III CZ 39/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 39/09

POSTANOWIENIE

Dnia 7 października 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący)

SSN Marian Kocon

SSN Marek Sychowicz (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi T.C. o wznowienie postępowania zakończonego

prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego

z dnia 5 listopada 2003 r., sygn. akt [...]

w sprawie z powództwa T.C.

przeciwko G.J.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 7 października 2009 r.,

zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego

z dnia 4 czerwca 2009 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie;

oddala wniosek powódki o zasądzenie kosztów postępowania

zażaleniowego od pozwanej.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę

T.C. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem tego Sądu z dnia 5

listopada 2003 r., w którym skarżąca była powódką, a pozwaną była G.J. Sąd

Apelacyjny uznał, że skarga została wniesiona po upływie trzymiesięcznego

terminu przewidzianego w art. 407 § 1 k.p.c., albowiem wniesiona została w dniu 3

marca 2008 r., a o podstawach wznowienia skarżąca dowiedziała się najpóźniej w

2006 r. w toku prowadzonych wówczas spraw karnych. Podstawami tymi są oparcie

wyroku na dokumencie podrobionym (art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c.) i wykrycie takich

okoliczności faktycznych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy (art. 403 § 2

k.p.c.). Obie podstawy dotyczą zawartej przez strony umowy najmu lokalu i aneksu

do tej umowy i zarzucanego przez powódkę faktu, że podpisy na tych dokumentach

nie pochodziły od stron umowy.

W zażaleniu na wymienione postanowienie powódka zarzuciła naruszenie

art. 403 § 1 pkt 1 i § 2, art. 410 § 1 oraz art. 328 § 2 w zw. z art. 361 k.p.c. i wniosła

o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wprawdzie uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie jest przejrzyste

i w sposób wyraźny nie odnosi się odrębnie do każdej z podstaw wznowienia,

na których oparta została skarga, ale nie świadczy to o merytorycznej wadliwości

tego postanowienia.

Nie budzi zastrzeżeń prawidłowość stwierdzenia przez Sąd Apelacyjny,

kiedy powódka dowiedziała się o podstawach wznowienia. Jak niewadliwie ustalił

ten Sąd, sama powódka przyznała, że o tym, iż umowę najmu i aneks do niej

podpisał jej mąż, dowiedziała się w dniu 18 listopada 2005 r. na rozprawie

w sprawie karnej. O tym zaś, że o podpisaniu wymienionych dokumentów przez

męża pozwanej, powódka dowiedziała się w toku spraw karnych prowadzonych w

latach 2005-2006, wynika także z przyznania przez powódkę tej okoliczności w toku

postępowania o wznowienie.

Trafnie Sąd Apelacyjny odrzucił możliwość przyjęcia, że o podstawach

wznowienia powódka dowiedziała się w dniu 25 stycznia 2008 r. z postanowienia

prokuratora

o

niedopełnienia

odmowie

wszczęcia

obowiązków

przez

śledztwa

sędziów.

w

sprawach

Postępowanie

o

dotyczących

wznowienie

na podstawach, na których oparta została skarga wniesiona przez powódkę,

nie zostało bowiem uzależnione od wydania prawomocnego wyroku skazującego

(zob. art. 404 k.p.c.) ani od wydania innego orzeczenia w trybie postępowania

karnego lub jakiegokolwiek innego postępowania. Nie można zatem podzielić

argumentu skarżącej, że w pełni racjonalne, z punktu widzenia obywatela nie

zorientowanego w zawiłościach postępowania cywilnego, jest jego zachowanie

polegające na wniesieniu skargi o wznowienie postępowania po wyczerpaniu drogi

prowadzącej do uzyskania wyroku skazującego jako podstawy wznowienia.

Należy przy tym zauważyć, że odmowa wszczęcia śledztwa przez prokuratora nie

zamyka drogi do wydania wyroku, gdyż na postanowienie prokuratora przysługuje

zażalenie (art. 306 k.p.k.), którego uwzględnienie otwiera tę drogę. Zaakceptowanie

poglądu wyrażonego przez skarżącą prowadziłoby do nie stosowania przepisu art.

407 § 1 k.p.c., zgodnie z jego treścią i utrwalonym jego rozumieniem w każdym

wypadku, gdy strona działa bez adwokata lub radcy prawnego, do czego brak

podstawy.

Wobec powyższego, zażalenie, jako niezasadne, podlega oddaleniu

(art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).

Wprawdzie sformułowanie, zawartego w zażaleniu wniosku o zasądzenie

kosztów postępowania zażaleniowego, może sugerować, że jest to wniosek

o przyznanie kosztów nie opłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata

ustanowionego z urzędu, ponoszonych przez Skarb Państwa (§ 19 i 20

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie

opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nie

opłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.),

ale zawarte w tym wniosku żądanie „zasądzenia” kosztów „od pozwanej” wyłącza

możliwość innego jego rozumienia, niż wyraźnie wysłowione przez profesjonalnego

pełnomocnika powódki.

Wobec

wyniku

postępowania

zażaleniowego

brak

jest

podstawy

do zasądzenia kosztów tego postępowania od pozwanej (art. 98 § 1 k.p.c.).