III CZ 7/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 7/09

POSTANOWIENIE

Dnia 12 lutego 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Zbigniew Kwaśniewski

SSN Katarzyna Tyczka-Rote

w sprawie z powództwa B.N.

przeciwko J.N.

o złożenie oświadczenia woli,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 12 lutego 2009 r.,

zażalenia powoda

na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 14 listopada 2008 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 14 listopada 2008 r. odrzucił apelację

powoda wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 3 września 2008 r.

Apelacja

ta

została

złożona

przez

stronę

powodową,

reprezentowaną

w postępowaniu przez pełnomocnika z urzędu bez uiszczenia opłaty podstawowej

w wysokości 30 zł. W stosunku do powoda miały zastosowanie przepisy ustawy

z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. nr 167,

poz. 1398 ze zm.) w brzmieniu prawnym przed nowelizacją z dnia 14 grudnia

2006 r., przewidujące obowiązek uiszczenia opłaty podstawowej przez stronę

zwolnioną od kosztów sądowych (art. 100 ust. 2 tej ustawy). Rozstrzygnięcie Sądu

zapadło na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c.

W zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego podniesiono zarzut

naruszenia art. 1302 § 3 k.p.c. i art. 100 § 2 ustawy o kosztach sądowych

w

sprawach

cywilnych

z 2005

r. Wnosząc

o

dopuszczenie

dowodów

wnioskowanych w zażaleniu, pełnomocnik powoda domagał się zastosowania art.

395 § 2 k.p.c., ewentualnie – uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości oraz

wezwania powoda do uiszczenia opłaty od apelacji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Należy przede wszystkim zwrócić uwagę na to, z jakiego powodu

pełnomocnik powoda zaskarżył postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające

apelację powoda. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik wyjaśnił, że nie mógł

skontaktować się z powodem w żaden sposób po zapadnięciu wyroku przed sądem

pierwszej instancji, dlatego złożył apelację bez uiszczenia stosownej opłaty

podstawowej. Zdaniem pełnomocnika wnoszącego zażalenie, „zastosowanie przez

Sąd art. 1302 § 3 k.p.c., obciążającego adwokata odpowiedzialnością za

nieopłacenie środka odwoławczego, nie powinno mieć miejsca”. Nie można bowiem

nakładać na pełnomocnika, ustanowionego z urzędu, obowiązku wykładania

własnych środków na pokrycie opłat sądowych obciążających stronę.

Należy stwierdzić, że z zaskarżonego postanowienia nie wynika nałożenie

na

pełnomocnika

powoda

sugerowanego

obowiązku

ponoszenia

opłaty

podstawowej, przewidzianej w art. 100 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2005 r.

o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Taki obowiązek może obciążać

jedynie

stronę

postępowania,

toteż

negatywne,

procesowo-prawne

skutki

niewykonania obowiązku wniesienia stosownej opłaty może ponosić jedynie strona

nie

czyniąca

zadość

ciążącemu

na

niej

obowiązkowi

ustawowemu.

Takim procesowym skutkiem stanie się właśnie m.in. odrzucenie nieopłaconej

apelacji.

W zażaleniu pełnomocnik powoda nie kwestionuje, że w stosunku do

powoda - zwolnionego od kosztów sądowych częściowo (tj. od opłat sądowych) –

będą miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach

sądowych w sprawach cywilnych w brzmieniu przed zmianą tej ustawy ustawą

z dnia 14 grudnia 2006 r. (art. 100 § 2 ustawy przewidywał obowiązek uiszczenia

opłaty podstawowej także przez stronę zwolnioną od kosztów sądowych).

Sąd powołał się na art. 2 ustawy nowelizującej, zgodnie z którym do spraw

wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy z 2006 r. stosuje się przepisy

dotychczasowej ustawy. Skoro wspomniane przepisy miały zastosowanie, to Sąd

Apelacyjny prawidłowo odrzucił apelację, od której nie wniesiono opłaty

podstawowej (art. 1302 § 3 k.p.c.).

W tej sytuacji zażalenie pełnomocnika należy uznać za nieuzasadnione.

Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39414 k.p.c.

orzekł jak w sentencji.