III CSK 56/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CSK 56/08

POSTANOWIENIE

Dnia 17 września 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący)

SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian

SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku (...) Przedsiębiorstwa Przewozowo-Usługowego sp. z o.o. w K.

przy uczestnictwie (...) Przedsiębiorstwa Transportowo - Sprzętowego w K. oraz Skarbu

Państwa - Wojewody X.

o zmianę wpisu,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 września 2008 r.,

skargi kasacyjnej uczestników od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 27

kwietnia 2007 r., sygn. akt XII Ga 100/07,

uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w K.

do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania

kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wnioskiem z dnia 31 stycznia 2006 r. (…) Przedsiębiorstwo PrzewozowoUsługowe spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. (dalej oznaczane jako PPU)

wystąpiło

o

wykreślenie

z

Krajowego

Rejestru

Sądowego

Przedsiębiorstwa

Państwowego - (...) Przedsiębiorstwa Transportowo - Sprzętowego w K. (dalej

oznaczanego PTS), w wyniku przekształcenia którego wnioskująca Spółka powstała w

1992 r.

PTS oraz uczestniczący w postępowaniu rejestrowym Skarb Państwa –

Wojewoda X. wnieśli o oddalenie wniosku.

W dniu 4 sierpnia 2006 r. referendarz wydał postanowienie o wykreśleniu PTS z

Krajowego Rejestru Sądowego, wskazując jako podstawę art. 10 ustawy z dnia 30

sierpnia 1996 roku o komercjalizacji i prywatyzacji (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r., Nr 171,

poz. 1397). Postanowienie to zaskarżył PTS, lecz Sąd Rejonowy postanowieniem z

dnia 7 listopada 2006 r. utrzymał je w mocy, podobnie jak dokonany na jego podstawie

wpis. Apelacje PTS oraz Skarbu Państwa – Wojewody X. od orzeczenia Sądu

Rejonowego - Sąd Okręgowy w K. oddalił postanowieniem z 27 kwietnia 2007 r.

Podstawą powyższych rozstrzygnięć były następujące ustalenia dokonane na

podstawie wniosku i załączonych do niego dokumentów:

Przedsiębiorstwo państwowe pod nazwą (…) Przedsiębiorstwo Przewozowo Sprzętowe w 1982 r. wpisane zostało do rejestru przedsiębiorstw państwowych.

W dniu 24 maja 1991 r. Wojewoda X. decyzją komunalizacyjną, wydaną z

powołaniem jako podstawy prawnej art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. –

Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę i pracownikach

samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), przekazał mienie tego

przedsiębiorstwa i funkcję jego organu założycielskiego Gminie Miasta K. Gmina aktem

notarialnym z 24 kwietnia 1992 r. przekształciła przejęte przedsiębiorstwo (komunalne),

noszące już nazwę (…) Przedsiębiorstwo Transportowo-Sprzętowe, w spółkę z

ograniczoną odpowiedzialnością pod nazwą (…) Przedsiębiorstwo PrzewozowoUsługowe Sp. z o.o. w K.. Przekształcenie nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia

13 lipca 1990 r. o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. Nr 51, poz. 298 z

późń. zm.). Nowopowstała spółka została niezwłocznie (1 czerwca 1992 r.) wpisana do

rejestru handlowego, a następnie przerejestrowana do Krajowego Rejestru Sądowego.

Jednocześnie z wpisem spółki do rejestru handlowego nie dokonano jednak

wykreślenia

dotychczasowego

przedsiębiorstwa

z

rejestru

przedsiębiorstw

państwowych, mimo że taki obowiązek wynikał z art. 12 ust. 2 wyżej powołanej ustawy

o

prywatyzacji

przedsiębiorstw

państwowych.

W

dniu

sierpnia

2005

r.

przedsiębiorstwo to zostało przerejestrowane do KRS i dokonano wpisu osoby

uprawnionej do jego reprezentowania.

