 r. do 24 października 2003 r. w Z. i innych miejscowościach,

w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, czynem ciągłym, w

krótkich odstępach czasu, w realizacji z góry powziętego zamiaru,

wbrew przepisom ustawy, uczyniwszy sobie z popełnienia

przestępstw stałe źródło dochodu, działając sam oraz wspólnie i w

porozumieniu z innymi osobami, brał udział w obrocie znacznymi

ilościami środków odurzających i substancji psychotropowych w

ten sposób, że nabył od innych osób łącznie co najmniej 4730

gramów amfetaminy, 1350 gramów marihuany, 210 sztuk tabletek

ekstazy, 580 gramów haszyszu i 70 listków LSD, w następnie

narkotyki te odsprzedał innym osobom w cenie od 25 do 35 zł za

gram amfetaminy, od 20 do 25 zł za gram marihuany, od 15 do 20 zł

za tabletkę ekstazy, 18 zł za gram haszyszu i 23 zł za jeden listek

LSD, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co

najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności orzeczonej za

umyślne przestępstwo podobne, tj. uznał oskarżonego za winnego

popełnienia czynu z art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o

przeciwdziałaniu narkomanii w zb. z art. 59 ust. 1 ww. ustawy w

zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i za

to na mocy art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o

przeciwdziałaniu narkomanii w zb. z art. 59 ust. 1 ww. ustawy w

zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w

zw. z art. 11 § 2 k.k. skazał oskarżonego, a na mocy art. 56 ust. 3

ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw.

z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył mu karę 4

(czterech) lat pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 200

(dwustu) stawek dziennych, przyjmując, iż wysokość jednej stawki

równa jest kwocie 20 (dwudziestu) złotych;

II. w miejsce oskarżenia o to, że w dniu 24 marca 2003 r. w M.,

działając wspólnie i w porozumieniu z D. B. i Ł. K., w ramach

zorganizowanej i kierowanej przez siebie grupy mającej na celu

popełnianie przestępstw, usiłował dokonać rozboju z użyciem broni

palnej na osobie D. G. w ten sposób, że po wyważeniu drzwi

prowadzących do mieszkania pokrzywdzonego wtargnął tam, lecz

zamierzonego

celu

nie

osiągnął

z

uwagi

na

ucieczkę

pokrzywdzonego oraz towarzyszących mu A. G. i K. O., a następnie

zabrał w celu przywłaszczenia telefon komórkowy marki Nokia

6150 o wartości 500 zł na szkodę A. G., przy czym z popełnienia

przestępstw uczynił stałe źródło dochodu, tj. o czyn z art. 13 § 1 k.k.

w zw. z art. 280 § 2 k.k. w zb. z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1

k.k. – uznał R.K. za winnego tego, że w dniu 24 2003 r. w M.,

działając wspólnie i w porozumieniu z Ł. K. oraz D. B., wyłamując

drzwi wejściowe wdarł się do mieszkania należącego do M. G., tj.

popełnienia przestępstwa z art. 193 k.k. i za to na podstawie

powołanego przepisu skazał oskarżonego na karę 6 miesięcy

pozbawienia wolności;

III. w bliżej nieustalonej dacie w lipcu 2003 r. w Z. i innych

miejscowościach, uprawiał handel bronią w ten sposób, że za

pośrednictwem S. Z. zbył nieustalonej osobie broń długą palną

gładkolufową wraz z 5 sztukami amunicji za nieustaloną cenę, tj.

uznał oskarżonego za winnego popełnienia czynu z art. 263 § 1 k.k.

i za to na mocy art. 263 § 1 k.k. skazał go na karę 1 (jednego) roku i

6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;

IV. dnia 1 sierpnia 2004 r. w C., będąc pozbawionym wolności na

podstawie postanowienia Sądu Rejonowego i Sądu Okręgowego w

B., sygn. III Kp [...] wspólnie i w porozumieniu z inną osobą

dokonał samouwolnienia połączonego z uszkodzeniem miejsca

zamknięcia

poprzez

przepiłowanie

i

wyłamanie

krat

zabezpieczających okno tj. popełnienia przestępstwa z art. 242 § 4

k.k. i za to na mocy powołanego przepisu skazał oskarżonego na

karę 1 roku pozbawienia wolności;

na mocy art. 85 k.k., art. 86 § 1 k.k., Sąd orzekł wobec oskarżonego

V. R. K. karę łączną 5 lat pozbawienia wolności;

VI. oskarżonego

R.

