III CSK 164/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CSK 164/06

POSTANOWIENIE

Dnia 21 lipca 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz

w sprawie z powództwa "G." S.A.

przeciwko "G." W.W., M.W. sp. j.

o zaniechanie czynów naruszających prawa do znaków towarowych,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 lipca 2006 r.,

na skutek skargi kasacyjnej W.W. i M.W.

od wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 24 listopada 2005 r., sygn. akt [...],

odrzuca skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 24 listopada 2005 r. Sąd Apelacyjny, zmieniając częściowo

wyrok Sądu Okręgowego w L. z dnia 6 kwietnia 2005 r., uwzględnił częściowo

powództwo o zaniechanie czynów naruszających prawa do znaków towarowych.

Oba wyroki wydane zostały przeciwko „G.” W.W., M.W. spółce jawnej.

Skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji wnieśli W. i M.W.

W skardze tej, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku, zarzucali między

innymi nieważność postępowania podnosząc, że wyrok wydany został przeciwko

nieuczestniczącej w procesie spółce jawnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Jak wynika z akt sprawy, powództwo wniesione zostało przeciwko W. i M.W.,

wspólnikom spółki cywilnej „G.”. W toku postępowania przed Sądem pierwszej

instancji pozwani wyjaśnili, że jeszcze przed wniesieniem powództwa, bowiem już

w dniu 8 marca 2001 r. dokonano przekształcenia spółki cywilnej w spółkę jawną w

trybie określonym w art. 26 § 4 k.s.h. i złożyli odpis z rejestru przedsiębiorców KRS,

w którym wpisano „G.” W. W., M.W. spółka jawna”. Powód, wobec powyższego,

wnosił o „oznaczenie pozwanych zgodnie z aktualnym wpisem do KRS”. W aktach

sprawy nie ma postanowienia o wezwaniu do udziału w sprawie w charakterze

pozwanego spółki jawnej. Zarówno jednak wyrok Sądu pierwszej instancji,

jak i wyrok Sądu Apelacyjnego, zapadły przeciwko spółce jawnej.

Jak wskazano wyżej, skargę kasacyjną wnieśli W.W. i M.W., którzy udzielili

pełnomocnictwa procesowego w imieniu własnym, a nie w imieniu spółki jawnej,

której dotyczy zaskarżony wyrok. Powstaje w związku z tym pytanie czy skarga

kasacyjna wniesiona została przez uprawniony podmiot.

Spółka jawna jest spółką osobową, a takiej spółce przysługuje, z mocy art. 8

§ 1 k.s.h., zdolność procesowa, co oznacza, że spółka taka może pozywać i być

pozywana, a w postępowaniu sądowym reprezentują ją wspólnicy posiadający

status przedstawicieli ustawowych. Przedstawiciel ustawowy, jak wynika z art. 96

k.c., działa w imieniu reprezentowanego, a nie w imieniu własnym. Może ją także

reprezentować pełnomocnik lub prokurent.

W literaturze prawniczej reprezentowany jest pogląd, że przyznanie spółce

osobowej zdolności sądowej i procesowej ma taki skutek, że wyrok wydany przeciw

takiej spółce nie korzysta co do zasady z powagi rzeczy osądzonej przeciwko

wspólnikom, oraz, że wyrok zapadły przeciw wspólnikowi nie ma powagi rzeczy

osądzonej przeciwko spółce. Pogląd ten, reprezentowany również w orzecznictwie

Sądu Najwyższego (por. post. z dnia 23 czerwca 2004 r., V CZ 53/04, nie publ.),

należy podzielić (odrębną kwestią jest ewentualna subsydiarna odpowiedzialność

wspólników). Spółka jawna bowiem, będąca tzw. ułomną osobą prawną,

wyposażoną w zdolność prawną, zdolność procesową i sądową, jest osobą

odrębną od wspólników. Trafnie zatem wskazują skarżący, że w świetle art. 8 k.s.h.

utracił aktualność pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku SN z dnia 7 czerwca

1957 r., IV CR 185/56, (OSPiKA 1958, nr 10, poz. 260), zgodnie z którym proces

przeciwko spółce jest jednocześnie procesem przeciwko jej wspólnikom.

Rozważyć jednak należy konsekwencje wniesienia skargi kasacyjnej przez

wspólników spółki jawnej w sytuacji, w której zaskarżony tą skargą wyrok zapadł

nie przeciwko nim, lecz przeciwko spółce. Niewątpliwe jest bowiem, że skargę

kasacyjną wnieśli wspólnicy spółki jawnej, i to we własnym imieniu, a nie w imieniu

spółki.

Fakt, że wspólnicy spółki jawnej oraz sama spółka są odrębnymi osobami

powoduje konieczność uznania, że skarga kasacyjna wniesiona została przez

osoby nieuprawnione i z tej przyczyny należy uznać tę skargę za niedopuszczalną.

Trzeba wspomnieć, że spółka jawna, która nie brała udziału w procesie,

a przeciwko której zapadł wyrok, nie jest pozbawiona możliwości wzruszenia tego

wyroku przy pomocy stosownych środków prawnych.

Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art.

3986 § 3 k.p.c.