Aktywność PTS była konsekwencją stwierdzenia w dniu 10 grudnia 1997 r. przez

Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nieważności decyzji Wojewody X. z 24

maja 1991 r. Podjęte przez PPU próby podważenia decyzji z 10 grudnia 1997 r. - oparte

na twierdzeniu o nieodwracalnych skutkach wadliwej decyzji komunalizacyjnej,

uzasadniających jedynie stwierdzenie jej niezgodności z prawem, a nie nieważności -

nie

powiodły

się

i

zakończyły

ostatecznie

wyrokiem

Wojewódzkiego

Sądu

Administracyjnego w Warszawie oddalającym skargę PPU.

Rozważania sądów orzekających w niniejszej sprawie skupiały się na kilku

zagadnieniach. Dotyczyły wpływu nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody X.

na ustawowy obowiązek wykreślenia z rejestru przez sąd rejestrowy, działający z

urzędu, przekształconego przedsiębiorstwa. Sądy wskazały, że powinność taka

wynikała najpierw z art. 12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, a

następnie z art. 10 ust. 2 uchylającej ją ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o

komercjalizacji i prywatyzacji. Sąd rejestrowy uznał, że jego kompetencje przekracza

ocena, czy stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej pociąga za sobą

nieważność czynności cywilno-prawnej przekształcenia przedsiębiorstwa w spółkę.

Przyjął jednak, że uzasadnione jest wykreślenie przekształconego przedsiębiorstwa z

KRS, gdyż w ten sposób doprowadzi się do zgodności zapisów w rejestrze z

rzeczywistym stanem rzeczy. Ocenił także, że PPU ma legitymacje do wystąpienia o

wykreślenie przedsiębiorstwa, ponieważ w wyniku przekształcenia stała się jego

sukcesorem uniwersalnym.

Sąd Okręgowy nie podzielił zarzutów apelacji dotyczących braku legitymacji

wnioskodawcy. Wskazał, że wykreślenie przedsiębiorstwa winno nastąpić z urzędu, lub

stanowić konsekwencję dorozumianego żądania wynikającego ze złożenia wniosku o

wpis spółki. Wniosek, który zapoczątkował postępowanie, Sąd II instancji potraktował

jako uzasadnione interesem spółki ponowienie owego wcześniejszego żądania, bądź

jako impuls do wszczęcia postępowania z urzędu. Za podstawę wykreślenia PTS Sąd

Okręgowy uznał art. 12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych.

Podzielił także pogląd Sądu Rejonowego o braku bezpośredniego wpływu nieważności

decyzji administracyjnej z 24 maja 1991 r. na byt aktu przekształcenia przedsiębiorstwa

w spółkę, powołując na jego poparcie stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w

uchwale z 25 kwietnia 1964 r. (III CO 12/64, OSNC z 1964, nr 12 poz. 244) oraz w

wyroku z dnia 30 kwietnia 1987 r. (III CZP 19/87, OSNC z 1988, nr 7-8, poz. 96).

Zdaniem Sądu Okręgowego czynność prawna, która wywołała określony skutek, może

być pozbawiona skuteczności, jednak musi to nastąpić we właściwym trybie

postępowania, a wydane tam orzeczenie będzie wiążące dla sądu rejestrowego.

Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, ujętą w dwóch odrębnych

pismach procesowych, wniosło (…) Przedsiębiorstwo Transportowo – Sprzętowe w K. i

oparło ją na obydwu podstawach z art. 3983 § 1 k.p.c., skonkretyzowanych w postaci

zarzutów:

1) naruszenie art. 12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych

poprzez niewykonanie we właściwym czasie wynikającego z niego obowiązku,

powodujące nieważność toczącego się obecnie postępowania na podstawie art. 379 pkt

1 i pkt 2 k.p.c.

2) art. 378 § 1 k.p.c. w zw. z art. 379 pkt 3 k.p.c. i art. 506 k.p.c. przez

pominięcie, że Sąd Rejonowy ponownie wszczął i prowadził postępowanie o to samo

roszczenie, między tymi samymi stronami w sprawie wcześniej wszczętej;

3) art. 379 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 77 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o

ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) przez nienależytą obsadę

składu orzekającego, w którym zasiadał sędzia sądu rejonowego nie posiadający

delegacji podpisanej przez Ministra Sprawiedliwości stosownie do wymogów powołanej

ustawy,

4) art. 316 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez rozstrzygnięcie sprawy na

podstawie stanu rzeczy istniejącego w 1992 r., a nie w chwili zamknięcia rozprawy,

5) art. 328 § 2 k.p.c. przez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej

postanowienia;

6) art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze

Sądowym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r., Nr 17, poz. 209 ze zm.) poprzez jego pominięcie i

nie rozważenie, czy wpis spółki (…) Przedsiębiorstwo Przewozowo - Usługowe sp. z

o.o. jest dopuszczalny.

