III CNP 69/07 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CNP 69/07

POSTANOWIENIE

Dnia 5 października 2007 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jacek Gudowski

w sprawie z powództwa S.G.

przeciwko [...]

o rozwiązanie umowy dożywocia,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 października 2007 r.,

na skutek skargi powódki

o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego

z dnia 20 października 2005 r., sygn. akt [...]

odrzuca skargę.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 20 października 2005 r. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu

Okręgowego w N. z dnia 16 września 2004 r. w ten sposób, że powództwo S.G.

przeciwko [...] o rozwiązanie umowy dożywocia oddalił.

Wyrok Sądu Apelacyjnego powódka S.G. zaskarżyła skargą o stwierdzenie

niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4245 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia powinna zawierać – obok oznaczenia orzeczenia, od

którego została wniesiona, przytoczenia jej podstaw oraz ich uzasadnienia

i wniosku o stwierdzenie niezgodności orzeczenia z prawem – także wskazanie

przepisu

prawa,

uprawdopodobnienie

z

którym

zaskarżone

orzeczenie

wyrządzenia

szkody,

spowodowanej

jest

niezgodne,

przez

wydanie

orzeczenia, którego skarga dotyczy oraz wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego

orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

Wymagania te mają charakter konstrukcyjny i powinny być spełnione

w sposób kumulatywny, w związku z czym skarga niespełniająca któregokolwiek

z nich dotknięta jest tzw. brakiem istotnym, nienaprawialnym w trybie właściwym

dla usuwania braków formalnych i podlega odrzuceniu a limine.

Sąd Najwyższy wielokrotnie wyjaśniał, że każde wymaganie przewidziane

w art. 4245 § 1 k.p.c. ma charakter samoistny i powinno być spełnione

samodzielnie, niezależnie od innych. Przepis ten wyraźnie odróżnia podstawy

skargi od wskazania przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest

niezgodne, nie może zatem budzić wątpliwości, że skarga musi zawierać każdy

z tych elementów przedstawiony odrębnie (por. postanowienia Sądu Najwyższego

z dnia 20 lipca 2005 r., IV CNP 1/05, niepubl. i z dnia 27 lipca 2006 r., III CNP

25/06, niepubl.). Jeżeli ten sam przepis stanowi jednocześnie podstawę skargi oraz

przepis, z którym orzeczenie jest niezgodne, to należy przedstawić oba te elementy

w sposób wyraźnie wyodrębniony.

Tymczasem w skardze powódki powołano podstawy, ale nie wskazano

przepisu prawa, z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, co przesądza, że

skarga ta nie spełnia wymagania określonego w art. 4245 § 1 pkt 3 k.p.c.

Sąd Najwyższy wyjaśnił także, że przewidziany w art. 424 5 § 1 pkt 4 k.p.c.

obowiązek uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody polega na złożeniu przez

skarżącego oświadczenia, że szkoda wystąpiła – ze wskazaniem jej rodzaju

i rozmiaru

–

oraz

uwiarygodnienie

tego

oświadczenia

przez

powołanie

i przedstawienie dowodów (postanowienia z dnia 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05,

OSNC 2006, nr 1, poz. 16 i z dnia 13 grudnia 2005 r., I CNP 28/05, niepubl.).

Tymczasem skarżąca ograniczyła się do stwierdzenia, że szkodę należy odnieść

do wartości nieruchomości, której własność na skutek umowy dożywocia została

przeniesiona na pozwanych, nie sprecyzowała jednak wysokości tej szkody, ani nie

wskazała jej rozmiaru. Nie złożyła także żadnych dokumentów, z których mógłby

wynikać rozmiar i wysokość szkody. Powyższe oświadczenie, bez dołączenia

stosownych

dokumentów

lub

powołania

dowodów

potwierdzających

jego

prawdziwość, nie może zostać uznane za spełniające wymagania art. 424 § 1 pkt

4 k.p.c.

Skarżąca nie wykazała również w sposób nie budzący wątpliwości, że

wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było

i nie jest możliwe, zatem nie spełniła wymagania art. 424 5 § 1 pkt 5 k.p.c. Sąd

Najwyższy przyjął, że przesłanka ta jest spełniona, gdy skarżący przeprowadzi

wywód, z którego wynika, że ani skarga kasacyjna, ani skarga o wznowienie

postępowania, a także inne środki procesowe (np. powództwo przeciwegzekucyjne)

nie są w sprawie dopuszczalne lub nie mogą zostać skutecznie wniesione. Wywód

ten jest zbędny, gdy skarżący dołączy do skargi odpisy orzeczeń dowodzących, że

wniesienie tych środków procesowych okazało się nieskuteczne. Spełniając

wymaganie art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. skarżący musi zatem wykazać, a więc ujawnić

i przedstawić tę okoliczność w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości oraz

dowieść jej istnienia i przekonywająco uzasadnić (por. postanowienia Sądu

Najwyższego z dnia 17 sierpnia 2005 r., I CNP 5/05, OSNC 2006, nr 1, poz. 17;

z dnia 13 grudnia 2005 r., I CNP 28/05, niepubl., z dnia 16 grudnia 2005 r., I CNP

37/05, niepubl. i z dnia 27 stycznia 2006 r., III CNP 23/05, OSNC 2006, nr 7-8,

poz. 140).

W

skardze

powódki

powołano

się

natomiast

jedynie

na

niedopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej z powodu zbyt niskiej wartości

przedmiotu zaskarżenia, co – zgodnie z przedstawionym stanowiskiem Sądu

Najwyższego – jest niewystarczające do spełnienia wymagania art. 424 5 § 1 pkt 5

k.p.c.

Z tych względów należało orzec, jak w sentencji (art. 4248 § 1 k.p.c.

w związku z art. 4245 § 1 pkt 3, 4 i 5 k.p.c.).