III CZP 90/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZP 90/07

POSTANOWIENIE

Dnia 23 października 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący)

SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca)

SSA Michał Kłos

Protokolant Bożena Kowalska

w sprawie z powództwa Gminy Miasta S.

przeciwko Wspólnocie Mieszkaniowej "B." w S.

o uchylenie uchwały,

na posiedzeniu jawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 23 października 2007 r.,

na skutek zagadnienia prawnego przedstawionego

przez Sąd Apelacyjny

postanowieniem z dnia 23 maja 2007 r.,

1. "Czy dla skuteczności podjęcia uchwały właścicieli lokali w

trybie mieszanym, tj. na zebraniu członków oraz w drodze

indywidualnego zbierania głosów przez zarząd, wymagane jest

zebranie głosów od wszystkich właścicieli;

2. czy zarząd wspólnoty mieszkaniowej w ramach zwykłego

zarządu może dokonywać zakupu rzeczy przeznaczonych na

zaspokojenie potrzeb kulturalnych właścicieli ?"

odmawia podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Powódka

wniosła

o

uchylenie

podjętej

przez

pozwaną

Wspólnotę

Mieszkaniową uchwały nr 1/2003 z dnia 30 marca 2004 r. o udzieleniu absolutorium

Zarządowi Wspólnoty za rok 2003 r. Skwitowanie działalności Zarządu nastąpiło –

jej zdaniem – z naruszeniem prawa. Zakup fotela do rehabilitacji i masażu dla klubu

kulturalno-oświatowego Wspólnoty nie stanowi bowiem wydatku na cele związane

z zarządem nieruchomością wspólną i został dokonany z przekroczeniem

uprawnień Zarządu.

Pozwana wniosła o oddalenie powództwa. Zarzuciła, że podstawę

zakwestionowanych

czynności

Zarządu

stanowiły

uchwały

Wspólnoty

Mieszkaniowej. Podniosła ponadto, że Komisja Rewizyjna Wspólnoty nie miała

zastrzeżeń do działalności Zarządu.

Sąd Okręgowy w S. – po ponownym rozpoznaniu sprawy – wyrokiem z dnia

13 lipca 2006 r. oddalił powództwo.

Sąd

ustalił,

że

powódka

jest

właścicielką

lokali

mieszkalnych

w nieruchomości położonej w S. przy A. W. 13, 15, 17, 19, 21, 23 i ma udział w

częściach wspólnych nieruchomości w wysokości 172/1000. Pozwana Wspólnota w

2003 r. podjęła uchwałę nr 2/2003 w sprawie zorganizowania klubu kulturalnooświatowego i uchwałę nr 5/2003 w sprawie zatwierdzenia planu gospodarczego

Wspólnoty. Wykonując te uchwały, Zarząd kupił fotel do rehabilitacji i masażu za

3690 zł, stanowiący wyposażenie klubu kulturalno-oświatowego.

Komisja Rewizyjna pozytywnie oceniła działalność Zarządu. Z protokołu

kontroli wynika ponadto, że zgromadzone przez Wspólnotę środki wynosiły

w grudniu 2002 r. 151 407 zł, a w grudniu 2003 r. – 204 000 zł. Dnia 30 marca

2004 r. Wspólnota Mieszkaniowa podjęła uchwałę o udzieleniu Zarządowi

absolutorium. W głosowaniu wzięło udział 878 udziałów na 1000 uprawnionych do

głosowania. Za uchwałą głosowały 683 udziały, a przeciwko uchwale – 195

udziałów. Głosy zostały oddane na zebraniu Wspólnoty oraz w drodze

indywidualnego zbierania głosów.

Sąd Okręgowy nie dopatrzył się podstaw do uchylenia zaskarżonej uchwały.

Uznał, że Zarządowi nie można przypisać niegospodarności. Podkreślił, że zakup

fotela do rehabilitacji i masażu był rezultatem wykonania niezaskarżonych przez

powódkę uchwał Wspólnoty, które zobowiązały Zarząd do urządzenia klubu

kulturalno-oświatowego i określały środki przeznaczone na ten cel. Powódka nie

wykazała też na czym polega szkoda wyrządzona zamożnej Wspólnocie na skutek

zakupu fotela za 3690 zł.

