III CZP 144/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZP 144/08

POSTANOWIENIE

Dnia 24 lutego 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jacek Gudowski (przewodniczący)

SSN Stanisław Dąbrowski

SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian (sprawozdawca)

Protokolant Bożena Nowicka

w sprawie z powództwa M. Z.

przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w W.

o uchylenie uchwały,

na posiedzeniu jawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 24 lutego 2009 r.,

na skutek zagadnienia prawnego przedstawionego

przez Sąd Apelacyjny w W.

postanowieniem z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. Akt [...],

„Czy art. 40 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r.

o spółdzielniach mieszkaniowych (tekst jedn. w Dz.U. z 2003 r.

Nr 119, poz. 1116 ze zmianami) jest przepisem szczególnym

w stosunku do art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r.

o własności lokali (tekst jedn. w Dz.U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903) oraz

do art. 4 pkt 3a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce

nieruchomościami (tekst jedn. w Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603

ze zmianami?”

odmawia podjęcia uchwały.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 27 listopada 2008 r. Sąd Apelacyjny w W.

przedstawił Sądowi Najwyższemu w trybie art. 390 k.p.c. zagadnienie prawne

dotyczące stosunku art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach

mieszkaniowych (tekst jednolity Dz.U. 2003, nr 119, poz. 1116 ze zm.) do art. 5 ust.

1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (tekst jedn. Dz.U. 2000,

nr 80, poz. 903 ze zm.) oraz art. 4 pkt 3a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.

o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. 2004, nr 261, poz. 2603 ze zm.).

W

uzasadnieniu

tego

postanowienia

Sąd

Apelacyjny

wskazał,

że

zagadnienie powstało przy rozpoznawaniu apelacji powódki M. Z. żądającej

uchylenia uchwały zarządu pozwanej Spółdzielni Mieszkaniowej […] podjętej w

sprawie określenia przedmiotu odrębnej własności lokali w nieruchomości

położonej w W. przy ul. B. Zdaniem powódki do wydzielenia własności lokali

wystarczyło wydzielić poszczególne budynki mieszkalne według powierzchni

zabudowy wyznaczonej przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na

powierzchnię gruntu. W uchwale przypisano budynkowi większą powierzchnię

zawyżając powierzchnię użytkową lokali.

Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 21 lutego 2008 r. oddalił powództwo

uznając, że dokonany podział odpowiada przepisom ustawy o gospodarce

nieruchomościami (art. 4 pkt 3 a oraz art. 209 a pkt 3) oraz przepisom ustawy o

spółdzielniach mieszkaniowych. Sąd drugiej instancji powziął przy rozpoznawaniu

apelacji

wątpliwości

wyrażone

w

przedstawionym

Sądowi

Najwyższemu

zagadnieniu prawnym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Przepis art. 390 § 1 k.p.c. pozwala sądowi drugiej instancji zwrócić się do

Sądu

Najwyższego

o

rozstrzygnięcie

zagadnienia

prawnego

powstałego

rozpoznawaniu apelacji, jeżeli budzi ono poważne wątpliwości. Ponadto, zgodnie

z utrwalonym orzecznictwem, podjęta przez Sąd Najwyższy uchwała musi

niezbędna do rozstrzygnięcia sprawy przez sąd apelacyjny (tak m.in. postanowienie

Sądu Najwyższego z dnia 27 sierpnia 1996 r., III CZP 91/96, OSNC 1997, nr 1

poz. 9). Zwrócenie się do Sądu Najwyższego nie może przy tym zmierzać do tego

aby Sąd Najwyższy wspierał jasno i jednoznacznie sformułowane stanowisko

(tak postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2007 r., III CZP 100/06,

niepubl.), a podstawowym warunkiem skuteczności przedstawienia zagadnienia

prawnego jest to, aby sąd przedstawiający zagadnienie prawne wyraźnie wskazał,

że istnieją argumenty przemawiające za jednym z możliwych rozwiązań

(tak postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2007 r., III CZP 110/07,

LEX nr 345541). Na sądzie drugiej instancji spoczywa obowiązek szczegółowego

wskazania, na czym polegają wątpliwości i dlaczego uważa je za poważne, a nadto

wykazania,

że

rozstrzygnięcie

tych

wątpliwości

pozostają

w

związku

z rozstrzygnięciem sprawy. W literaturze i orzecznictwie podkreśla się, że chodzi

o wątpliwości o charakterze zarówno obiektywnym, jak i subiektywnym, tzn.

z punktu

widzenia

sądu

rozpoznającego

środek

odwoławczy

(zob.

np.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2006 r., III CZP 112/06, LEX

nr 260365).

W treści uzasadnienia postanowienia Sąd Apelacyjny zaprezentował

właściwie argumenty jedynie na rzecz jednego stanowiska, gdyż odmienny pogląd

został jedynie powtórzony za powódką i opatrzony stwierdzeniem, że jest on

możliwy do obrony. Sam Sąd nie wskazał żadnych argumentów przemawiających

za odmienną możliwością rozstrzygnięcia przedstawionego zagadnienia prawnego.

Skoro zaś z uzasadnienia postanowienia przedstawiającego zagadnienie prawne

wynika, że nie ma argumentów pozwalających na inne rozstrzygnięcie zagadnienia,

brak jest podstaw do udzielenia odpowiedzi (tak postanowienie Sądu Najwyższego

z dnia 10 lutego 2006 r., III CZP 1/06, LEX nr 180664).

W

rozpoznawanej

sprawie

Sąd

Apelacyjny

wyraził

zdecydowane

przekonanie co do treści rozstrzygnięcia problemu. To zdecydowane przekonanie

Sądu przedstawiającego zagadnienie prawne wskazuje, że samo zagadnienie nie

budzi w istocie kontrowersji, a udzielona przez Sąd Najwyższy odpowiedź ma

służyć jedynie potwierdzeniu prawidłowości stanowiska. Jak wielokrotnie podkreślał

Sąd Najwyższy sformułowanie zagadnienia prawnego w taki sposób jest

niedopuszczalne i prowadzi do odmowy udzielenia odpowiedzi. W rozpoznawanej

sprawie nie wskazano ani ewentualnych rozbieżności w orzecznictwie, ani

odmiennych poglądów wyrażanych w doktrynie. Jak się wydaje, jedynym powodem,

który skłonił Sąd Apelacyjny do przedstawienia zagadnienia prawnego jest

społeczna doniosłość sprawy. Należy jednak przypomnieć, że w kompetencji

sądów leży dokonywanie wykładni abstrakcyjnych i generalnych norm prawnych

w celu stworzenia normy jednostkowego stosowania i dokonania subsumpcji

w konkretnym stanie faktycznym.

Powyższe względy zadecydowały, że Sąd Najwyższy odmówił podjęcia

uchwały.

(eb)