III CZ 290/24 · Sąd Najwyższy

III CZ 290/24 POSTANOWIENIE 8 kwietnia 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Grzegorz Misiurek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 8 kwietnia 2025 r. w Warszawie‎zażalenia A. L.‎na postanowienie Sądu Okręgowego we Włocławku‎z 24 października 2024 r., I 1 WSC 6/24 (I 1 Ca 8/24),‎w sprawie z wniosku A. L., B. S. i S. G.‎o wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej, oddala zażalenie. (A.T.) UZASADNIENIESąd Okręgowy we Włocławku w sprawie z wniosku A. L., B. S. i S. G. o wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej postanowieniem z 24 października 2024 r. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy A.

L. od postanowienia tego Sądu z 9 maja 2024 r. W uzasadnieniu wskazał, że sprawy o wpis w księdze wieczystej są sprawami z zakresu prawa rzeczowego, jednak skarga kasacyjna nie przysługuje od postanowienia o odmowie wpisu w księdze wieczystej ostrzeżenia o niezgodności stanu prawnego z rzeczywistym stanem prawnym. Podkreślił, że pojęcie istoty sprawy odnosi się do przesłanek materialnoprawnych wniosku o wpis. Zwrócił uwagę na to, że przedmiotem niniejszej sprawy jest wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej, a nie legitymacja wnioskodawcy do złożenia wniosku; problem braku legitymacji stanowił jedynie przesłankę oddalenia wniosku o wpis ostrzeżenia i nie stanowi odrębnego przedmiotu sprawy.

Tym samym skarga kasacyjna wnioskodawcy wniesiona w sprawie o wpis w księdze wieczystej ostrzeżenia o niezgodności stanu prawnego z rzeczywistym stanem prawnym była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu.W zażaleniu na to postanowienie wnioskodawca wniósł o jego uchylenie, zarzucając naruszenie art. 3986 § 2 w związku z art. 5191 § 1 k.p.c.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarżący za wadliwą uznał ocenę, że skarga kasacyjna w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna, gdyż dotyczy rozstrzygnięcia nieodnoszącego się do istoty sprawy, tj. wpisu ostrzeżenia w księdze wieczystej, podczas gdy skarga kasacyjna dotyczyła rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, tj. legitymacji procesowej skarżącego kasacyjnie do złożenia wniosku o wpis ostrzeżenia o niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

Skarżący nawet w treści zarzutu zażalenia podniósł, że przedmiotem sprawy jest wpis w księdze wieczystej ostrzeżenia o niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.W orzecznictwie Sądu Najwyższego zgodnie przyjmuje się, że nie stanowią postanowień co do istoty sprawy orzeczenia sądu drugiej instancji wydane w przedmiocie wpisu lub wykreślenia w księdze wieczystej dokonywanych w związku z realizacją zabezpieczenia, w znaczeniu procesowym. W takiej sytuacji wpis pełni tylko funkcję zabezpieczającą a postanowienia w przedmiocie takiego wpisu nie kładą kresu czynnościom w zakresie uprawnień podmiotowych związanych z ustrojem ksiąg wieczystych lub nie powodują zmiany ujawnionych w księdze wieczystej praw podmiotowych.

W razie, gdy wpis do księgi wieczystej, w szczególności w postaci ostrzeżenia, służy wykonaniu lub dopełnieniu zabezpieczenia, postępowanie wieczystoksięgowe nie pełni funkcji samodzielnego postępowania nieprocesowego, lecz stanowi stadium wykonawcze (realizacyjne) postępowania zabezpieczającego (zob. postanowienie SN z 26 listopada 2019 r., V CSK 169/19, nie publ. i przywołane tam orzecznictwo).Skoro skarga kasacyjna wnioskodawcy odnosiła się do postanowienia wydanego w sprawie o wpis takiego ostrzeżenia, to podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna, kwestionująca orzeczenie, które nie dotyczy istoty sprawy w rozumieniu art. 5191 § 1 k.p.c.Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. (A.T.)[a.ł]‎