Supreme Court dismisses appeal in eviction case as property dispute value is under 50,000 PLN threshold. Appeal rejected due to low value of social housing eviction claim. Court ruled eviction proceedings are property rights cases regardless of social housing status.

III CZ 440/22 POSTANOWIENIE 19 października 2023 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Dończyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 19 października 2023 r. w Warszawie‎zażalenia L. U. i M. Z.‎na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie‎z 18 maja 2022 r., V Ca 1109/21,‎w sprawie z powództwa miasta stołecznego Warszawy‎przeciwko L. U. i M. Z.‎o eksmisję, oddala zażalenie. [PG]

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Warszawie postanowieniem z 18 maja 2022 r. – ‎z uwzględnieniem postanowienia o sprostowaniu sentencji tego orzeczenia - odrzucił skargę kasacyjną pozwanych L.U. i M.Z. wniesioną od wyroku tego Sądu z 17 grudnia 2021 r., wydanego sprawie z powództwa m. st. Warszawy o opróżnienie lokalu mieszkalnego. Sąd uznał, że dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o eksmisję jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia bez względu na to czy sąd orzeka o prawie do lokalu socjalnego. Wartość ta wyrażała się w okolicznościach sprawy kwotą 960 zł.Postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z 18 maja 2022 r. zaskarżyli zażaleniem pozwani w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, to jest: art. 3982 § 1 k.p.c. oraz art. 3986 § 2 k.p.c. Podnieśli, że ich skarga kasacyjna powinna być uznana za dopuszczalną, ponieważ przedmiotem sprawy jest roszczenie niemajątkowe w postaci prawa do lokalu socjalnego, którego Sąd Okręgowy pozwanym odmówił, pomimo istnienia przesłanek do jego przyznania.

Pozwani wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 3982 k.p.c. w sprawach o prawa majątkowe skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych. Przedmiotem sprawy są prawa majątkowe, jeżeli zgłoszone żądanie zmierza do ochrony dobra o majątkowym charakterze, służąc realizacji interesów majątkowych. O kwalifikacji tej decyduje typowy interes, jaki realizuje sporne prawo. Za majątkowe uznaje się prawa rzeczowe, wierzytelności opiewające na świadczenia majątkowe, prawa majątkowe małżeńskie i prawa własności intelektualnej (zob. np. uchwały Sądu Najwyższego z 9 grudnia 2005 r., III CZP 111/05, OSNC 2006, nr 11, poz. 183 i z 16 października 2009 r., ‎III CZP 54/09, OSNC 2010, nr 3, poz. 34, oraz postanowienia Sądu Najwyższego ‎z 22 czerwca 2012 r., V CSK 291/11, niepubl., z 16 października 2014 r., ‎III CZ 42/14, niepubl., z 28 stycznia 2015 r., II CZ 87/14, niepubl. i z 8 grudnia ‎2016 r., III CZ 53/16, niepubl.).W zażaleniu skarżący próbowali wykazać, że sprawa, w której została wniesiona skarga kasacyjna, nie jest sprawą o prawa majątkowe, lecz o prawa niemajątkowe, związane z prawem do lokalu, z którego prawomocnie orzeczono ich eksmisję.

Wbrew jednak temu stanowisku, sprawy o eksmisję mają charakter majątkowy. W postanowieniu Sądu Najwyższego z 8 stycznia 2009 r., I CZ 112/08 (niepubl.) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że jeżeli powód dochodzi opróżnienia lokalu mieszkalnego, to sprawa ma – także wtedy, gdy sąd jest obowiązany orzec co do uprawnienia do lokalu socjalnego – charakter majątkowy, nie wyłączając części dotyczącej tego orzeczenia, i stosuje się do niej, również w tej części, przepisy ‎o obliczaniu wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia) w sprawach o wydanie przedmiotu najmu.

Wskazał też, że realizacja przez lokal socjalny i prawo do niego funkcji polegającej na zapewnieniu minimum poszanowania godności człowieka nie budzi wprawdzie wątpliwości, lecz nie można stąd wywodzić wniosku ‎o niemajątkowym charakterze sprawy o eksmisję. W sprawach o eksmisję z lokalu mieszkalnego nie ma zarazem podstaw do odrębnego uwzględniania wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia) w części dotyczącej uprawnienia do lokalu socjalnego. Stanowisko o majątkowym charakterze sprawy o eksmisję został jednolicie zaaprobowane w późniejszym orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. np. postanowienie z 3 lipca 2015 r., IV CZ 25/15, niepubl. i z 11 października 2019 r., ‎I CZ 71/19, niepubl.).

Mając na względzie przytoczone argumenty Sąd Okręgowy trafnie zakwalifikował sprawę, w której wydano zaskarżony wyrok, jako sprawę ‎o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982 § 1 k.p.c. W konsekwencji, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia wyrażała się kwotą 960 zł, która, ponadto, nie była kwestionowana, a tym samym weryfikowana (sprawdzana) w toku postępowania, skargę kasacyjną pozwanych należało uznać za niedopuszczalną (art. 3982 § 1 k.p.c.), co uzasadniało jej odrzucenie przez Sąd drugiej instancji.Z tych względów, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne. (M.M.)[ał]