III CKN 893/98 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt III CKN 893/98

POSTANOWIENIE

Dnia 19 października 2000 r.

Sąd Najwyższy Izba Cywilna

w składzie następującym:

Przewodniczący: SSN - Tadeusz Domińczyk (spraw.)

Sędziowie:

SN - Zbigniew Kwaśniewski

SN - Kazimierz Zawada

Protokolant: Iwona Budzik

po rozpoznaniu w dniu 19 października 2000 r.

na rozprawie sprawy z wniosku J. O.

z udziałem K. i S. małżonków T.

o zniesienie współwłasności,

na skutek kasacji wnioskodawczyni

od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w L.

z dnia 14 maja 1998 r., sygn. akt II Ca […]

p o s t a n a w i a:

oddalić kasację.

UZASADNIENIE

Zaskarżonym

postanowieniem

Sąd

Wojewódzki

oddalił

apelację

wnioskodawczyni J. O. od postanowienia Sądu Rejonowego w P. znoszącego

współwłasność

nieruchomości

przez

ich

podział

fizyczny.

Z

dwóch

dotychczasowych działek oznaczonych numerami […]6 i […]9 – w oparciu

o opinię biegłego – utworzone zostały dwie nowe działki, z których działka

o nr […]6/2 i powierzchni 1,321 ha przypadła wnioskodawczyni, zaś druga

oznaczona nr […]6/3 i powierzchni 0,4404, przyznana została na współwłasność

K. i S. małż. T.. Tytułem wyrównania udziałów Sąd Rejonowy zasądził

od uczestników małż. T. na rzecz wnioskodawczyni kwotę 20.844 zł.

Oddalając apelację Sąd Wojewódzki przyjął, w ślad za Sądem Rejonowym, iż

na obu sąsiadujących działkach posadowiony został dom mieszkalny. Dom ten

był przedmiotem zabiegów remontowych uczestników i tylko z tej przyczyny

ocalał przed całkowitą dewastacją. Wartość budynku, bez uwzględnienia

nakładów, wynosi 15.368,71 zł. Wartość dokonanych przez uczestników

nakładów odpowiada kwocie 25.068,15 zł. Podział obu działek w taki sposób,

iżby współwłaścicielom przypadły także fizyczne części budynku, nie jest

możliwy. W tych warunkach jedynie dopuszczalny jest taki fizyczny podział

działek, który pozwala lokować dom mieszkalny na jednej z nowoutworzonych

działek. Ponieważ tylko uczestnicy dają gwarancje dbałości o stan budynku,

zabudowana działka im tylko mogła być przyznana. Za takim rozwiązaniem

przemawia też okoliczność, że wnioskodawczyni nie zamieszkuje w części

budynku pozostającej w jej władaniu. Samo zaś wykorzystanie tej części na cele

mieszkalne musiałoby być poprzedzone remontem, z czym wiąże się

konieczność daleko idącej współpracy wnioskodawczyni i uczestników.

Ta jednakże nie wchodzi w rachubę wobec zadawnionego konfliktu jaki ich

dzieli.

Postanowienie Sądu Wojewódzkiego zaskarżyła wnioskodawczyni.

W kasacji

opartej

na

podstawie

naruszenia

prawa

materialnego

wnioskodawczyni domaga się uchylenia postanowień obu instancji i przekazania

sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuca

w szczególności naruszenie art. 211 kc „przez nieuwzględnienie konieczności

posiadania przez wnioskodawczynię, właścicielkę gospodarstwa rolnego,

mieszkania w miejscowości, w której posiada gospodarstwo rolne” oraz art. 25

kc „przez błędną wykładnię tego przepisu, skutkującym przyjęciem, że

wnioskodawczyni nie zamieszkuje w przedmiotowym domu”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja nie jest uzasadniona. Zważywszy, iż oparta ona została na

pierwszej z podstaw wskazanych w art. 3931 kpc, naruszenia prawa

materialnego, kontroli kasacyjnej podlega tylko to, czy w oparciu o ustalone

okoliczności stanu faktycznego sąd właściwie zastosował to prawo. Ponieważ

przedmiotem

rozpoznania

w

spawie

był

wybór

sposobu

wyjścia

współwłaścicieli ze współwłasności, Sąd Wojewódzki skoncentrował uwagę na

zachowaniach wnioskodawczyni, które określają jej stosunek do wzniesionego

na gruncie domu mieszkalnego w sensie charakteru sprawowanego nad nim

władztwa i przyjął, że faktycznie nie korzysta ona z pomieszczeń tego budynku.

To zaś jest następstwem złego stanu technicznego obiektu wynikłego

z zaniechania prac remontowych i co więcej, odmowy współuczestniczenia

w nieodzownych

zabiegach

w

tym

względzie

podejmowanych

przez

uczestników postępowania. Z kolei korzystanie z budynku nie jest warunkiem

zachowania

sprawności

zawodowej

tejże

wnioskodawczyni,

skoro

gospodarstwo rolne prowadzi ona zaspokajając swoje potrzeby mieszkaniowe

poza tym budynkiem. Jeżeli zaś wnioskodawczyni zarzuca w kasacji, iż

rzeczywiście w budynku mieszka, to tym samym zwalcza ona stanowisko Sądu

Wojewódzkiego w przedmiocie ustaleń faktycznych, co możliwe jest tylko

w ramach drugiej z podstaw kasacyjnych, naruszenia przepisów postępowania,

na którą to podstawę skarżąca się nie powołuje. Uwaga ta odnosi się także do

dalszych zarzutów podniesionych w kasacji, a sprowadzających się do

twierdzenia, że skarżąca czyniła przygotowania do prac remontowych, że

uczestnicy remonty te prowadzili wbrew wymogom sztuki budowlanej, co

odbiera im walor przydatności i wreszcie, że Sądy dokonały wyboru tego

z wariantów projektu podziału nieruchomości przedstawionego przez biegłego,

który

przeczy

społeczno-gospodarczemu

przeznaczeniu

przedmiotu

współwłasności.

W tych okolicznościach nie może być mowy o naruszeniu art. 211 kc. Nie

zachodzi także zarzucone w kasacji naruszenie art. 25 kc. Nie chodzi wszak

w sprawie o określenie miejscowości, z którą wnioskodawczyni wiązałaby

zamiar stałego pobytu, a o skutki wyłączenia z jej władztwa budynku, który

według stanowiska Sądu Wojewódzkiego jest jej zbędny z punktu widzenia

potrzeb prowadzonego gospodarstwa rolnego.

W tych warunkach i na zasadzie art. 39312 kpc należało orzec jak

w sentencji.

aw

er