III KK 449/11 · Sąd Najwyższy

POSTANOWIENIE Z DNIA 16 LUTEGO 2012 R.

III KK 449/11

Cofnąć

można

wyłącznie

środek

zaskarżenia,

który

jest

dopuszczalny.

Przewodniczący: sędzia SN T. Artymiuk.

Sąd Najwyższy w sprawie Henryka G., skazanego z art. 178a § 1 k.k.,

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 lutego 2012 r. z

urzędu kwestii dopuszczalności kasacji wniesionej przez Prokuratora

Generalnego na niekorzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w E. z

dnia 4 lipca 2011 r., na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 529 k.p.k.,

postanowił

pozostawić

kasację

Prokuratora

Generalnego

bez

rozpoznania (...).

UZASADNIENIE

W dniu 25 listopada 2011 r. Prokurator Generalny wniósł kasację od

wyroku Sądu Rejonowego w E. z dnia 4 lipca 2011 r., zaskarżając

orzeczenie powyższe w całości na niekorzyść skazanego Henryka G. i

zarzucając naruszenie art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k.

polegające na skazaniu wyżej wymienionego, w uwzględnieniu wniosku

prokuratora, za czyn z art. 178a § 1 k.k. z naruszeniem art. 49 § 2 k.k.,

przez orzeczenie środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego w

kwocie 300 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy

Postpenitencjarnej w sytuacji, gdy wskazany wniosek jako podmiot

powyższego świadczenia wskazywał instytucję, stowarzyszenie, fundację

lub organizację społeczną wpisaną do wykazu prowadzonego przez

Ministra Sprawiedliwości, której podstawowym zadaniem lub celem

statutowym jest spełnianie świadczeń na cele bezpośrednio związane z

udzielaniem

pomocy

osobom

poszkodowanym

w

wypadkach

komunikacyjnych, z przeznaczeniem na ten cel.

Pismem z dnia 24 stycznia 2012 r. Prokurator Generalny cofnął

przedmiotową kasację, co uprawniało do pozostawienia jej bez rozpoznania

w oparciu o przepis art. 432 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k., rzecz jednak w

tym, że Sąd Najwyższy z urzędu dostrzegł inną przesłankę obligującą do

podjęcia tego rodzaju decyzji procesowej, związaną z niedopuszczalnością

kasacji, tego zaś rodzaju okoliczności – jako podstawy pozostawienia

kasacji bez rozpoznania – przyznać należy pierwszeństwo, bowiem cofnąć

można wyłącznie środek zaskarżenia, który jest dopuszczalny. Wskazuje

na to nie tylko systematyka przepisów rozdziału 48 Kodeksu postępowania

karnego (art. 430 § 1 k.p.k. i art. 432 k.p.k.), ale także art. 531 k.p.k. (§ 1 i

3).

O

niedopuszczalności

kasacji

w

niniejszej

sprawie

decyduje

natomiast treść przepisu art. 529 k.p.k., zgodnie z którym wniesieniu i

rozpoznaniu kasacji na korzyść oskarżonego nie stoi na przeszkodzie

wykonanie kary, zatarcie skazania, akt łaski ani też okoliczność

wyłączająca ściganie lub uzasadniająca zawieszenie postępowania. A

contrario, wystąpienie którejkolwiek w wymienionych wyżej przesłanek nie

tylko uniemożliwia rozpoznanie, lecz nawet wniesienie kasacji na

niekorzyść, chyba że – w uwzględnieniu przepisu art. 434 § 2 k.p.k.

stosowanego odpowiednio w postępowaniu kasacyjnym (art. 518 k.p.k.) –

wchodziłoby w grę orzeczenie na korzyść skazanego.

Tego rodzaju sytuacja (odwrócenie kierunku zaskarżenia i w efekcie

tego orzeczenie na korzyść skazanego) w niniejszej sprawie nie wystąpiła,

natomiast bezspornie ujawniła się okoliczność wyłączająca ściganie, o

której mowa w art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. Przesłany do Sądu Najwyższego w

dniu 9 stycznia 2012 r. akt zgonu wskazuje, że Henryk G. zmarł w dniu 14

lipca 2011 r., zaś fakt ten – z czego podmiot wnoszący w dniu 25 listopada

2011 r. kasację powinien zdawać sobie sprawę – wynikał m.in. z adnotacji

poczty znajdującej się na k. (…) akt sprawy. W tym stanie rzeczy samo

wniesienie kasacji na niekorzyść skazanego było niedopuszczalne.

Rozstrzygając jak w części dyspozytywnej postanowienia, Sąd Najwyższy

w tym składzie podzielił przy tym pogląd wyrażony wcześniej w

postanowieniu z dnia 28 marca 2008 r., IV KK 434/06, R-OSNKW 2008,

poz. 740, że warunkiem umorzenia postępowania kasacyjnego, jest

wystąpienie ujemnej przesłanki procesowej już po wniesieniu kasacji,

natomiast jeżeli okoliczność skutkująca ujemną przesłanką zaistniała

wcześniej, jej niedopuszczalność skutkować musi odmową jej przyjęcia.

Natomiast w wypadku, gdy kasację wywiódł podmiot wymieniony w art. 521

k.p.k., który wnosi ją bezpośrednio do Sądu Najwyższego (art. 525 § 2

k.p.k.), konieczne jest wydanie orzeczenia po myśli art. 531 § 1 k.p.k.

Z tych względów postanowiono jak na wstępie.