7) art. 67 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji poprzez jego niezastosowanie,

prowadzące do zastosowanie art. 10 ust. 2 tej ustawy zamiast właściwych przepisów

ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych;

8) art. 23 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym poprzez jego błędną wykładnię

odmawiającą potraktowania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji komunalizacyjnej

jako uzasadniającej wątpliwości co do zasadności wykreślenia uczestnika;

9) art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed

sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez jego

niezastosowanie

i pominięcie

wyroku

Wojewódzkiego

Sądu

Administracyjnego

wydanego w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji z 10 grudnia 1997 r.;

10) art. 6943 § 1 k.p.c. poprzez jego błędną interpretację, wyrażającą się

w uznaniu PPU za podmiot uprawniony do złożenia wniosku o wykreślenie PTS, mimo

że nie jest podmiotem którego ten wpis dotyczy.

We wnioskach skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia,

zniesienia postępowania w części dotkniętej nieważnością i przekazania sprawy do

ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K., z pozostawieniem temu Sądowi

rozstrzygnięcia o kosztach postępowania za wszystkie instancje.

Skargę kasacyjną wniósł także drugi uczestnik – Skarb Państwa – Wojewoda

Małopolski, jednak Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia jego skargi do rozpoznania.

PPU wniosło o oddalenie skargi i stosowne rozstrzygniecie o kosztach

postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zarzuty podniesione przez skarżącego w ramach obydwu podstaw kasacyjnych z

różnych stron atakują dwa zagadnienia: kwestię procesowej dopuszczalności

prowadzenia postępowania o wykreślenie PTS oraz - przyjęty przez sądy obydwu

instancji za podstawę rozstrzygnięcia - pogląd odmawiający faktowi stwierdzenia

nieważności decyzji Wojewody X., mocą której przekazał on Gminie Miasta K. mienie

(...) Przedsiębiorstwa Transportowo-Sprzętowego w K. oraz uprawnienia organu

założycielskiego tego przedsiębiorstwa, bezpośredniego wpływu na skuteczność aktu

przekształcenia go przez zarząd Gminy Miasta K. w trybie przepisów art. 45 ust. 1 i 2 w

zw. z art. 5 ust. 1 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw w spółkę z ograniczoną

odpowiedzialnością.

Skarżący

kwestionuje

też

proceduralną

prawidłowość

sporządzonego przez Sąd Okręgowy uzasadnienia, jednak ten zarzut należy odrzucić

już na wstępie. Mimo pewnych niejednoznaczności argumentacji Sądu Okręgowego,

uzasadnienie pozwala na odtworzenie przesłanek faktycznych i prawnych wniosków,

które legły u podstaw rozstrzygnięcia i umożliwia jego kontrolę kasacyjną. Dodatkowo

należy zwrócić uwagę, że zarzut ujęty został nieprawidłowo, bowiem z pominięciem

odsyłających przepisów art. 391 § 1 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c.

Postępowanie o wykreślenie PTS z Krajowego Rejestru Sądowego zainicjowane

zostało złożeniem przez PPU wniosku o takiej treści. Sąd Okręgowy potraktował ten

wniosek jako impuls do działania przez sąd rejestrowy z urzędu, ale jednocześnie

zauważył, że stanowił on ponowienie dorozumianego żądania zawartego w złożonym w

1992 r. wniosku o wpis spółki do rejestru, nadał mu zatem także charakter zgodny z

wolą składającego. Wbrew wątpliwościom skarżącego Sąd Okręgowy nie popadł w

sprzeczność w prezentowanym stanowisku.

