III CZ 12/09 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 12/09

POSTANOWIENIE

Dnia 19 marca 2009 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący)

SSN Krzysztof Strzelczyk

SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta N.

przy uczestnictwie [...]

o zasiedzenie nieruchomości,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 19 marca 2009 r.,

zażalenia uczestnika K.D.

na postanowienie Sądu Okręgowego w N.

z dnia 10 grudnia 2008 r., sygn. akt [...],

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w N. odrzucił – na podstawie

art. 410 § 1 k.p.c. – skargę uczestnika postępowania K.D. o wznowienie

postępowania

w

sprawie

zakończonej

prawomocnym

postanowieniem

wymienionego Sądu z dnia 20 grudnia 2007 r. o zasiedzenie nieruchomości.

Z uzasadnienia postanowienia wynika, że Sąd Okręgowy w N. – po

rozpoznaniu apelacji wnioskodawcy – zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w

N., oddalające wniosek o zasiedzenie nieruchomości, w ten sposób, że stwierdził,

iż Skarb Państwa – Prezydent Miasta N. nabył przez zasiedzenie z dniem 23 maja

2002 r. własność oznaczonej zabudowanej nieruchomości, położonej N.

Skargę o wznowienie postępowania uczestnik postępowania oprał na

podstawie przewidzianej w art. 403 § 2 k.p.c. Uzasadniając ją podał, że dopiero

dnia 12 sierpnia 2008 r. dowidział się o zgromadzonych w IPN dokumentach

świadczących

o

tym,

że

jego

ojciec

(będący

właścicielem

wymienionej

nieruchomości) z powodu prześladowania przez organy bezpieczeństwa (Urząd

Bezpieczeństwa) nie mógł domagać się wydania bezprawnie zawładniętej przez

Skarb Państwa nieruchomości. W związku z tym wniósł o przeprowadzenie

dowodów z tych dokumentów i z przesłuchania świadków w celu wykazania,

że ojciec był prześladowany przez organy bezpieczeństwa do 1963 r. z powodu

odmowy współpracy z nimi. Zdaniem uczestnika postępowania jego ojciec został

pozbawiony nieruchomości w odwecie za odmowę współpracy z Urzędem

Bezpieczeństwa.

Sąd Okręgowy uznał, że nie zachodzi wskazana przez uczestnika

postępowania podstawa wznowienia postępowania. Podkreślając, że przyjęty

w sprawie o zasiedzenie bieg terminu do zasiedzenia rozpoczął się w maju 1972 r.,

stwierdził, że wskazane w skardze nowe okoliczności i dowody nie mogłyby mieć

wpływu na wynik sprawy. Sąd podkreśl również, że okoliczności, których dotyczą

zawnioskowane

w

skardze

dowody,

były

przedmiotem

oceny

sądów

rozpoznających wniosek o zasiedzenia, w tym także Sądu Najwyższego, i zostały

uznane za niemające istotnego znaczenia w sprawie. Nie bez znaczenie jest też

niekwestionowana przez uczestnika okoliczność, że po roku 1989 ani właściciel

nieruchomości, ani jego spadkobiercy nie podejmowali czynności zmierzających do

odzyskania nieruchomości.

W zażaleniu pełnomocnik powoda, zarzucając, że Sąd Okręgowy na skutek

naruszenia art. 233 i art. 403 § 2 k.p.c. bezpodstawnie uznał, iż nie zachodzi

wskazana podstawa wznowienia postępowania, wniósł o uchylenie zaskarżonego

postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W

orzecznictwie

Sądu

Najwyższego

dominuje

pogląd,

że

samo

sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza

oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli z jej uzasadnienia

wynika, że podniesiona podstawa nie zachodzi. Taka skarga podlega – na

podstawie art. 410 § 1 k.p.c. – odrzuceniu jako nieoparta na ustawowej podstawie

wznowienia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 29 stycznia 1968 r.,

I CZ 122/67, OSNCP 1968, nr 8-9, poz. 154, z dnia 30 maja 1996 r., I CRN 101/95,

OSNC 1996, nr 10, poz. 138, z dnia 28 października 1999 r., II UKN 174/99, OSNP

2001, nr 4, poz. 133, z dnia 15 czerwca 2005 r., IV CZ 50/05, z dnia 24 czerwca

2005 r., V CZ 70/05). W wypadku oparcia skargi o wznowienie podstępowania na

podstawie przewidzianej w art. 403 § 2 k.p.c., badanie, czy zachodzi ustawowa

podstawa wznowienia, obejmuje także ocenę, czy w rozumieniu art. 403 § 2 nowe

okoliczności lub środki dowodowe mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy

(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 1982 r., II CO 1/82, OSPiKA

1984, nr 2, poz. 27).

Sąd Okręgowy trafnie uznał – wbrew zarzutom skarżącego – że nie zachodzi

przewidziana w art. 403 § 2 k.p.c. podstawa wznowienie postępowania.

Podniesione przez skarżącego zarzuty nie podważają oceny Sądu, że wskazane

w skardze okoliczności faktyczne i środki dowodowe nie mogłyby wpłynąć na wynik

sprawy o zasiedzenie nieruchomości. Dla oceny posiadania i jego postaci nie mają

znaczenia

okoliczności,

w

jakich

Skarb

Państwa

wszedł

we

władanie

nieruchomości. Według art. 336 k.c. o posiadaniu i jego postaci – co podkreślił

także Sąd Najwyższy w uwzględniającym skargę kasacyjną wnioskodawcy wyroku

z dnia 8 listopada 2006 r.– decyduje bowiem wyłącznie sposób władania rzeczą.

Wskazane w skardze okoliczności i środki dowodowe nie mogłyby także wpłynąć

na ocenę biegu terminu do zasiedzenia, ponieważ dotyczą faktów sprzed 1972 r.

Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji

postanowienia (art. 39818 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).