K. uniewinniono

od

zarzutu

popełnienia

przestępstwa z art. 258 § 2 i 3 k.k.

Przedstawiony wyrok zawiera jeszcze rozstrzygnięcia dotyczące

kosztów procesu.

Od wyroku Sądu Rejonowego apelacje wywiedli oskarżony, jego

obrońca oraz prokurator.

W zakresie istotnym dla oceny zasadności zarzutów kasacji obrońca

wyrokowi zarzucił:

– obrazę prawa procesowego mającą istotny wpływ na wynik sprawy, a

mianowicie art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 2 i 4, poprzez

zaniechanie wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w

szczególności oddalenie wniosków dowodowych o przesłuchanie

świadków wskazanych w piśmie nadanym przez oskarżonego w

areszcie śledczym w dniu 12 października 2006 r. (k. 1390);

–

błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia,

polegający na niewłaściwym oznaczeniu ilości narkotyków, którą

handlował oskarżony w sytuacji kiedy świadkowie nie byli w stanie

podać ilości narkotyków będących w obrocie oraz określić ilości

transakcji, a wskazana w wyroku ilość środków odurzających jest

wynikiem matematycznej kalkulacji – przemnożenia ilości narkotyków

z pojedynczych transakcji przez liczbę tygodni bez uwzględnienia

innych okoliczności sprawy.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty obrońca wniósł między innymi

o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego

rozpoznania, bądź zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie

oskarżonego od popełnienia czynów opisanych w punktach II i III wyroku, a

w konsekwencji wymierzenie łagodniejszej kary.

Oskarżony w osobiście sporządzonej apelacji między innymi zarzucił:

– obrazę prawa procesowego mającą istotny wpływ na wynik sprawy, a

mianowicie art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 2 i 4 k.p.k.

poprzez oddalenie wniosków dowodowych o przesłuchanie świadków

na okoliczność ilości oraz okresu obrotu środkami odurzającymi przez

oskarżonego, co miało wpływ na treść wyroku w części dotyczącej

wymiaru kary;

– obrazę prawa procesowego, mająca istotny wpływ na treść orzeczenia,

a mianowicie obrazę zasady bezpośredniości, która jest podstawową

zasadą procesu karnego, poprzez nadmierne korzystanie przez Sąd I

instancji z treści przepisu art. 391 § 1 i 2 k.p.k.;

– obrazę prawa materialnego, a mianowicie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia

29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, poprzez uznanie

kumulatywnej kwalifikacji prawnej czynu opisanego w punkcie I

orzeczenia w sytuacji, gdy zachowanie oskarżonego nie spełniło

przesłanek powołanego przepisu;

– obrazę prawa procesowego, a mianowicie art. 5 § 2 k.p.k. w sytuacji,

kiedy świadkowie nie widzieli broni, a jedyny świadek nie potrafił

określić, czy rzekoma broń posiadała zdolność rażenia.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty oskarżony wniósł o uchylenie

zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Sądowi I instancji.

Prokurator Okręgowy w B. zaskarżył wyrok w części dotyczącej

orzeczenia o karze na niekorzyść oskarżonego R. K.

Zarzucił rażącą niewspółmierność wymierzonych kar jednostkowych i

kary łącznej i wniósł o zaostrzenie poszczególnych kar i orzeczenie kary

łącznej w wymiarze 10 lat pozbawienia wolności.