Sąd Apelacyjny , rozpoznając apelację powódki, przedstawił – na podstawie

art. 390 § 1 k.p.c. – przytoczone na wstępie zagadnienie prawne. Ze względu na

podjęcie uchwały w trybie mieszanym (oddawanie głosów na zebraniu i w drodze

indywidualnego ich zbierania przez zarząd) powstał – zadaniem Sąd – problem

zachowania quorum oraz istnienia zaskarżonej uchwały, ponieważ Zarząd

zaniechał indywidualnego zbierania głosów, gdy stwierdził, że wynik głosowania

został przesądzony. Ponadto wobec bezspornego faktu, że Zarząd kupił fotel do

rehabilitacji bez zgody Wspólnoty, wyłonił się też problem, czy mógł on to zrobić w

ramach zwykłego zarządu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Warunkiem

rozstrzygnięcia

przestawionego

Sądowi

Najwyższemu

zagadnienia prawnego jest wykazanie przez sąd drugiej instancji przesłanek z art.

390 § 1 k.p.c. oraz prawidłowe podjęcie postanowienia o przedstawieniu

zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości (por. postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 18 marca 2006 r., III CZP 93/04, niepubl.). To ostatnie

wymaganie

nie

zostało

spełnione

w

rozpoznawanej

sprawie,

ponieważ

postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 23 maja 2007 r. o przedstawieniu

zagadnienia prawnego zostało podjęte w niewłaściwym składzie. W skład Sądu,

który wydał to postanowienie, wchodziła Sędzia Sądu Okręgowego w K. – A. S.

Dokument z dnia 21 lutego 2007 r., zawierający udzieloną tej Sędzi delegacji do

orzekania w Sądzie Apelacyjnym, podpisał ówczesny podsekretarz stanu w

Ministerstwie Sprawiedliwości – K. J. (k. 154).

Tymczasem możliwość delegowania sędziego – za

jego zgodą – do

pełnienia obowiązków sędziego w innym sądzie ustawodawca przyznał wyłącznie

Ministrowi Sprawiedliwości i to uprawnienie nie może być przenoszone na inne

osoby. Takie stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 17 lipca 2007 r.,

III CZP 81/07, (Biul. SN 2007, nr 7, poz.10), stwierdzając, że: „Uprawnienie do

delegowania sędziego do pełnienia obowiązków sędziego w innym sądzie (art. 77

ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz. U. Nr

98, poz. 1070 ze zm.) przysługuje wyłącznie Ministrowi Sprawiedliwości i nie może

być przenoszone na inne osoby. Tylko w razie nieobsadzenia stanowiska Ministra

Sprawiedliwości lub jego czasowej niezdolności do wykonywania obowiązków,

uprawnienie to może wykonywać Prezes Rady Ministrów lub inny wskazany przez

Prezesa Rady Ministrów członek Rady Ministrów (art. 36 ustawy z dnia 8 sierpnia

1998 r. o Radzie Ministrów, tekst jedn.: Dz. U. z dnia 2003 r., Nr 24, poz. 199 ze

zm.)”. Taki pogląd oznacza, że jeżeli dokument zawierający decyzję o delegowaniu

Sędzi Sądu Okręgowego – A. S. do pełnienia obowiązków w Sądzie Apelacyjnym

został podpisany przez podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości, to

należało przyjąć, że delegacja nie została skutecznie udzielona. W konsekwencji

skład Sądu, który postanowieniem z dnia 23 maja 2007 r. przedstawił Sądowi

Najwyższemu zagadnienie prawne, należało uznać za niezgodny z przepisami

prawa (art. 367 § 3 zw. z art. 397 § 2 k.p.c.). To oznacza, że wymienione

postanowienie

zostało

podjęte

nieprawidłowo,

przez

Sąd

orzekający

w

niewłaściwym składzie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca

2007 r., III CZP 36/07 i postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 lipca 2007 r.,

III CZP 72/07, niepubl.).

Ponadto

nieprawidłowe

podjęcie

postanowienia

o

przedstawieniu

zagadnienia prawnego polega także na tym, że zostało ono wydane na posiedzeniu

niejawnym w dniu 23 maja 2007 r. Uszło uwagi Sądu, że w sytuacji, w której

apelacja podlega rozpoznaniu na rozprawie, postanowienie o przedstawieniu

zagadnienia

prawnego

mogło

zostać

wydane

tylko

na

rozprawie

(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 października 1978 r., III CZP

64/78; OSP 1979, nr 5, poz. 84 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

18 marca 2005 r., III CZP 93/04; niepubl.).

W razie ponownego przestawienia niniejszego zagadnienia prawnego, Sąd

powinien rozważyć, czy wynikające z art. 386 § 6 k.p.c. związanie sądu drugiej

instancji oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, zawartymi

w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 5 października 2005 r., nie stanowi

przeszkody do przedstawienia tego zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia

Sądowi Najwyższemu.

Z przestawionych powodów Sąd Najwyższy na podstawie art. 61 § 1 ustawy

z dnia 23 listopada o Sądzie Najwyższym (Dz. U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.) orzekł,

jak sentencji postanowienia .