III CZ 42/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 42/11

POSTANOWIENIE

Dnia 8 września 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący)

SSN Jan Górowski

SSN Bogumiła Ustjanicz (sprawozdawca)

w sprawie z powództwa Jana D.

przeciwko K. B. Park sp. z o.o.

o ustalenie niestnienia uchwał,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 8 września 2011 r.,

zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 15 marca 2011 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powoda

Jana D.a od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 30 lipca 2010 r., ponieważ została

ona nadana w dniu 28 września 2010 r., w ostatnim dniu terminu określonego w art.

369 § 1 k.p.c., w placówce pocztowej w Libertyville w Stanach Zjednoczonych

Ameryki Północnej. Pismo zawierające ten środek odwoławczy wpłynęło do

polskiego urzędu pocztowego w dniu 7 października 2010 r. i ten dzień traktować

należy jako datę jego wniesienia. W dniu 28 września 2010 r. pełnomocnik powoda

wniósł pismo nazwane „Uzupełnienie apelacji”, ale jego treść i dołączonych

załączników nie może być oceniona jako apelacja, a jedynie jako pismo

przewodnie, uzupełniające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Ponadto

uzupełnienie spóźnionej apelacji nie może niwelować spóźnienia samej apelacji.

Powód

i kontynuowania

w

zażaleniu

postępowania,

domagał

zarzucając,

się

że

uchylenia

postanowienia

popełniony

został

błąd

w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że apelacja wpłynęła

do polskiego urzędu pocztowego po terminie, chociaż nie ma możliwości ustalenia

tej daty. Ponadto zaniechanie wezwania powoda do uzupełnienia braków

pisma nazwanego „Uzupełnienie apelacji” narusza przepisy art. 373 w związku

z art. 370, art. 368 § 1 i art. 130 § 1 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Termin do wniesienia apelacji od wyroku Sądu pierwszej instancji określony

został w przepisie art. 369 k.p.c. i wynosi dwa tygodnie, liczone od dnia doręczenia

stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem lub od dnia, w którym upłynął termin

do żądania uzasadnienia wyroku, jeżeli nie zostało ono wysunięte. Zgodnie z art.

165 § 2 k.p.c. za równoznaczne z wniesieniem pisma do sądu uznaje się oddanie

go w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Przyjmowane jest

powszechnie i zachowało aktualność stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone

w postanowieniu z dnia 12 maja 1978 r., IV CR 130/78, OSPiKA 1999/4/76, że dla

zachowania terminu do dokonania wymaganej czynności procesowej przez

złożenie pisma, wystarczające jest, gdy przesyłka złożona w zagranicznej placówce

pocztowej, przed upływem zastrzeżonego terminu wpłynęła do polskiej placówki

pocztowej operatora publicznego. Zapatrywanie to znajduje zastosowanie również

w rozpoznawanej sprawie, ponieważ nie doszło w tym względzie do zmiany

przepisu art. 165 § 2 k.p.c., będącego wyrazem jednakowego stosowania reguł

procesowych w stosunku do każdego jego uczestnika. Trafnie zatem przyjął Sąd

Apelacyjny, że za datę dokonania czynności procesowej, polegającej na wniesieniu

apelacji, traktować należy datę jej wpływu do polskiej placówki pocztowej operatora

publicznego, oznaczoną na stemplu pocztowym na 7 października 2010 r.

Skarżący nie wykazał, że przesyłka wpłynęła do tej placówki w innym terminie.

Uwzględnić trzeba również i to, że złożenie przez powoda pisma w placówce

pocztowej w Libertyville dokonane zostało w ostatnim dniu terminu przewidzianego

dla

zaskarżenia

wyroku.

Artykułowane

przez

skarżącego

niezadowolenie

z działalności polskich placówek pocztowych nie mogło zastąpić dowodu

wymaganego dla wykazania, że

apelacja wpłynęła w terminie. Nie ma racji

skarżący, że pismo pełnomocnika powoda nadane w polskiej placówce operatora

pocztowego w dniu 28 września 2010 r. powinno być potraktowane jako dotknięta

brakami apelacja. Nie kwestionuje ono bowiem wyroku Sądu Okręgowego, jak też

nie zawiera żadnego z wymagań objętych art. 368 k.p.c. Treść pisma wskazuje,

że stanowi ono uzupełnienie apelacji osobiście przez powoda złożonej w zakresie

wniosku o zwolnienie od kosztów i oświadczenia

o stanie rodzinnym, majątku,

dochodach i źródłach utrzymania, polegające na przedstawieniu tłumaczenia

dołączonych przez powoda dokumentów. Nie zasługiwała na podzielenie

argumentacja skarżącego, że miało miejsce jedynie mylne oznaczenie pisma

procesowego, czy też dopuszczenie się oczywistych niedokładności, które

nie odbierały mu charakteru apelacji, skoro brak w nim jakichkolwiek cech środka

odwoławczego. Tym samym stosowanie art. 130 § 1 w związku z art. 391 § 1 k.p.c.

sprowadzałoby się do niedopuszczalnego wzywania do złożenia apelacji.

Nie mogło odnieść spodziewanego rezultatu powoływanie się na stanowiska

zawarte w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 marca

1998 r., III ZP 1/98, OSNP 1998/16/483 i postanowieniu z dnia 26 marca 1998 r.,

III CKN 80/98, niepubl., ponieważ wyrażone zostały w oparciu o odmienny stan

faktyczny oraz na podstawie nieobowiązującego już stanu prawnego, zmienionego

ustawą z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania

cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ustawy o kosztach

sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach sądowych (Dz.U.

Nr 48, poz. 554). Dotyczyły pism procesowych, w których wyrażona była wola

zaskarżenia orzeczenia wydanego przez Sąd pierwszej instancji, stanowiły zatem

co najmniej surogat zaskarżenia, podczas gdy pismo pełnomocnika informuje

jedynie, że środek odwoławczy wniesiony został przez powoda i wymaga

opisanego uzupełnienia. Obecnie obowiązujący art. 368 k.p.c. jednoznacznie

traktuje o wymaganiach formalnych apelacji, co wskazuje, że nie może być

uznawane jako ten środek pismo, które nie spełnia żadnego z tych wymagań,

a złożone zostało w celu uzupełnienia apelacji już wniesionej osobiście przez

stronę. Negatywne skutki braku kontroli instancyjnej nie zostały przewidziane jako

przyczyna zezwalająca na niestosowanie bezwzględnie obowiązujących przepisów,

regulujących skuteczność zaskarżenia wyroku wydanego przez Sąd pierwszej

instancji.

Nieprawidłowo

podjęte

przez

powoda,

reprezentowanego

przez

profesjonalnego pełnomocnika, czynności procesowe wskazują, że w istocie powód

sam

pozbawił

się

uprawnienia

do

poddania

kontroli

instancyjnej

niesatysfakcjonującego go orzeczenia.

Z

powyższych

względów

pozbawione

uzasadnionych

podstaw

postanowienie podlegało oddaleniu na podstawie art. 398 14 w związku z art. 3941

§ 3 k.p.c.

jz