Sąd Okręgowy w B. wyrokiem z dnia 24 września 2007 r. (VIII Ka

[...]), zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że:

– uchylił orzeczenie o karze łącznej;

– uchylił orzeczenie w pkt IV części dyspozytywnej wyroku i na mocy

art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 607 e § 1 k.p.k. postępowanie

karne w tej części umorzył;

– podwyższył karę pozbawienia wolności orzeczoną za czyn opisany w

pkt I części dyspozytywnej wyroku do 5 lat i 6 miesięcy pozbawienia

wolności;

– na mocy art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. orzekł karę łączną 6 lat i 6

miesięcy pozbawienia wolności;

– na mocy art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej kary pozbawienia

wolności zaliczył okres tymczasowego aresztowania.

W pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.

Wyrok Sądu odwoławczego zawiera jeszcze rozstrzygnięcia dotyczące

kosztów obrony z urzędu, opłaty za obie instancje oraz pozostałych kosztów

procesu.

Od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 24 września

2007 r. (VIII Ka [...]) kasację wywiódł obrońca skazanego, który zaskarżył

wyrok w częściach dotyczących podwyższenia kary jednostkowej i łącznej

pozbawienia wolności oraz utrzymania zaskarżonego wyroku w mocy w

pozostałej części.

Na podstawie art. 523 k.p.k. wyrokowi zarzucił:

1. obrazę art. 167 k.p.k. w zw. z art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k.

w zw. z art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k. poprzez

powielenie stanowiska Sądu I instancji, iż przesłuchanie świadków

zgłoszonych przez oskarżonego w piśmie z dnia 12 października 2006

r. (A. M., G. P., M. O., A. B., M. T., J. Z., Ł. J., M. G., R. R., A. W., P.

Z., B. W. i M. M.) nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie w

sytuacji,

kiedy

byli

oni

naocznymi

świadkami

pozyskiwania

narkotyków przez osoby obciążające R. K. z innych źródeł, a cała ilość

narkotyków, jaką te osoby obracały została przypisana oskarżonemu

wraz z przyjęciem za udowodnione twierdzenia, iż oskarżony był ich

jedynym źródłem zaopatrzenia, ponadto Sąd Okręgowy nie zmienił

rozstrzygnięcia w przedmiocie przeprowadzenia wyżej wskazanych

dowodów pomimo podniesienia w apelacji oskarżonego, iż powołani

świadkowie mieliby zeznawać również na okoliczność ilości oraz

okresu obrotu środkami odurzającymi bezpośrednio przez oskarżonego,

2. obrazę art. 167 k.p.k. w zw. z art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k.

w zw. z art. 391 § 1 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k.

poprzez podzielenie rozstrzygnięcia Sądu I instancji o odczytaniu

zeznań świadka Ł. K. wbrew naczelnej zasadzie bezpośredniości

postępowania karnego mimo, iż jego zeznania stanowią jeden z

najważniejszych dowodów w sprawie, a Sąd I i II instancji wiedział, o

tym że świadek przebywający za granicą ma nałożony dozór

kuratorski, co czyniło bardzo prostym możliwość wezwania go przed

Sąd, czy nawet przesłuchania w drodze pomocy prawnej, tymczasem

rozstrzygnięcie

Sądu

Okręgowego

spowodowało,

iż

podstawą

niezwykle ważkich ustaleń w sprawie stały się zeznania świadka

przesłuchanego wyłącznie przez organy ścigania co stanowi także

naruszenie prawa do obrony,

3. obrazę art. 454 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez wymierzenie surowszej kary za

czyn opisany w pkt I części dyspozytywnej wyroku Sądu Rejonowego

w B. z dnia 12 grudnia 2006 r. w związku ze zmianą ustaleń

faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia, a

mianowicie przypisanie oskarżonemu wiodącej roli w organizacji

handlu narkotykami, nagannej postawy w trakcie postępowania

karnego (m.in. ukrywania się przed organami ścigania) czego nie ustalił

Sąd I instancji,

4. obrazę art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 607e § 1 k.p.k. w zw. z art.

