III CZ 10/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CZ 10/11

POSTANOWIENIE

Dnia 18 marca 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jacek Gudowski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Dariusz Dończyk

SSN Barbara Myszka

w sprawie z powództwa J. K.

przeciwko B. K. i M. K.

o zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 18 marca 2011 r.,

zażalenia pozwanych na postanowienie o kosztach zawarte

w wyroku Sądu Okręgowego w T.

z dnia 21 października 2010 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie (pkt 3 wyroku) i w tym

zakresie przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w T. do

ponownego

rozpoznania

oraz

postępowania zażaleniowego.

Uzasadnienie

orzeczenia

o

kosztach

Wyrokiem z dnia 21 października 2010 r. Sąd Okręgowy w T. – po rozpoznaniu apelacji obu stron, ale tylko w uwzględnieniu apelacji powódki – zmienił

zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w B. w części uwzględniającej powództwo

i orzekającej o kosztach w ten sposób, że zasądził solidarnie od pozwanych na

rzecz powódki kwotę 7 839,71 zł z odsetkami oraz kwotę 2300 zł tytułem

częściowego

zwrotu

kosztów

procesu.

Oddalając

apelację

pozwanych,

Sąd Okręgowy zasądził od pozwanych na rzecz powódki kwotę 855 zł tytułem

zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

Pozwani w zażaleniu zakwestionowali orzeczenie o kosztach postępowania

apelacyjnego, zarzucając naruszenie art. 100 oraz art. 328 § 2 w związku z art. 361

k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kontrola instancyjna – w tym wypadku kontrola dokonywana przez Sąd

Najwyższy w ramach postępowania zażaleniowego zainicjowanego na podstawie

art. 3941 § 1 k.p.c. – jest możliwa tylko wówczas, gdy sąd wyższej instancji zna

podstawę prawną zaskarżonego orzeczenia oraz przesłanki i motywy przyjęte

przez sąd, który wydał to orzeczenie, lub może je łatwo wysnuć na podstawie

całokształtu okoliczności (por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia

1946 r., C.III. 1061/45, „Państwo i Prawo” 1945, nr 5-6, s. 219). W związku z tym

w judykaturze przyjmuje się, że brak uzasadnienia albo jego rażące luki stoją na

przeszkodzie kontroli instancyjnej i na ogół powodują konieczność uchylenia

zaskarżonego orzeczenia (por. np. orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 29 marca

1935 r., C.III. 116/34, „Głos Adwokatów” 1936, nr 3, s. 101, z dnia 29 marca

1935 r., C.III. 616/34, Zb.Urz. 1935, poz. 437 lub z dnia 4 listopada 1936 r., C.III.

1156/34, OSP 1936, poz. 152).

Przyjmuje się również, że samo powołanie przepisu będącego podstawą

orzeczenia albo powtórzenie jego treści z reguły nie odpowiada wymaganiom art.

328 § 2 k.p.c. i nie pozwala na dokonanie wszechstronnej kontroli instancyjnej.

Jest tak szczególnie wtedy, gdy przepis będący podstawą rozstrzygnięcia posługuje

się znamionami ocennymi i niedookreślonymi, co wymaga od sądu szczegółowej

motywacji podjętej decyzji procesowej (por. np. orzeczenia Sądu Najwyższego

z dnia 26 kwietnia 1935 r., C.III. 773/34, Zb.Urz. 1936, poz. 96 i z dnia 24 maja

1935

r.,

C.III.

950/34,

„Przegląd

Sądowy”

1936,

poz.

oraz

wyrok

Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2001 r., I PKN 498/00, OSNP 2003, nr 9,

poz. 222).

Przedstawione poglądy należy odnieść także do uzasadniania rozstrzygnięć

o kosztach

postępowania,

co

Sąd

Najwyższy

podkreślił,

stwierdzając,

że niewskazanie podstawy prawnej oraz motywów, którymi kierował się sąd drugiej

instancji

orzekając

o

kosztach

postępowania,

oznacza,

iż

uzasadnienie

nie odpowiada wymaganiom przewidzianym w art. 328 § 2 w związku z art. 391 § 1

k.p.c. (postanowienie z dnia 25 lutego 2010 r., V CZ 7/10, OSNC-ZD 2010, nr D,

poz. 104).

W tym stanie rzeczy, skoro Sąd Okręgowy ograniczył się wyłącznie do

powołania art. 100 k.p.c., nie wskazując motywów swego rozstrzygnięcia,

a w szczególności nie rozważając zakresu uwzględnienia roszczenia (apelacji) oraz

wysokości poniesionych przez strony wydatków, należało orzec jak w sentencji

(art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.; por. także postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 5 listopada 2010 r., I CZ 55/10, niepubl.).