III CZ 133/24 · Sąd Najwyższy

III CZ 133/24 POSTANOWIENIE 2 października 2024 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Pawłyszcze po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 2 października 2024 r. w Warszawie‎zażalenia M. W. ‎na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z 8 kwietnia 2024 r., XV WSC 6/24,‎wydane w sprawie z wniosku M. W.‎z udziałem K. W. ‎o podział majątku wspólnego i zniesienie współwłasności, uchyla zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym zażaleniem postanowieniem Sąd Okręgowy w Poznaniu odrzucił skargę kasacyjną, ponieważ skarżący z opóźnieniem, po upływie 7 dni od wezwania, uzupełnił brak formalny skargi kasacyjnej w postaci nru PESEL przeciwniczki skargi.W zażaleniu skarżący zarzucił, że wskazanie nru PESEL uczestników postępowania nie stanowi wymogu formalnego skargi kasacyjnej.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Na podstawie art. 126 § 2 pkt 2 w zw. z art. 3984 § 3 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać nry PESEL uczestników, jeżeli nie zostały one wskazane wcześniej.

Na podstawie art. 3986 § 1 k.p.c. przewodniczący w sądzie drugiej instancji co do zasady wzywa skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, a w przypadku ich nieuzupełnienia w terminie sąd drugiej instancji na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. odrzuca skargę kasacyjną.Jednak art. 3986 § 1 k.p.c. nie wyłącza całkowicie stosowania art. 130 § 1 k.p.c., który stosuje się w postępowaniu kasacyjnym na podstawie art. 391 § 1 w zw. z art. 39821 k.p.c. Do skargi kasacyjnej stosuje się zasadę z art. 130 § 1 k.p.c., że uzupełnieniu podlegają braki uniemożliwiające nadanie skardze kasacyjnej prawidłowego biegu.Wymóg wskazania nrów PESEL jest istotny dla postepowania wykonawczego.

Same imiona i nazwiska oraz adresy (wymogi z art. 126 § 1 pkt 2 i § 2 pkt 1 k.p.c.) nie wykluczają pomyłki przy wykonaniu orzeczenia. Przed wprowadzeniem wymogu wskazania nru PESEL zdarzały się np. wpisy w oparciu orzeczenie sądu w księdze wieczystej nieruchomości, której właściciel tylko przypadkowo miał to samo imię i nazwisko, co strona postępowania (lub nawet nieprzypadkowo, jak to się zdarzyło w wypadku ojca i syna o tym samym imieniu i nazwisku).Jednak w sprawie o podział majątku i zniesienie współwłasności nieruchomości wskazanie nru PESEL jest zbędne.

Skarżący musiałby mieć dwie żony o tym samym imieniu i nazwisku, aby hipotetycznie mogło dojść do pomyłki przy wykonaniu orzeczenia. Ponadto przy zniesieniu współwłasności nieruchomości i podziale majątku obejmującym nieruchomość uczestnicy są jednoznacznie identyfikowani przez swoją tożsamość z osobami wpisanymi w księdze wieczystej jako współwłaściciele.Wskazanie nru PESEL jest konieczne w piśmie wszczynającym postępowanie, ponieważ może się ono zakończyć bez faktycznego udziału drugiej strony (np. wyrokiem zaocznym po pozornym doręczeniu pozwu przez awizo lub orzeczeniem wydanych z udziałem kuratora dla strony, której miejsce pobytu nie jest znane).

W takiej sprawie zachodzi podwyższone niebezpieczeństwo pomyłki w postępowaniu wykonawczym. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji rozstrzygnął sprawę bez nru PESEL uczestniczki, Sąd drugiej instancji także rozstrzygnął o apelacji wnioskodawcy bez tego numeru i Sąd Najwyższy nie dostrzega, dlaczego numer ten ma być niezbędny do rozpoznania skargi kasacyjnej.Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Najwyższy uwzględnił zażalenie na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.Sąd Najwyższy nie rozpoznał wniosku skarżącego o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi drugiej instancji i pozostawienie temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego, ponieważ niniejsze postanowienie nie kończy postępowania (art. 108 § 1 k.p.c.).

Formułę „pozostawia temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach instancji odwoławczej” (art. 108 § 2 k.p.c.) stosuje się tylko w przypadku uchylenia orzeczenia merytorycznego kończącego postępowanie. W razie rozpoznania zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej sąd powszechny wydając orzeczenie kończące postępowanie uwzględnia koszty postępowań wpadkowych bez potrzeby wskazania tego obowiązku przez sąd rozpoznający zażalenie.[SOP][ms] ‎