607b pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 193 k.k. poprzez zmianę kwalifikacji

prawnej czynu opisanego w pkt II części dyspozytywnej wyroku Sądu

Rejonowego w B. z dnia 12 grudnia 2006 r. i skazanie R. K. za

popełnienie przestępstwa z art. 193 k.k., a więc występek, dla ścigania

którego

niedopuszczalne

jest

wydanie

europejskiego

nakazu

aresztowania, co w konsekwencji doprowadziło do obejścia przepisów

prawa stanowiących o konieczności umorzenia postępowania w

przypadku braku zezwolenia na ściganie,

5. obrazę art. 452 § 1 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. w zw. z art. 167 k.p.k. w zw.

z art. 366 § 1 k.p.k. polegającą na przeprowadzeniu postępowania co do

istoty sprawy w zakresie czynu opisanego w pkt III części

dyspozytywnej wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 12 grudnia

2006 r. poprzez przetłumaczenie dokumentów celnych z akt sprawy

karty od 188 do 191, a jednocześnie poprzestanie wyłącznie na tej

czynności bez zasięgnięcia informacji, czy zabezpieczona broń miała

zdolność rażenia, czy została odebrana z urzędu celnego, jeśli tak to

kiedy, bez zażądania co najmniej jej dokumentacji fotograficznej celem

weryfikacji czy nie była to ta sama broń którą skazany miał

przechowywać u D. B. w sytuacji, kiedy przetłumaczone dokumenty

wskazują, iż mogło tak być skoro jedną z zatrzymanych na granicy

broni była broń długa podobna do winchestera, który odpowiada

opisowi broni podawanemu przez świadka D. B., a wyżej wskazane

dowody mogłyby doprowadzić do rozstrzygnięcia kwestii czy była to

broń palna w myśl przepisów ustawy o broni i amunicji z dnia 21 maja

1999 r.,

6. obrazę art. 85 k.k. i 86 § 1 k.k. polegającą na wymierzeniu rażąco

surowej kary łącznej poprzez zastosowanie w najmniej korzystnym dla

skazanego stopniu systemu redukcji przy orzekaniu kary łącznej

poprzez obniżenie wyroku łącznego w stosunku do sumy kar

jednostkowych tylko o 1 rok pozbawienia wolności w sytuacji, kiedy

wyrok Sądu Rejonowego mimo mniejszej sumy kar jednostkowych

redukował wyrok łączny o 2 lata pozbawienia wolności, a apelacja

prokuratora przewidywała redukcję nawet o 3 lata pozbawienia

wolności.

Podnosząc powyższe zarzuty Autor kasacji wniósł o uchylenie wyroku

Sądu odwoławczego w zaskarżonej części oraz:

– umorzenie postępowania karnego w części dotyczącej zarzutu

popełnienia przestępstwa opisanego w art. 193 k.k.;

– przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w pozostałym

zaskarżonym zakresie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja częściowo zasługuje na uwzględnienie.

Trafny jest zarzut rażącej obrazy art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art.

607e § 1 k.p.k. i art. 607b pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 193 k.k. i wniosek o

umorzenie postępowania w zakresie dotyczącym przestępstwa opisanego w

art. 193 k.k. Natomiast oczywiście bezzasadne są pozostałe zarzuty kasacji.

Już w osobiści sporządzonej apelacji oskarżony R. K. sformułował

zarzut obrazy prawa procesowego „stanowiącego bezwzględną przesłankę

odwoławczą, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 11 w zw. z art. 596 k.p.k., a także

(art. 14 ust. 3 Europejskiej konwencji o ekstradycji), co do czynu określonego

w art. 193 k.k.” (k. 1675). Sąd odwoławczy słusznie odczytał powyższy

zarzut przez pryzmat art. 118 § 1 k.p.k., jako zarzut rażącej obrazy art. 607e §

1 k.p.k., jednakże mimo obowiązku wynikającego z treści art. 433 § 2 k.p.k.

w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zasadzie uchylił się od oceny trafności tego

zarzutu. Ograniczył się bowiem jedynie do stwierdzenia, że zmiana

kwalifikacji prawnej czynu, który stanowił podstawę przekazania np. z art.

