III CZ 65/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 65/10

POSTANOWIENIE

Dnia 5 stycznia 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)

SSA Maria Szulc (sprawozdawca)

SSN Jan Górowski

w sprawie z powództwa L. S.

przeciwko K. S.

o ustalenie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 5 stycznia 2011 r.,

zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 31 sierpnia 2010 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2010 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację

powoda, wniesioną przez zastępującego go adwokata, od wyroku Sądu

Okręgowego z dnia 24 czerwca 2010 r. z powodu jej nieprawidłowego opłacenia.

Jako podstawę rozstrzygnięcia Sąd Apelacyjny wskazał art. 130 2 § 3 k.p.c., który

na podstawie art. 8 ust 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - kodeks

postępowania cywilnego i niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571 - dalej

jako: ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r.) stosuje się do postępowań wszczętych przed

dniem 1 lipca 2009 r. Pozew w rozpoznawanej sprawie wniesiony został dnia 17

kwietnia 2002 r., w związku, z czym nieprawidłowo opłacona apelacja wniesiona

przez adwokata podlegała odrzuceniu bez wezwania do uiszczenia opłaty.

W zażaleniu z dnia 21 września 2010 r. powód zarzucił wydanie tego

postanowienia z naruszeniem art. 1302 § 3 k.p.c. oraz art. 149 u.k.s.c. i wniósł na

tej podstawie o jego uchylenie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest bezzasadne.

Skarżący nietrafnie podnosi, że do końca postępowania w pierwszej instancji

w sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy poprzednio obowiązującej ustawy

o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 13 czerwca 1967 r. (Dz. U.

z 2002 r., nr 9, poz. 88 - tj.) oraz ówczesnych przepisów kodeksu postępowania

cywilnego nie zawierających art. 1302 § 3 k.p.c., który wprowadzony został dopiero

ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U.

Nr 167, poz. 1398 - dalej jako: ustawa z dnia 28 lipca 2005 r.), jak również,

iż całkowite zwolnienie go od kosztów sądowych wykluczało konieczność

uiszczania opłaty podstawowej od apelacji.

Po pierwsze zauważyć należy, że opłata podstawowa w wysokości 30 zł

powinna zostać pobrana stosownie do art. 14 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 2 pkt 2

u.k.s.c., zgodnie z którym zwolnienie strony od kosztów sądowych nie zwalnia jej

z obowiązku uiszczenia opłaty podstawowej od apelacji. Przepis ten, a także

związany z nim art. 100 ust. 2 zd. 2 u.k.s.c. zostały uchylone ustawą z dnia

14 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

(Dz.U. Nr 21/07, poz. 123), która w art. 2 nakazuje stosować przepisy

dotychczasowe do spraw wszczętych przed dniem 10 marca 2007 r. Dla obowiązku

uiszczenia opłaty nie ma znaczenia data zakończenia postępowania w pierwszej

instancji oraz data wniesienia środka odwoławczego, lecz jedynie data wniesienia

powództwa - tak, powołując się na wcześniejszą konsekwentną linię orzeczniczą,

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 27 czerwca 2008 r., III CZP 48/08, (OSNC 2009,

nr 7-8, poz. 102) oraz w postanowieniu z dnia 30 października 2008 r., IV CZ 83/08

(niepubl.). Z tych powodów nie można zaakceptować wykładni § 2 tej ustawy, jaką

proponuje skarżący - uzależniając obowiązywanie przepisów dotychczasowych od

toczenia się postępowania w tej samej instancji.

Po drugie, skarżący, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika,

zobowiązany był do samodzielnego uiszczenia opłaty podstawowej od środka

zaskarżenia. Jak trafnie stwierdził Sąd Apelacyjny, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy

z dnia 5 grudnia 2008 r. do niniejszego postępowania, wszczętego pozwem z dnia

17 kwietnia 2002 r., miał zastosowanie art. 1302 § 3 k.p.c. Z okoliczności zwolnienia

powoda od kosztów sądowych skarżący błędnie wywodzi, iż na podstawie art. 149

u.k.s.c.

w sprawie

powinny mieć

także

zastosowanie

przepisy kodeksu

postępowania cywilnego sprzed nowelizacji dokonanej w/w ustawą z dnia 28 lipca

2005 r. Reguła intertemporalna wprowadzona w tym przepisie ma odniesienie

wyłącznie do przepisów u.k.s.c. i nie dotyczy art. 130 2 § 3 k.p.c. Czasowy zakres

stosowania tego przepisu wyznaczony został natomiast w art. 8 ust. 1 ustawy

z dnia 5 grudnia 2008 r. - i na tej podstawie stosuje się on do apelacji wniesionej

przez powoda w niniejszej sprawie.

Równocześnie zauważyć należy, że uiszczenie przez powoda opłaty

podstawowej

od

apelacji

w

terminie

tygodniowym

od

dnia

doręczenia

postanowienia o jej odrzuceniu, z powołaniem na art. 130 2 § 2 k.p.c. nie sanuje

braku fiskalnego apelacji. Przepis ten dotyczy, bowiem jedynie pism podlegających

zwrotowi na podstawie zarządzenia, nie zaś środków zaskarżenia podlegających

odrzuceniu w drodze postanowienia.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 394 1 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814

k.p.c. zażalenie podlega oddaleniu.