III CZ 137/22 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 137/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)‎SSN Dariusz Dończyk‎SSN Roman Trzaskowski (sprawozdawca) w sprawie z powództwa E. K. i P. K.‎przeciwko P. spółce akcyjnej z siedzibą w W. i Wojewódzkiemu Szpitalowi (...) w K. ‎o zapłatę,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 kwietnia 2022 r.,‎zażalenia powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (...)‎z dnia 16 listopada 2021 r., sygn. akt I ACa (…), uchyla zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 16 listopada 2021 r., na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c., Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił skargę kasacyjną powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 24 czerwca 2021 r. jako niespełniającą wymagań określonych w art. 3984 § 1 k.p.c., tj. ze względu na brak uzasadnienia podstaw kasacyjnych.W zażaleniu powodowie zarzucili naruszenie art. 3984 § 1 pkt 2 w związku z art. 3986 § 2 k.p.c. oraz art. 3986 § 1 w związku z art. 3984 § 2 k.p.c., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zdaniem skarżących naruszenie art. 3984 § 1 pkt 2 w związku z art. 3986 § 2 k.p.c. miało polegać na błędnym uznaniu, że skarga kasacyjna nie zawiera przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, podczas gdy zawiera „wyraźnie sformułowane i wyeksponowane graficznie przytoczenie podstaw kasacyjnych (str. 3 skargi) wraz z ich obszernym uzasadnieniem, począwszy od str. 5-vide pkt 1) i następnie pkt 2) (numeracja i treść nota bene odpowiadająca zastosowanej w petitum skargi), ktorych juz pobieżna analiza wskazuje, iż jest to uzasadnienie podstaw kasacyjnych wskazanych w skardze kasacyjnej, a nie jest to jedynie uzasadnienie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania”.

Z kolei naruszenia art. 3986 § 1 w związku z art. 3984 § 2 k.p.c. powodowie dopatrzyli się w niewezwaniu do usunięcia braków skargi kasacyjnej w postaci nieuzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Ich zdaniem bowiem tylko takim brakiem skarga była ewentulanie dotknięta (uzasadnienie wniosku o przyjęcie skagi do rozpoznania było ograniczone do stwierdzenia, iż jest ona oczywiscie uzasadniona).Argumentacja ta pomija jednak, że od strony 5 skargi kasacyjnej, co wyraźnie wskazano w jej treści, zawarte jest uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.

W części skargi oznaczonej jako jej „uzasadnienie” przytoczono najpierw treść zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz skrótowo jego motywy, a następnie na stronie 5 wyróżniono kolejny fragment uzasadnienia zatytułowany „Uzasadnienie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania”, opatrzony numerem 1. W petitum skargi zaś wskazano, że uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania znajduje się w uzasadnieniu pisma (str. 4 skargi). W związku z tym Sąd Apelacyjny nie miał wystarczających podstaw, by traktować fragment skargi opatrzony tytułem „Uzasadnienie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania” jako uzasadnienie podstaw skargi kasacyjnej ani by dokonywać oceny, czy podniesiona przez skarżących w tym fragmencie skargi argumentacja nadawała się hipotetycznie do przywołania jej jako uzasadnienie podstaw skargi kasacyjnej.

Należy też przypomnieć, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie już wyjaśniano, iż wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej, która podlega analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej merytorycznego rozpoznawania. Oba te elementy powinny być wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymagania określonego w art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, bo choć przytoczone racje mogą być podobne, w ramach przedsądu Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze okoliczności uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia (por. np. niepublikowane postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2007 r., III CSK 160/07, z dnia 22 kwietnia 2015 r., IV CSK 613/14 i z dnia 29 sierpnia 2018 r., V CSK 125/18).

Zapatrywanie skarżących, że nie ma obowiązku odrębnego uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz uzasadnienia podstaw kasacyjnych, gdyż oznaczałoby to powinność dwukrotnego przytoczenia tej samej argumentacji i czyniło uzasadnienie skargi mniej czytelnym, jest zatem wyrazem niezrozumienia instytucji przedsądu i zupełnie pomija ugruntowane w tym zakresie orzecznictwo Sądu Najwyższego. Odrębną kwestią są wymagania co do treści, jakie musi spełnić uzasadnienie podstaw kasacyjnych. W tej kwestii trzeba najpierw przypomnieć, że spełnienie obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienia polega na wskazaniu naruszonych przepisów prawa przez oznaczenie numeru artykułu (paragrafu, ustępu) ustawy, postaci tego naruszenia oraz wyjaśnieniu, na czym naruszenie to polegało i jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Dalej należy zwrócić uwagę, że in casu skarżący zamieścili w petitum skargi wyjaśnienie, na czym polegały zarzucane w podstawach skargi naruszenia art. 379 pkt 4 oraz art. 233 § 1 k.p.c., czyniąc tym samym zadość – w rudymentarnym zakresie – obowiązkowi uzasadnienia podstaw kasacyjnych. Oczywiście stwierdzenie to w żaden sposób nie przesądza, czy uzasadnienie to jest przekonywające, kwestia ta bowiem podlega ocenie dopiero przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.