280 § 2 k.k. na art. 280 § 1 k.k. nie narusza dyspozycji art. 607e § 1 k.p.k.

Zaprezentowany przykład nie dotyczy rozpoznawanej sprawy.

Przepis art. 607e k.p.k. wprowadza w ramy funkcjonowania

europejskiego

nakazu

aresztowania

(zwanego

dalej

ENA)

zasadę

specjalności, tradycyjną regułę towarzyszącą procedurom ekstradycyjnym.

Zgodnie z treścią art. 607e § 1 k.p.k. osoby przekazanej w wyniku wykonania

nakazu nie można ścigać za przestępstwa inne niż te, które stanowiły

podstawę przekazania. Celem zasady specjalności jest zabezpieczenie przed

nadużyciami w procedurze wydawania osób ściganych. System gwarancji

ustanowionych na korzyść osoby wydawanej traciłby sens, gdyby strona

wzywająca mogła ścigać i karać osobę wydaną także za inne czyny niż te,

które stanowiły podstawę jej wydania. Stosownie do treści art. 607 c § 1 pkt 5

i 6 k.p.k. nakaz powinien zawierać między innymi przytoczenie opisu i

kwalifikacji prawnej czynu oraz górną granicę ustawowego zagrożenia karą

pozbawienia wolności przestępstwa, o które toczy się postępowanie. Podane

wyżej elementy gwarancyjne zasady specjalności niewątpliwie wykluczają

ściganie za czyn, po zmianie jego kwalifikacji prawnej na taką, która w

świetle treści art. 607b pkt 1 k.p.k. w ogóle nie mogłaby stanowić podstawy

wydania.

Przestępstwo opisane w art. 193 k.k. zagrożone jest karą grzywny,

ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. Tymczasem z

treści wcześniej powołanego przepisu art. 607b pkt 1 k.p.k. wynika, że

wydanie ENA jest niedopuszczalne w związku z prowadzonym przeciwko

osobie ściganej postępowaniem karnym o przestępstwo zagrożone karą

pozbawienia wolności do roku. A maiori ad minus niedopuszczalne jest

wydanie nakazu, gdy przestępstwo zagrożone jest karą o charakterze

nieizolacyjnym.

W toku wykładni art. 607e § 1 k.p.k. regulującego zasadę specjalności,

przez sformułowanie „osoby przekazanej w wyniku wykonania nakazu nie

można ścigać za przestępstwa inne niż te, które stanowiły podstawę

przekazania” rozumieć należy zgodę na ściganie osoby wyłącznie za

przestępstwa opisane w orzeczeniu w przedmiocie wykonania ENA. Z analizy

treści orzeczeń Sądu I instancji w B., Sądu Apelacyjnego w [...] i Belgijskiego

Sądu Kasacyjnego wynika, że R. K. został przekazany do ścigania za:

nielegalny obrót środkami odurzającymi, usiłowanie kradzieży z użyciem siły

w formie zorganizowanej z włamaniem i użyciem broni, nielegalny obrót

bronią, fałszerstwo i posługiwanie się fałszerstwem oraz oszustwo.

Oczywiście, wśród wymienionych wyżej przestępstw, nie ma czynu

polegającego na naruszeniu miru domowego, chroniącego wolność jednostki

od naruszeń jej prawa do decydowania o tym, kto może przebywać w

miejscu, w którym jednostka ta jest gospodarzem. Ponadto, jak już

wspomniano, przestępstwo z art. 193 k.k. zagrożone karą pozbawienia

wolności do roku, nie mogłoby być przedmiotem ENA art. 607b pkt 1 k.p.k.).

