III CSK 131/08 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CSK 131/08

POSTANOWIENIE

Dnia 8 lipca 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Irena Gromska-Szuster

w sprawie z powództwa P. K.

przeciwko (…) Teatrowi im. (…) w K.

o zapłatę,

oraz z powództwa wzajemnego (…) Teatru im. (…) w K.

przeciwko P. K.

o zapłatę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 lipca 2008 r., na skutek skargi

kasacyjnej pozwanego (powoda wzajemnego) od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 7

listopada 2007 r., sygn. akt I ACa (…),

odrzuca skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Powód wnosił o zasądzenie od strony pozwanej kwoty 88 816 zł tytułem ceny

sprzedaży dostarczonego stronie pozwanej sprzętu komputerowego, wynagrodzenia za

wdrożenie systemu komputerowego oraz zwrotu 70% kaucji.

Strona pozwana wnosiła o oddalenie powództwa i wniosła powództwo wzajemne

o zasądzenie kwoty 104 822,40 zł z tytułu kary umownej za zwłokę w dostarczeniu

przedmiotu umowy.

Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 29 maja 2007 r. oddalił powództwo główne

oraz częściowo uwzględnił powództwo wzajemne zasądzając od P. K. na rzecz (…)

Teatru (…) w K. kwotę 29 280 zł z odsetkami od dnia 29 czerwca 2005 r. tytułem kary

umownej w związku z odstąpieniem Teatru od umowy z winy P. K., a w pozostałej

części oddalił powództwo wzajemne.

Od powyższego wyroku apelację wniósł tylko P. K. i w wyniku częściowego jej

uwzględnienia Sąd Apelacyjny zaskarżonym wyrokiem z dnia 7 listopada 2007 r. zmienił

wyrok Sądu pierwszej instancji w ten sposób, że zasądził od (…) Teatru (…) w K. na

rzecz P. K. kwotę 46 360 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 1 marca 2005 r. oraz

kwotę 11 712 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 13 kwietnia 2005 r., oddalił

powództwo główne w pozostałej części, a powództwo wzajemne oddalił w całości, zniósł

wzajemnie między stronami koszty procesu związane z powództwem głównym, zasądził

od pozwanego Teatru na rzecz P. K. kwotę 3 615 zł tytułem kosztów procesu

związanych z powództwem wzajemnym oraz kwotę 7 068 zł tytułem części kosztów

postępowania apelacyjnego.

Skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji wniósł (…) Teatr (…) w K.

wskazując, jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwotę 58 072 zł i stwierdzając, że

zaskarża wyrok Sądu Apelacyjnego w całości.

Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

wskazał, że „przedmiotem kasacji jest instytucja umowy o dzieło w ujęciu szerokim jako

odpowiedź na pytanie czy określony umową obowiązek wdrożenia programu

komputerowego i możliwość poddania umówionego rezultatu (dzieła) sprawdzianowi na

istnienie wad fizycznych, stanowią elementy decydujące o kwalifikacji umowy jako

umowy o dzieło albowiem co do powyższych kwestii wypowiadał się już Sąd Najwyższy

jednakże

pojawiają

się

wątpliwości,

które

w niniejszej

sprawie

spowodowały

rozbieżności w orzecznictwie Sądu I i II instancji co uzasadnia rozpoznanie kasacji w

niniejszej sprawie”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3984 § 1 pkt 1 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać

oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono

zaskarżone w całości czy w części. To wymaganie formalne określa zakres kognicji

Sądu Najwyższego, który związany jest granicami zaskarżenia (art. 398 13 § 1 k.p.c.

Jeżeli przedmiotem sprawy są roszczenia pieniężne, wskazana w skardze kasacyjnej

wartość przedmiotu zaskarżenia powinna odpowiadać określonemu w niej zakresowi

zaskarżenia wyroku Sądu drugiej instancji.