Zarówno art. 12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw, jak i art. 10 ust. 2

zastępującej ją ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przewidywały wykreślenie

przekształconego przedsiębiorstwa z rejestru przedsiębiorstw z urzędu, odpowiednio - z

chwilą dokonania wpisu spółki powstałej z jego przekształcenia (art. 12 ust. 2 ustawy o

prywatyzacji

przedsiębiorstw

państwowych)

lub

w

pierwszym

dniu

miesiąca

następującego po wpisaniu spółki do rejestru (art. 10 ust. 2 ustawy o prywatyzacji i

komercjalizacji). Skarżący ma przy tym rację, że przepis przejściowy art. 67 ustawy o

prywatyzacji i komercjalizacji uzasadniał oparcie rozważań prawnych na treści art. 12

ust. 2 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw. Artykuł 67 ustawy o komercjalizacji i

prywatyzacji nakazuje oceniać skutki prawne czynności dokonanych przed dniem

wejścia w życie tej ustawy według przepisów dotychczasowych. Norma zawarta w art.

12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, nakazująca wykreślenie

z urzędu przekształconego przedsiębiorstwa z chwilą dokonania wpisu spółki, w która

zostało przekształcone, mimo pozorów wyłącznie procesowego charakteru, ma także

charakter

materialnoprawny,

wyznacza

bowiem

kres

prawnego

istnienia

przedsiębiorstwa i w ten sposób określa jeden ze skutków aktu przekształcenia

przedsiębiorstwa w spółkę.

Sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 67 ustawy o

prywatyzacji i komercjalizacji o tyle nie jest jednak uzasadniony, że Sąd Okręgowy

rozważył w uzasadnieniu przesłanki zastosowania obydwu ewentualnych podstaw

prawnych wykreślenia przekształconego przedsiębiorstwa i – chociaż niezupełnie

stanowczo – uznał za podstawę orzeczenia art. 12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji

przedsiębiorstw państwowych.

Przewidziany w powyższym przepisie nakaz działania przez sąd z urzędu nie

wykluczał jednak możliwości wystąpienia w wnioskiem o podjęcie takiego działania

przez osobę uprawnioną. Taka możliwość jest powszechnie akceptowana przez

komentatorów art. 506 k.p.c. Złożenie przez stronę wniosku w sprawie, którą sąd może

wszcząć z urzędu nie ogranicza uprawnień sądu do jej rozstrzygnięcia, natomiast

ogranicza skuteczność dyspozytywnych czynności wnioskodawcy (np. w zakresie

skutków cofnięcia wniosku).

Sąd Okręgowy uznał, ze PPU było uprawnione do złożenia takiego wniosku, jako

następca prawny przedsiębiorstwa, z którego się wykształciło. W szczególnej sytuacji

istnienia obydwu podmiotów - pierwotnego przedsiębiorstwa i spółki, w którą miało być

przekształcone, i która miała być jego uniwersalnym sukcesorem, nie można odmówić

spółce statusu podmiotu uprawnionego do jego zgłoszenia, skoro wykreślenie było

bezpośrednio powiązane z jej wpisem de rejestru, moment wpisu wyznaczał zaś

moment wejścia przez spółkę w całość praw i obowiązków przekształcanego

przedsiębiorstwa (art. 8 ust. 1 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych).

Nieuzasadnione jest zatem powoływanie się przez skarżącego na przeprowadzenie

postępowania, mimo braku wniosku uprawnionego wnioskodawcy (art. 694 3 k.p.c.).

Nie zachodzi też żadna ze wskazanych w skardze podstaw nieważności

postępowania. PPU jest osobą prawną dysponującą zarówno zdolnością prawną jak i

zdolnością do czynności prawnych, co wyklucza podstawę z art. 379 pkt 2 k.p.c.

Nieważności postępowania, wywołanej przyczyną wskazaną w art. 379 pkt 1 k.p.c. nie

powoduje także fakt podjęcia czynności przez sąd po upływie terminu wyznaczonego

przez art. 12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw, oczywiste jest bowiem, że

postępowanie o wykreślenie podmiotu z rejestru niezależnie od tego, w jakim czasie

zostanie podjęte, jest sprawa cywilną i należy do drogi sądowej. Nie zachodzi także

sytuacja prowadzenia powtórnego postępowania w tej samej sprawie (art. 379 pkt 3

k.p.c.), gdyż ocena podstaw do wykreślenia uczestnika nie była dotychczas

przedmiotem postępowania, sąd rejestrowy rozpatrywał jedynie wniosek o wpis nowych

organów przedsiębiorstwa oraz skargę o wznowienie postępowania w tej sprawie.