Od wspomnianej zasady specjalności istnieją wyjątki na przykład w

postaci stosownej zgody oskarżonego na przekazanie, jednakże R. K.

oświadczył, że nie wyraża zgody na przekazanie i ściganie go za przestępstwa

inne niż opisane przez Sądy wykonania ENA, ani nie zrzekł się prawa

korzystania z zasady specjalności (art. 607e § 3 pkt 6 i 7 k.p.k.). Ponadto

przepisu art. 607e § 1` k.p.k. nie stosuje się, gdy organ procesowy uzyska

zgodę organu państwa wykonania ENA na ściganie za wszystkie czyny

popełnione przez wydanego przed jego przekazaniem. Sąd właściwy nie

podjął próby uzyskania takiej zgody na ściganie oskarżonego za przestępstwo

opisane w art. 193 k.p.k. Wyłom od zasady specjalności stanowi również

oświadczenie złożone przez państwo wykonania nakazu o dopuszczalności

ścigania za wszystkie czyny popełnione przed przekazaniem. Oświadczenie to

ma charakter abstrakcyjny i składne jest w Sekretariacie Generalnym Rady

Unii Europejskiej. Ma taki skutek, że zasada specjalności nie obowiązuje w

stosunkach z państwami które dokonały odpowiednich notyfikacji w

Sekretariacie Generalnym Rady UE na zasadzie wzajemności. Dotychczas

Polska nie złożyła wyżej wspomnianego oświadczenia.

Biorąc powyższe rozważania pod uwagę Sąd Najwyższy uchylił

zaskarżony wyrok w części dotyczącej skazania za przestępstwo z art. 193

k.k. i na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 607e § 1 k.p.k.

umorzył postępowanie w tym zakresie, a kosztami procesu obciążył Skarb

Państwa.

Jak już wspomniano pozostałe zarzuty kasacji okazały się oczywiście

bezzasadne, co zgodnie z treścią art. 535 § 3 k.p.k. zwalnia Sąd Najwyższy z

obowiązku pisemnego uzasadnienia orzeczenia w tym zakresie (skazany na

rozprawie kasacyjnej był reprezentowany przez obrońcę). Pomimo tego Sąd

Najwyższy postanowił podać na piśmie powody oddalenia kasacji, odnośnie

nieuwzględnionych zarzutów.

Pierwszy i drugi zarzut kasacji, mianowicie rażącej obrazy art. 167

k.p.k. w zw. z art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 2 § 2 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1

pkt 2 k.p.k. przez oddalenie wniosku dowodowego zgłoszonego przez

oskarżonego w toku procesu przed Sądem I instancji o przesłuchanie 13

świadków, oraz obrazy art. 167 k.p.k. w zw. z art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art.

391 § 1 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. przez odczytanie zeznań świadka Ł.K.

wbrew zasadzie bezpośredniości – odnoszą się bezpośrednio do wyroku Sądu

Rejonowego w B., a oczywistym jest, że kasacją można zaskarżyć jedynie

wyrok Sądu odwoławczego. Wspomniane zarzuty były już podniesione w

apelacjach. Sąd Okręgowy w B. trafnie ocenił je jako niezasadne, nie ma

powodu do powtarzania w tym miejscu zasadnych argumentów Sądu

odwoławczego wskazujących na bezzasadność obu zarzutów.

Myli się również Autor kasacji kiedy zarzuca obrazę art. 454 § 1 pkt 2

k.p.k. (zapewne chodzi o art. 454 § 2 k.p.k.) przez wymierzenie surowszej

kary pozbawienia wolności, pomimo zmiany ustaleń faktycznych przyjętych

za podstawę zaskarżonego wyroku. Niesłuszność poglądu obrońcy wynika

stąd, że art. 454 § 2 k.p.k. traktuje o zmianie ustaleń faktycznych, a nie o

zmianie pojęć, czy ocen odnoszących się do ustalonych faktów. Z porównania

treści uzasadnień wyroków wydanych w niniejszej sprawie przez sądy obu

instancji jasno wynika, że sąd odwoławczy, podając motywy zmiany wyroku

w części dotyczącej orzeczenia o karze, nie dokonał żadnych nowych ustaleń

faktycznych, które nie mieściłyby się w zbiorze faktów uznanych przez sąd I

instancji za udowodnione. Kryterium oceny, czy dokonano nowego ustalenia

faktycznego w określonej kwestii, jest merytoryczna zawartość rozważań, a

nie aspekt formalny, przejawiający się używaniem w tych rozważaniach

równoważnych

pojęciowo

wyrażeń

i

zwrotów

ustawowych

(por.