W rozpoznawanej sprawie powyższa zgodność nie zachodzi, a różnica pomiędzy

wskazanym zakresem zaskarżenie, a wartością przedmiotu zaskarżenia sprawia, że

niemożliwe jest ustalenie rzeczywistego zakresu zaskarżenia. Pomijając to, że skarżący

wskazał, iż zaskarża wyrok Sądu drugiej instancji w całości, choć w części oddalającej

powództwo główne jest on dla niego korzystny i jak wynika z podanej wartości

przedmiotu zaskarżenia nie został zaskarżony, decydujące jest to, że Sąd drugiej

instancji oddalił też w całości powództwo wzajemne, które Sąd pierwszej instancji

uwzględnił w zakresie 29 280 zł. Choć skarżący wskazał, że zaskarżył w całości wyrok

Sądu Apelacyjnego, a więc także w zakresie oddalającym jego powództwo wzajemne co

do kwoty uwzględnionej przez Sąd pierwszej instancji, to z podanej wartości przedmiotu

zaskarżenia obejmującej tylko kwotę 58 072 zł zasądzoną przez Sąd Apelacyjny od

pozwanego Teatru na rzecz powoda P. K. zdaje się wynikać, że w rzeczywistości

przedmiotem zaskarżenia skargą kasacyjną jest tylko ta część wyroku Sądu drugiej

instancji, w której uwzględniono powództwo główne, a nie objęto zaskarżeniem

oddalenia powództwa wzajemnego (i powództwa głównego), choć w wypełnieniu

wymogu art. 3984 § 1 pkt 1 k.p.c. wskazano na zaskarżenie wyroku w całości.

Powyższe uchybienie i niezgodność pomiędzy wskazanym zakresem zaskarżenia

wyroku Sądu drugiej instancji a wartością przedmiotu zaskarżenia, nie pozwalają na

stwierdzenie jaki jest rzeczywisty zakres zaskarżenia wyroku skargą kasacyjną, a jest to

wymaganie formalne skargi, niezbędne do określenia zakresu kognicji Sądu

Najwyższego, która musi być określona ściśle przez skarżącego i nie może być

przedmiotem domysłów Sądu Najwyższego.

Stanowi to nie wypełnienie konstrukcyjnego wymagania skargi kasacyjnej

wskazanego w art. 3984 § 1 pkt 1 k.p.c. i prowadzi do odrzucenia skargi na podstawie

art. 3986 § 3 k.p.c.

Nie zostało także spełnione wymaganie określone w art. 398 4 § 1 pkt 3 k.p.c.,

bowiem skarga nie zawiera w istocie uzasadnienia wniosku o jej przyjęcie do

rozpoznania.

Pomijając to, że sformułowanie, które ma stanowić to uzasadnienie jest

niezrozumiałe, przede wszystkim nie można stwierdzić, którą z przesłanek przedsądu

określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. skarżący wskazał jako uzasadnienie wniosku o

przyjęcie skargi do rozpoznania.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że wymaganie

formalne skargi kasacyjnej określone w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. jest spełnione

wówczas, gdy skarżący wskaże i odpowiednio uzasadni występowanie w sprawie jednej

z przesłanek przedsądu określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. (porównaj między innymi

uchwałę połączonych Izb Sądu Najwyższego: Izby Cywilnej oraz Izby Administracyjnej,

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 grudnia 2002 r. III CZP 72/02, OSNC

2003/7-8/32). Powinien on jednoznacznie określić, w wyodrębnionym wywodzie

prawnym, na którą przesłankę przedsądu powołuje się jako na okoliczność

uzasadniającą przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Nie jest bowiem rzeczą Sądu

Najwyższego poszukiwanie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej i snucie domysłów jakie

są argumenty skarżącego przemawiające jego zdaniem za przyjęciem skargi kasacyjnej

do rozpoznania przez Sąd Najwyższy (porównaj między innymi orzeczenia z dnia

22 marca 2001 r. V CZ 131/00, OSNC 2001/10/156 i z dnia 5 czerwca 2001 r. IV CZ

45/01, OSNC 2001/10/157).

Uzasadnienie wniosku skarżącego o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

nie spełnia powyższych wymagań, bowiem na jego podstawie nie można stwierdzić,

którą przesłankę art. 3989 § 1 k.p.c. wskazuje jako uzasadnienie rozpoznania skargi

kasacyjnej przez Sąd Najwyższy. Nie zostało prawidłowo sformułowane ani zagadnienie

prawne ani potrzeba wykładni określonych przepisów prawa.

Również ten brak formalny skargi kasacyjnej prowadzi do jej odrzucenia na

podstawie art. 3986 § 3 k.p.c.