III CZ 50/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 50/13

POSTANOWIENIE

Dnia 21 listopada 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Marian Kocon

SSN Grzegorz Misiurek

w sprawie z powództwa D. N. E. s.r.l. - Castelnuovo Valsugana (Włochy)

przeciwko A. I. T. sp. z o.o. w T.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 21 listopada 2013 r.,

zażalenia strony pozwanej

na postanowienie Sądu Okręgowego w K.

z dnia 17 maja 2013 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia 17 maja 2013 r. odrzucił

apelację strony pozwanej […] od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 5 września

2012 r. jako spóźnioną.

W zażaleniu na to postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 10

ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych i wniósł

o jego uchylenie.

W odpowiedzi na zażalenie, powódka […] wniosła o jego oddalenie, jako

bezpodstawne.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Przewidziany art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach

sądowych w sprawach cywilnych (jedn. tekst: Dz. U. z 2010 r., Nr 90, poz. 594, ze

zm.) i art. 368 § 1 w zw. z art. 1262 § 1 k.p.c. obowiązek wniesienia opłaty od

apelacji może być spełniony przez uiszczenie jej w formie bezgotówkowej na

rachunek bieżący dochodów sądu (§ 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 r. w sprawie sposobu uiszczania opłat

w sprawach cywilnych, Dz. U. Nr 27, poz. 199 ze zm.). Forma ta obejmuje także

zapłatę za pośrednictwem przelewu wymaganej kwoty z rachunku strony (jej

pełnomocnika) na wymieniony rachunek sądu. Przekazanie bankowi takiej

dyspozycji może być spełnione za pomocą elektronicznego środka komunikacji.

Należy przyjąć, że oświadczenie woli strony lub jej pełnomocnika

zawierające wymienioną dyspozycję, wyrażone w postaci elektronicznej, uznaje się

za złożone, z chwilą, w której wprowadzono je do środka komunikacji

elektronicznej, w taki sposób, żeby bank mógł się z nią zapoznać (por. art. 61 § 2

k.c.). Ocena skuteczności tak dokonanej wpłaty uwzględniać powinna, utrwalone

w orzecznictwie Sądu Najwyższego zapatrywanie, że dniem uiszczenia opłaty

wnoszonej przelewem jest dzień przyjęcia polecenia przelewu przez bank, jeżeli

w tym czasie były na rachunku zlecającego środki umożliwiające pokrycie opłaty

(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1983 r., III PZP 47/83,

OSNCP 1984, nr 7, poz.110, z dnia 30 listopada 2000 r., I CZ 11/00, niepubl.,

z dnia 22 kwietnia 2004 r., II CZ 38/04, OSNC 2005, nr 5, poz. 84). Nie ma

natomiast znaczenia to, kiedy bank dyspozycję tę wykona.

Dołączonym do zażalenia pismem zawierającym potwierdzenie złożenia

zlecenia w dniu 24 grudnia 2012 r. pozwana wykazała, że polecenie przelewu

opłaty od apelacji na konto Sądu, skierowane do Banku, wysłała pozwana

w systemie bankowości internetowej w dniu 24 grudnia 2012 r. o godz. 20 53,

a ponieważ

system

przyjmuje

zlecenia

do

godz.

15,

polecenie

zostało

zrealizowane i wysłane w dniu 27 grudnia 2012 r.

Jak już zasygnalizowano, w sprawie istotnym jest, że Bank otrzymał

polecenie przelewu niezwłocznie po jego nadaniu, a zatem że mógł zapoznać się

z jego treścią jeszcze w dniu 24 grudnia 2012 r. Zastrzeżenie Banku, że system

przyjmuje zlecenia do godz. 15, nie powinno ograniczać prawa strony do uiszczenia

opłaty do końca biegu terminu, a ten upływał z końcem dnia 24 grudnia 2012 r.

Skoro strona w tym czasie mogła jeszcze dokonać przelewu opłaty np. przelewem

pocztowym i miała środki na koncie bankowym to należało dojść do wniosku,

że przekazanie

temu

Bankowi

takiej

dyspozycji

przelewu

za

pomocą

elektronicznego środka komunikacji i jej „dotarcie” do tego podmiotu spełnia

wymagania zachowania terminu, choć realizacja polecenia przelewu następuje po

jego upływie.

System internetowy z natury rzeczy powinien ułatwiać, a nie utrudniać

dokonywanie operacji finansowych. Zagadnieniem natomiast materialnym, nie

mającym bezpośredniego znaczenia na zachowanie przez stronę terminu do

uiszczenia opłaty, jest kwestia realizacji internetowego polecenia przelewu

wynikająca z zastrzeżenia

Banku, że wykonuje on dyspozycje klienta złożone

w danym dniu do godz. 1500.

W sprawie nie wystąpiła wątpliwość, że dokonując polecenia przelewu

pozwana miała pokrycie na swoim rachunku, gdyż polecenie zostało zrealizowane.

Z tych względów wniosek Sądu Okręgowego, że opłata, która wpłynęła na

rachunek Sądu w dniu 27 grudnia 2012 r. była spóźniona nie był trafny,

co doprowadziło z kolei do bezpodstawnego zastosowania przez Sąd Okręgowy

art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c.

W tym stanie rzeczy zażalenie należało uwzględnić na podstawie art. 398 16

w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.