III CZ 17/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 17/06

POSTANOWIENIE

Dnia 12 kwietnia 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Strus (przewodniczący)

SSN Marian Kocon

SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku J.P.

przy uczestnictwie S.D., B.D., K.Ż., F.D., T.M. i M.K.

o ustanowienie drogi koniecznej,

po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu niejawnym

w dniu 12 kwietnia 2006 r.,

zażalenia uczestników S.D. i B.D.

na postanowienie Sądu Okręgowego w N.

z dnia 11 stycznia 2006 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w N. odrzucił kasację

uczestników postępowania S.D. i B.D. od postanowienia tego Sądu z dnia 15

września 2005 r. wskazując, że właściwym środkiem zaskarżenia tego orzeczenia

jest skarga kasacyjna, a nie kasacja. Przyjął ponadto, że nawet gdyby wadliwość

powyższą uznać za nieistotną i potraktować wniesiony środek zaskarżenia jako

skargę kasacyjną, to podlegałaby ona odrzuceniu z uwagi na niespełnienie

wymagań określonych w art. 3984 § 1 pkt 3.k.p.c. Skarżący zaniechali bowiem

sformułowania wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i przytoczenia

jego uzasadnienia.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący kwestionowali ocenę

Sądu Okręgowego dyskwalifikująca wniesiony przez nich środek zaskarżenia.

Podnieśli przy tym, że samo tylko błędne nazwanie tego środka, który spełnia

wszystkie inne stawiane mu wymagania, nie uzasadnia jego odrzucenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuję:

Ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania

cywilnego oraz ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr

13, poz. 98), która weszła w życie w dniu 6 lutego 2005 r., w kodeksie

postępowania cywilnego uchylono m.in. przepisy o kasacji (art. 392 i nast. k.p.c.).

Jednocześnie ustawodawca ustanowił nowy środek zaskarżania prawomocnych

orzeczeń - skargę kasacyjną, unormowaną w art. 3981 i nast. k.p.c. Zgodnie z art. 3

powołanej ustawy, przepisy o skardze kasacyjnej stosuje się do orzeczeń sądów

drugiej instancji, wymienionych w art. 3981 i 5191 k.p.c., które zostały wydane

począwszy od dnia 6 lutego 2005 r.

Postanowienie Sądu Okręgowego w N., zaskarżone do Sądu Najwyższego

przez uczestników postępowania S.D. i B.D., wydane zostało w dniu 15 września

2005 r., a zatem mają do niego zastosowanie przepisy nowe. W tej sytuacji

właściwym środkiem zaskarżenia - co trafnie dostrzegł Sąd Okręgowy - była skarga

kasacyjna, a nie kasacja, którą wnieśli uczestnicy postępowania.

Zgodzić się trzeba z zapatrywaniem skarżących, że nazwanie środka

zaskarżenia wniesionego od orzeczenia sądu drugiej instancji „kasacją", zamiast

prawidłowo - „skarga kasacyjną" nie jest wadą usprawiedliwiająca jego odrzucenie,

jeśli spełnia on wszystkie inne stawiane mu wymagania. Sąd Okręgowy uznał

jednak, że wniesiony przez skarżących błędnie oznaczony środek zaskarżenia nie

zawiera elementu konstrukcyjnego skargi kasacyjnej w postaci wniosku o przyjęcie

jej do rozpoznania i jego uzasadnienia. Kwestionując tę ocenę skarżący podnieśli,

że wymaganie powyższe zostało spełnione poprzez wyraźne powołanie się na

nieważność postępowania wynikającą z przyczyn określonych w pkt 3 i 5 art. 379

k.p.c.

Odnosząc się do tego zarzutu stwierdzić należy, że nie zasługuje on na

uwzględnienie. Wprawdzie wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

i jego uzasadnienie stanowią odrębny element budowy tego środka zaskarżenia,

jednakże w razie podniesienia przez skarżącego nieważności postępowania istotne

warunki skargi kasacyjnej co do podstawy i co do uzasadnienia konieczności jej

przyjęcia pokrywają się (zob. postanowienie SN z dnia 23 stycznia 2002 r., II CZ

139/01, niepubl.). Skarżący nie wyodrębnili w osobnym wywodzie tego elementu

konstrukcyjnego skargi. Rzecz jednak w tym że podnosząc zarzut nieważności

postępowania ograniczyli się do wymienienia przepisów art. 379 pkt 3 i 5 k.p.c. oraz

wskazania - bez żadnego rozwinięcia - że Sąd Okręgowy dokonując z naruszeniem

zasad postępowania dowodowego ustaleń faktycznych odmiennych od przyjętych

przez sąd pierwszej instancji pozbawił ich możliwości obrony, zaś orzekając

w przedmiotowej sprawie nie uwzględnił wcześniejszego postępowania w sprawie

[...] „w przedmiocie zasiedzenia służebności". Nawet bez głębszej analizy

stwierdzić należy wadliwość tak skonstruowanej podstawy kasacyjnej polegającą

na zupełnej nieadekwatności okoliczności przytoczonych w uzasadnieniu zarzutu

pozbawienia skarżących prawa obrony swych praw oraz w istocie braku ich

wskazania co do przyczyny nieważności przewidzianej w art. 379 pkt 3 k.p.c.

Już tylko na marginesie wskazać należy, iż sygnaturę [...] nadano rozpoznawanej

sprawie w sądzie pierwszej instancji. W takiej sytuacji nawet przytoczona przez

skarżących podstawa kasacyjna nie stanowi właściwego punktu odniesienia do

dokonania oceny istnienia wskazywanej przesłanki, mogącej usprawiedliwiać

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, co uniemożliwia dokonanie tzw.

przedsądu. Występowania takiej przesłanki nie może uzasadniać powołanie się

przez skarżącego na jakiekolwiek okoliczności, które w jego ocenie uzasadniaj ą

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, ani powtórzenie, czy też wymienienie

tylko przepisu ustawy.

Z przytoczonych wyżej względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14

w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.