III CSK 67/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CSK 67/13

POSTANOWIENIE

Dnia 10 kwietnia 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Irena Gromska-Szuster

w sprawie z powództwa G. sp. z o.o. w P.

przeciwko T. (POLSKA) sp. z o.o. w K.

o zapłatę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 10 kwietnia 2013 r.,

na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej

od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 18 października 2012 r.,

1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2) zasądza od strony powodowej na rzecz strony pozwanej

kwotę 3600 zł (trzy tysiące sześćset) tytułem zwrotu

kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 18 października 2012 r. Sąd Apelacyjny

oddalił

apelację

strony

powodowej

od

wyroku

Sądu

pierwszej

instancji

oddalającego powództwo G. Spółki z o.o. w P. przeciwko T. (POLSKA) Spółce z

o.o. w K. o zapłatę 470 000 zł.

Sądy obu instancji uznały, że strony, które współpracowały ze sobą od kilku

lat, zawarły w kolejnej umowie z dnia 2 stycznia 2011 r. oświadczenie

o wzajemnym zwolnieniu się z długów, jakie powstały w okresie do dnia 31 grudnia

2009 r., a więc i z długu będącego przedmiotem roszczenia w sprawie,

co prowadziło do oddalenia powództwa.

W skardze kasacyjnej strona powodowa, jako uzasadnienie wniosku

o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazała na oczywistą zasadność skargi

wynikającą z przyjęcia przez Sąd drugiej instancji, że pełnomocnictwo rodzajowe,

do prowadzenia spraw przedsiębiorstwa, udzielone przez stronę powodową M. P.,

obejmowało swoim zakresem zrzeczenie się roszczenia, choć nie było to

wymienione w treści pełnomocnictwa, a także na występowanie w sprawie istotnych

zagadnień prawnych: „1. czy z wykładni art. 508 k.c. wynika, że wierzyciel może

zwolnić z długu (zrzec się roszczenia), który w żaden sposób nie jest

sprecyzowany, a określone są jedynie strony stosunku prawnego, czy też

wykładnia wskazanego przepisu prowadzi do wniosku, że do zwolnienia z długu

konieczne jest wskazanie konkretnego (co do np. źródła, wysokości itp.) długu,

z którego zwalniana jest strona czynności prawnej; 2. jakim w świetle art. 98 k.c.

pełnomocnictwem powinna dysponować osoba dokonująca zrzeczenia się

roszczeń w imieniu swojego mocodawcy, i czy pełnomocnictwo „rodzajowe”

do prowadzenia spraw przedsiębiorstwa obejmuje swym zakresem upoważnienie

do zrzeczenia się roszczeń, gdy takowego nie wymienia w swojej treści;

3. czy zrzeczenie się roszczenia należy do czynności przekraczających czynności

zwykłego zarządu w kontekście oceny wymogów stawianych pełnomocnictwu przez

przepis art. 98 k.c.”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z jednolitym i utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, jeżeli

skarżący, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

powołał przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., powinien

w wyodrębnionym wywodzie prawnym wykazać, że w sprawie doszło do

kwalifikowanego: oczywistego naruszenia prawa widocznego od razu, przy

wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy oraz

że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w drugiej instancji orzeczenie

oczywiście wadliwe, niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi

różnej wykładni przepisami prawa. Sam zarzut naruszenia, nawet oczywistego

określonego przepisu, nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest

oczywiście uzasadniona, gdyż mimo oczywistego nawet naruszenia określonego

przepisu wyrok może być prawidłowy (porównaj między innymi orzeczenia z dnia

8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004/6/100, z dnia 10 stycznia 2003 r. V CZ

187/02, OSNC 2004/3/49 i z dnia 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07, niepubl.).

Jeżeli

natomiast

skarżący

powołuje

się

na

przesłankę

przedsądu

przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. powinien w wyodrębnionym wywodzie

prawnym wykazać, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne,

co wymaga

przedstawienia

tego

zagadnienia

przez

jego

odpowiednie

sformułowanie, wskazania przepisu prawa, na tle którego powstało, przedstawienia

kontrowersji i rozbieżnych ocen prawnych, jakie zagadnienie to wywołuje

oraz wykazania, iż maja one tak poważny i uniwersalny charakter, że wymagają

zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, koniecznego nie tylko do prawidłowego

rozstrzygnięcia sprawy i innych podobnych spraw, lecz istotnego także dla rozwoju

prawa (porównaj między innymi orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja

2001 r. II CZ 35/01, OSNC 2002/1/11, z dnia 7 czerwca 2005 r. V CSK 3/05 i z dnia

13 lipca 2007 r. III CSK 180/07, niepubl.).

Już tylko z samej przedstawionej wyżej istoty ustawowych przesłanek

przedsądu przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c. wynika, że co do zasady

nie mogą one występować jednocześnie. Jeżeli bowiem w sprawie rzeczywiście

występuje istotne zagadnienie prawne, od którego rozstrzygnięcia zależy wydanie

prawidłowego orzeczenia co do istoty sprawy, to z natury rzeczy ewentualny błąd

orzeczniczy popełniony przez Sąd drugiej instancji nie może mieć charakteru

oczywistego i podstawowego.

Już zatem tylko z tych przyczyn skarga kasacyjna nie może być oczywiście

uzasadniona z powodu zarzucanych przez skarżącą uchybień Sądu w ocenie

umocowania pełnomocnika powódki do złożenia oświadczenia o zwolnieniu

z długu, skoro jednocześnie dwa przedstawione przez nią zagadnienia prawne

dotyczą właśnie wątpliwości w kwestii rodzaju pełnomocnictwa i oceny zakresu

umocowania do złożenia takiego oświadczenia.

W odniesieniu do tej przesłanki przedsądu trzeba też stwierdzić, że skarżąca

w istocie ograniczyła się do polemiki z ustaleniami faktycznymi Sądu drugiej

instancji co do treści oświadczenia woli mocodawcy dotyczącego zakresu

pełnomocnictwa, co nie może być skuteczne, gdyż Sąd Najwyższy jest związany

ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego wyroku (art. 39813

§ 2 k.p.c.) i podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia

faktów i oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c., a w konsekwencji uzasadnienie

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie może wykraczać poza

okoliczności faktyczne stanowiące podstawę zaskarżonego wyroku.

Skarżąca nie wykazała też istnienia przesłanki przesądu przewidzianej w art.

3989 § 1 pkt 1 k.p.c. gdyż nie przedstawiła żadnych istotnych i poważnych

kontrowersji ani rozbieżnych ocen prawnych powstałych na tle wskazanych

zagadnień, jak również nie wykazała uniwersalnego lub precedensowego ich

charakteru i konieczności zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy, którego

zadaniem nie jest rozstrzyganie każdej wątpliwości prawnej powstałej w sprawach

rozpoznawanych przez sądy powszechne, powołane do dokonywania wykładni

i stosowania prawa, lecz jedynie wypowiadanie się w kwestiach o rzeczywiście

zasadniczym, poważnym i uniwersalnym charakterze, nierozwiązanych dotychczas

w doktrynie i orzecznictwie.

Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie znajdując też okoliczności,

które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu.

Na wniosek strony pozwanej zwarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną

zasądzono na jej rzecz od strony powodowej zwrot kosztów postępowania

kasacyjnego na podstawie art. 98 w zw. z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.