III KK 309/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III KK 309/10

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 21 października 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)

SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca)

SSN Józef Szewczyk

Protokolant: Barbara Szenk

w sprawie D. W.

skazanej za czyn z art. 271§1 k.k.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k.

w dniu 21 października 2010 r.

kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanej od

wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 30 czerwca 2008r.

1/

uchyla zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w S. w części dotyczącej

skazania D. W. za czyn z art. 271§1 k.k. i w tym zakresie na podstawie

art. 17§1 pkt 9 k.p.k. postępowanie umarza,

2/

kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

D. W. w subsydiarnym akcie oskarżenia wniesionym przez Z. P. oskarżona

została o to, że:

- w okresie od września 2002r. do lutego 2003r. w S., pracując jako lekarz

internista w Samodzielnym Publicznym Miejskim Zakładzie Opieki

Zdrowotnej – Przychodni Rejonowej i będąc uprawniona do prowadzenia

historii chorób pacjentów, po uzyskaniu informacji, że ujawniono i

zoperowano nowotwór krtani u jej pacjenta Z. P., którego leczyła,

poświadczyła nieprawdę w jego historii choroby poprzez opisanie w niej

wizyt, które w rzeczywistości nie miały miejsca

tj. popełnienia przestępstwa z art. 271§1 k.k.

Sąd Rejonowy w S. wyrokiem z dnia 30 czerwca 2008r. w sprawie […]

uznał oskarżoną za winną zarzucanego jej czynu i za to przy zastosowaniu art.

58§3 k.k. wymierzył jej karę 100 stawek dziennych grzywny przyjmując

wysokość każdej z nich na 20 zł.

Orzeczenie to nie zostało zaskarżone.

Wskazany wyrok został zaskarżony dopiero kasacją wniesioną przez

Prokuratora Generalnego na korzyść oskarżonej.

W skardze swej Prokurator zarzucił orzeczeniu rażące i mające istotny

wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie

art. 17§1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 49§1 k.p.k. w zw. z art. 55§1 k.p.k. polegające

na przeprowadzeniu – w wyniku niezasadnego uznania, iż subsydiarny akt

oskarżenia został wniesiony do sądu przez osobę pokrzywdzoną w wyniku

popełnienia przestępstwa – postępowania karnego przeciwko D. W.,

zakończonego uznaniem oskarżonej za winną popełnienia przestępstwa z art.

271§1 k.k. i wymierzeniem jej na podstawie tego przepisu kary, pomimo braku

skargi uprawnionego oskarżyciela, co stanowi bezwzględną przyczynę

uchylenia orzeczenia, przewidzianą w art. 439§1 pkt 9 k.p.k.

Podnosząc powyższe skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu

Rejonowego w zaskarżonej części i umorzenie w tym zakresie postępowania na

podstawie art. 17§1 pkt 9 k.p.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Należy uznać, że kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, tak jak

wymaga tego art. 535§5 k.p.k.

Na rozstrzygnięciu niniejszej sprawy niewątpliwie zaważył wyrok Sądu

Najwyższego z dnia 17 lutego 2010r. (sygn. akt III KK 292/09), którym

uchylono wyrok Sądu Rejonowego w S. wydany w tej samej sprawie w

stosunku do współoskarżonej M. L. Była ona oskarżona o popełnienie w tych

samych okolicznościach takiego samego czynu, co przypisany D. W. Choćby

zatem względy sprawiedliwościowe przemawiają za tym, aby okoliczności

procesowe skutkujące odpowiedzialnością obu oskarżonych ocenione i

osądzone zostały w podobny sposób.

Stąd też kasacja Prokuratora Generalnego wniesiona w niniejszej sprawie

na korzyść D. W.

Bezsprzecznie przestępstwo z art. 271§1 k.k. z istoty swej skierowane jest

przeciwko dokumentom, a więc przedmiotem ochrony jest tu pewność obrotu

oparta na publicznym zaufaniu do dokumentów i domniemaniu prawdziwości

pism mających taki charakter. Stąd też przestępstwo to ścigane jest z urzędu, a

interes Państwa – jako podmiotu bezpośrednio pokrzywdzonego owym

naruszeniem – reprezentuje prokurator. W tym kontekście art. 49§1 k.p.k.

odczytywać można, jako kładący nacisk na bezpośredniość naruszenia lub

zagrożenia przez przestępstwo dobra prawnego osoby uznawanej za

pokrzywdzoną w procesie karnym.

W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, gdyż sfałszowanie

dokumentu w postaci historii choroby mogło wywołać jedynie pośrednie skutki

dla dóbr prawnych Z. P.

Stąd też nie miał on uprawnień, by wystąpić z subsydiarnym aktem

oskarżenia w trybie art. 55 k.p.k., co z kolei skutkowało tym, że

przeprowadzone postępowanie karne dotknięte zostało uchybieniem z art. 439§1

pkt 9 k.p.k., a więc brakiem skargi ze strony uprawnionego oskarżyciela.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł o uchyleniu

zaskarżonego wyroku w części dotyczącej D. W. (jak już wskazano wyżej w

pozostałej części, a więc dotyczącej M. L., orzeczenie to zostało już wcześniej

uchylone, a postępowanie umorzono) i na podstawie art. 518 k.p.k. w zw. z art.

17§1 pkt 9 k.p.k. postępowanie karne w tym zakresie umorzył.

Niewątpliwie na gruncie niniejszej sprawy trudno zaakceptować decyzje

Prokuratury Rejonowej i Okręgowej w S. i uznać je za realizujące ochronę

interesów Państwa oraz osoby „faktycznie” pokrzywdzonej.

Zauważyć należy też, że choć Z. P. nie miał możliwości dochodzenia

swych racji na drodze procesu karnego, to nie powinno to wpłynąć na

ograniczenie jego uprawnień cywilnoprawnych.

Kierując się przedstawionymi względami Sąd Najwyższy orzekł jak na

wstępie.