III CZ 13/12 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 13/12

POSTANOWIENIE

Dnia 30 marca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Barbara Myszka (przewodniczący)

SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)

SSN Anna Owczarek

w sprawie z powództwa H. S. i M. S.

przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeniowemu Allianz S.A. w W.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 30 marca 2012 r.,

zażalenia powodów na postanowienie o kosztach zawarte

w wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 31 sierpnia 2011 r.,

1)

uchyla zaskarżone postanowienie i zmienia je w ten

sposób,

że

nie

obciąża

powodów

kosztami

postępowania apelacyjnego,

2)

zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwotę 300

(trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania

zażaleniowego.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2011 r., Sąd Apelacyjny w pkt 1. oddalił

apelację powodów H. S. i M. S. od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 12 stycznia

2010 r., oddalającego powództwo skierowane przeciwko pozwanemu Towarzystwu

Ubezpieczeniowemu Allianz S.A. w W. o zapłatę kwoty 150.000 zł tytułem

zadośćuczynienia oraz kwoty 3.200 zł miesięcznie tytułem renty uzupełniającej

za bliżej określony okres czasu, a w pkt 2. zasądził od powodów solidarnie na rzecz

pozwanego kwotę 2.700 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.

W

uzasadnieniu

o kosztach

orzeczenia

Sąd

Apelacyjny

wskazał,

że w niniejszej sprawie brak było podstaw do zastosowania art. 102 k.p.c.

w stosunku do powodów jako strony przegrywającej proces. Nie są oni osobami

poszkodowanymi,

a

do

sprawy

wstąpili

jedynie

jako

następcy

prawni

zmarłego w toku procesu A. S. Ich trudna sytuacja finansowa sama w sobie nie

uzasadniała

zastosowania

art.

k.p.c.

Została

bowiem

uwzględniona

przy zwolnieniu ich od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Brak również

podstaw do przyjęcia, że strona pozwana postępowała niewłaściwie w trakcie

procesu.

Powodowie wnieśli zażalenie na postanowienie o kosztach zawarte w pkt 2.

powyższego wyroku. Podnieśli, że obecnie znajdują się w trudnej sytuacji

finansowej, a powództwo zostało wytoczone jeszcze za życia A. S., który także

korzystał ze zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Podkreślili, że

ze względu na skomplikowany przypadek zachodzący w niniejszej sprawie Sąd

Apelacyjny przeprowadził dowód z kolejnej opinii biegłych lekarzy, której

przygotowanie zajęło blisko półtora roku. Powodowie prowadzili postępowanie

w sposób lojalny, dążąc do wyjaśnienia sprawy. Na tej podstawie powodowie

wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia i nieobciążanie ich kosztami

procesu oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego według norm

przepisanych.

W odpowiedzi na zażalenie pozwany wniósł o jego oddalenie i zasądzenie

kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Strona przegrywająca proces przed sądem pierwszej instancji, decydując się

na wniesienie apelacji, musi liczyć się z możliwością jej oddalenia i związanym

z tym obowiązkiem zwrotu przeciwnikowi kosztów poniesionych w postępowaniu

apelacyjnym.

Decyzję

taką

powinna

podjąć

z

uwzględnieniem

wyników

postępowania przed sądem pierwszej instancji, które pozwoliły zweryfikować

słuszność zajmowanego w pozwie stanowiska. W judykaturze Sądu Najwyższego

przyjmuje się, że przekonanie strony o zasadności zajmowanego stanowiska,

które może przemawiać za nieobciążaniem jej kosztami przegranego procesu

przed sądem pierwszej instancji, przestaje być aktualne w postępowaniu

apelacyjnym (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 15 czerwca 2011 r.,

V CZ 24/11, nie publ.; z dnia 5 października 2011 r., IV CZ 48/11, nie publ.).

W niniejszej sprawie na skutek apelacji wniesionej przez powódkę Sąd

Apelacyjny dopuścił kolejny dowód, tym razem z opinii instytutu medycznego celem

ustalenia, czy rozpoznanie choroby i leczenie A. S. były prawidłowe, pomimo tego,

że okoliczność ta była już rozważana i oceniana przed sądem pierwszej instancji na

podstawie innej opinii biegłego. Uzasadnia to wniosek, że wątpliwości powódki co

do słuszności rozstrzygnięcia sprawy w pierwszej instancji nie były w ocenie Sądu

Apelacyjnego całkowicie bezpodstawne. To zaś, łącznie z trudną sytuacją

materialną powódki wynikającą z treści dołączonego do apelacji oświadczenia

majątkowego, mogło przemawiać za nieobciążaniem jej kosztami postępowania

apelacyjnego.

Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398 16 zd. pierwsze w zw.

z art. 3941 § 3 k.p.c., postanowił jak w sentencji, o kosztach postępowania

zażaleniowego orzekając na podstawie art. 98 § 3 w zw. z art. 99, art. 391 § 1,

art. 39821, art. 3941 § 3 k.p.c. oraz § 13 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 3

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie

opłat za czynności adwokackie... (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).