postanowienie SN z 14 lutego2002 r. OSNKW 2002, nr 7 – 8, poz. 66). Sąd

Rejonowy ustalił, że oskarżony R. K. zorganizował grupę odbiorców

narkotyków, dostarczał im hurtowe ilości narkotyków, ustalał ich cenę,

rozliczał

odbiorców

z

pobranych

narkotyków,

wydawał

polecenia

dostarczenia określonych narkotyków konkretnym odbiorcom. W tej sytuacji

ocena Sądu Okręgowego, iż R. K. pełnił wiodącą rolę w organizacji handlu

narkotykami nie stanowi nowego ustalenia faktycznego w rozumieniu art. 454

§ 2 k.p.k., a jedynie ocenę ustalonych wcześniej faktów. Trudno również

zrozumieć dlaczego obrońca uważa, że Sąd odwoławczy dokonał nowego

ustalenia przyjmując, że oskarżony ukrywał się przed organami ścigania,

skoro R. K. był nawet nieprawomocnie skazany za samouwolnienie się i

ucieczkę z obserwacji sądowo-psychiatrycznej.

Oczywiście bezzasadny jest zarzut obrazy art. 452 § 1 k.p.k. przez

przetłumaczenie dokumentów celnych dotyczących odebrania trzech sztuk

broni od R. K. i zabezpieczenia ich w Urzędzie Celnym w F. nad O. w dniu

13 marca 2003 r.

Stosownie do treści art. 452 § 1 k.p.k. Sąd odwoławczy nie może

przeprowadzić postępowania co do istoty sprawy. Jednakże sąd odwoławczy

uprawniony jest do przeprowadzenia dowodów o charakterze uzupełniającym

(art. 452 § 2 k.p.k.). Właśnie na podstawie art. 452 § 2 k.p.k. w celu

sprawdzenia

odwoławczego

zasadności

zrzutów

uzupełniono

apelacji

materiał

w

toku

postępowania

dowodowy

o

przetłumaczone

dokumenty celne. Nie miało to najmniejszego nawet wpływu na istotę

rozstrzygnięcia w zakresie skazania oskarżonego za handel bronią. Na

podstawie zeznań D. B. ustalono bowiem jednoznacznie, że broń, którą zbył

R. K., nie miała żadnego związku z bronią zabezpieczoną w Urzędzie Celnym

w F. nad O.

W postępowaniu kasacyjnym niedopuszczalne jest formułowanie

zarzutu dotyczącego wyłącznie niewspółmierności wymierzonej kary (art.

523 § 1 k.k.). Chyba dlatego zarzut taki autor kasacji wywiódł pod pozorem

obrazy prawa materialnego art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. polegającej na

wymierzeniu rażąco surowej kary łącznej pozbawienia wolności. W doktrynie

i orzecznictwie zgodnie podkreśla się, że zarzut obrazy prawa materialnego

może być zasadny tylko wówczas, gdy dotyczy zastosowania lub

niezastosowania przepisu zobowiązującego sąd do jego bezwzględnego

respektowania. Jeżeli ustawa stwarza sądowi możliwość działania w

określonych granicach, to takie działanie nie narusza prawa materialnego. Sąd

Okręgowy w B. wymierzając bardziej surową karę pozbawienia wolności

działał w ramach uprawnień określonych w przepisach art. 85 k.k. i art. 86 § 1

k.k., a zatem nie dopuścił się ich obrazy.

Biorąc powyższe rozważania pod uwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w

wyroku.