Nieważność postępowania nie może także być wywodzona z faktu orzekania w

sprawie przez nieuprawnionego sędziego. Kwestia prawidłowości delegacji udzielonej

sędziemu delegowanemu do orzekania w sądzie wyższej instancji przez sekretarza

bądź podsekretarza stanu na podstawie art. 37 ust. 1 lub 5 ustawy z dnia 8 sierpnia

1996 r. o Radzie Ministrów, jedn. tekst: Dz.U. z 2003 r. Nr 24, poz. 199 ze zm.) została

bowiem przesądzona w uchwale pełnego składu Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada

2007 r. (OSNC 2008/4/42) i ma moc zasady prawnej, wiążącej skład rozpoznający

niniejszą sprawę.

Doszło natomiast do naruszenia przez Sąd Okręgowy art. 23 ust. 1 ustawy

o KRS, który dotyczy zakresu badania przez sąd rejestrowy wniosku i dołączonych do

niego dokumentów. Sąd orzekający, jak wynika z przebiegu postępowania, objął nim

podstawowe w rozpatrywanej sprawie zdarzenie, jakim było stwierdzenia w trybie

administracyjnym nieważności decyzji, uznawanej wcześniej za źródło uprawnień

Gminy Miasta K. do decydowania o formie prawnej i mieniu PTS (tym samym nie

dopuścił się naruszenia art. 316 w zw. z art. 391 § 1 i art. 13 § 2 k.p.c.). Formułując

pogląd o braku bezpośredniego wpływu nieważności tej decyzji na ważność aktu

przekształcenia przedsiębiorstwa PTS w spółkę, Sąd ten odwołał się do poglądów

wyrażanych w wypadku, kiedy po dokonaniu czynności cywilnoprawnej uchylona

została decyzja administracyjna określająca treść przyszłej czynności. Takiej sytuacji

dotyczyła uchwała z dnia 25 kwietnia 1964 r. (III CO 12/64), w której Sąd Najwyższy

rozważał, jaki wpływ ma uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej, stanowiącej

podstawę zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości, na ważność tej umowy. Sąd II

instancji powołał się także na uchwałę podjęta w sprawie III CZP 19/87, która odnosiła

się do wpływu na ważność umowy ustanowienia użytkowania wieczystego naruszenia

przez Skarb Państwa powinności zwrotu gruntu, którego umowa dotyczyła, na rzecz

poprzedniego właściciela albo jego następcy prawnego na podstawie art. 74 ust. 1

ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu

nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99). W obydwu wypadkach chodziło zatem

o zdarzenia rodzajowo odmienne od występującego w niniejszej sprawie, których wpływ

na czynność cywilnoprawną był pośredni i zewnętrzny w tym znaczeniu, że

przygotowywał treść tej czynności (III CO 12/64) lub dotyczył obowiązków jednej ze

stron czynności wobec osób trzecich (III CZP 19/87). Zwrócić przy tym należy uwagę,

że w uchwale z dnia 25 kwietnia 1964 r., która traktowała o kwestiach bliższych

przedmiotowi niniejszego postępowania, Sąd Najwyższy nie opowiedział się przeciwko

możliwości jakiegokolwiek wpływu uchylenia decyzji leżącej u podstaw dokonania

czynności cywilnoprawnej na byt tej czynności, lecz stwierdził jedynie, że skutkiem tym

nie jest automatyczna nieważność czynności. Czynność ta jest bowiem samodzielna i

od chwili jej dokonania ocenę jej ważności przeprowadzać należy wyłącznie według

zasad prawa cywilnego. Nie jest zatem wykluczona możliwość podważenia tej

czynności, lecz wymaga to rozpatrzenia, jakie znaczenie miała dla niej w konkretnym

wypadku uchylona (uznana za nieważną) decyzja administracyjna. Ten aspekt sprawy

dostrzegł także Sąd Okręgowy, lecz obowiązek rozpatrzenia skutków stwierdzenia

nieważności decyzji z 24 maja 1991 r. ulokował poza postępowaniem rejestrowym,

stwierdzając, że czynność prawna, która wywołała określone skutki może być

pozbawiona skuteczności we właściwym trybie postępowania i dopiero prawomocne

orzeczenie w tej kwestii staje się wiążące dla sądu orzekającego po myśli art. 365 k.p.c.

