III CZ 63/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 63/10

POSTANOWIENIE

Dnia 21 grudnia 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)

SSN Dariusz Zawistowski

SSA Maria Szulc (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi M. W.

o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 17

czerwca 2008 r. sygn. akt II Ca (…)

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 grudnia 2010 r.,

zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 30 czerwca

2010 r., sygn. akt II Ca (…),

1)

oddala zażalenie,

2)

przyznaje adwokatowi A. S. od Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w K.

wynagrodzenie w kwocie 450 złotych podwyższone o stawkę podatku VAT

tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu

zażaleniowym przed Sądem Najwyższym.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2010 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił skargę

powódki M. W. o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku tego sądu z dnia 17

czerwca 2008 r. Podstawą tego rozstrzygnięcia było sporządzenie skargi osobiście

przez powódkę, z naruszeniem obowiązku zastępowania strony przez adwokata lub

radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym oraz czynnościach

podejmowanych w związku z tym postępowaniem przed sądem niższej instancji. Jak

stwierdził Sąd Okręgowy, wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, jaki powódka

złożyła równocześnie z wnoszoną skargą nie miał znaczenia dla oceny prawidłowości

wniesienia skargi, a brak w tym zakresie był nieusuwalny i prowadził do jej odrzucenia.

W zażaleniu z dnia 20 września 2010 r. powódka zarzuciła temu postanowieniu

naruszenie art. 871 § 2 k.p.c. w zw. z art. 130 § 1 k.p.c. przez pominięcie faktu, że pismo

zatytułowane jako „skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

wyroku” powinno zostać rozpoznane w pierwszej kolejności w zakresie wniosku o

zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a dopiero

następnie w odniesieniu do samej skargi. Powódka wskazała także, iż zaskarżone

postanowienie zostało doręczone bezpośrednio pełnomocnikowi ustanowionemu dla niej

z urzędu, co wskazywałoby, że Sąd Okręgowy potraktował jej pismo przede wszystkim

jako wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Na tej podstawie powódka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz

zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest bezzasadne.

Stosownie do art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym

strona musi być zastępowana przez adwokata lub radcę prawnego. Skarżąca nie

dopełniła tego obowiązku, wnosząc samodzielnie skargę do Sądu Okręgowego, co na

podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. prowadziło do jej odrzucenia jako niedopuszczalnej.

Dla sprawy bez znaczenia pozostaje fakt połączenia przez skarżącą w jednym

piśmie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika z

urzędu „do czynności wniesienia i skonkretyzowania profesjonalnego skargi” ze skargą

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku. Zgodnie z utrwalonym

stanowiskiem Sądu Najwyższego, brak jest podstaw do uznania, by wniosek o

ustanowienie pełnomocnika z urzędu sanował brak pisma procesowego w zakresie

zdolności postulacyjnej strony (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: dnia 23

maja 2001 r., V CZ 52/01, niepubl. oraz z dnia 16 czerwca 2004 r., I CZ 55/04, niepubl.).

Skarga wniesiona samodzielnie przez powódkę była, więc dotknięta nieusuwalnym

brakiem, uniemożliwiającym jej merytoryczne rozpoznanie. Nie zamyka to drogi do

rozpoznania dodatkowych wniosków zawartych w tym samym piśmie procesowym,

jednak rozstrzygnięcie w tym zakresie nie ma wpływu na dopuszczalność skargi o

stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.

orzeczono jak na wstępie. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej rozstrzygnięto

zgodnie z § 6 pkt 3, § 13 ust 2 pkt 2 w zw. z § 19 i 20 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej

z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).