Niewątpliwie postępowanie rejestrowe ma ograniczony charakter i nie służy

rozstrzyganiu sporów pomiędzy zarejestrowanymi podmiotami, jego zakres nie jest

jednak tak wąski, by całkowicie uniemożliwiał sądowi rejestrowemu badanie zagadnień

decydujących o prawnym bycie podmiotu. W literaturze wskazuje się, że wykładnia

przepisów normujących przebieg postępowania rejestrowego musi uwzględniać

wynikające z art. 17 ustawy o KRS domniemanie prawne prawdziwości wpisów, a

przewidziany w art. 23 ust. 1 tej ustawy obowiązek badania treści dokumentów

załączonych do wniosku obejmuje także ocenę ważności czynności prawnej objętej

dokumentem stanowiącym podstawę wpisu. Do takiego wniosku prowadzi zestawienie

art. 23 ust. 1 z art. 12 ust. 3 ustawy o KRS, który umożliwia wykreślenie z urzędu

zamieszczonych w rejestrze danych niedopuszczalnych ze względu na obowiązujące

przepisy prawa, do których to danych zaliczane są m. in. wpisy dokonane na podstawie

nieważnych czynności prawnych. Ocena zasadności wniosku o wykreślenie uczestnika

wymagała zatem rozważenia przez Sąd rejestrowy, czy w sytuacji, kiedy nieważna była

decyzja przenosząca na Gminę Miasta K. uprawnienia do ingerowania w sprawy

majątkowe i formę prawną PTS, za ważne i skuteczne w stosunku do skarżącego

można uznać czynności podjęte w tej materii przez Gminę. Ten zakres merytorycznego

badania zasadności wniosku mieści się bowiem w pojęciu badania dokumentów

załączonych do wniosku, do których zaliczyć trzeba także akt przekształcenia, z którego

wnioskodawca wywodzi podstawę wykreślenia uczestnika. Kontrola tego aktu obejmuje

zaś również zagadnienie, czy wydany został przez podmiot obiektywnie zdolny do

wprowadzenia mocą swojego oświadczenia zmian w tym akcie wskazanych.

Uchylając się od rozważenia tego problemu Sąd Okręgowy naruszył art. 23 ust. 1

ustawy o KRS, a w konsekwencji także art. 12 ust. 2 ustawy o prywatyzacji

przedsiębiorstw, który zastosował nie mając po temu dostatecznych podstaw.

Z

tych

przyczyn

postanowienie

Sądu

Okręgowego

należało

uchylić

w zaskarżonym przez uczestnika zakresie, a sprawę przekazać temu Sądowi do

ponownego rozpoznania.

Pozostałe zarzuty zawarte w skardze nie miały podstaw, ani istotnego znaczenia

dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd orzekający nie naruszył art. 170 prawa o postępowaniu

przed sądami administracyjnymi, nie podważał bowiem wyroku tego sądu. Wyrok, na

który powołuje się skarżący zapadł w postępowaniu w którym wnioskodawca usiłował

zakwestionować decyzję stwierdzającą nieważność decyzji komunalizacyjnej. Sądy

obydwu instancji respektowały go, traktowały bowiem decyzję z 1997 r. jako wiążącą.

Nie było także możliwe uchybienie art. 12 ust. 3 ustawy o KRS poprzez

zaniechanie rozważenia podstaw do wykreślenia z rejestru wpisu wnioskodawcy.

Niniejsze postępowanie nie dotyczyło bowiem tego wpisu.

Z przytoczonych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji (art. 398 15

k.p.c. i art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 i art. 108 § 2 k.p.c. a także z art. 13 § 2 k.p.c.).