II UZP 40/94 · Sąd Najwyższy

Uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego

z dnia 23 marca 1995 r.

II UZP 40/94

Przewodniczący: Sędzia SN Teresa Romer, Sędziowie SN: Józef Iwulski,

Kazimierz Jaśkowski, Jerzy Kwaśniewski, Stefania Szymańska (współsprawozdawca),

Maria Tyszel (sprawozdawca), Sędzia SA: Jerzy Kuźniar,

Sąd Najwyższy, przy udziale prokuratora Witolda Bryndy, po rozpoznaniu na

posiedzeniu w dniu 23 marca 1995 r. wniosku Ministra Pracy i Polityki Socjalnej skierowanego przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego do rozpoznania przez skład

siedmiu sędziów Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego o podjęcie uchwały zawierającej odpowiedź na następujące zagadnienie

prawne:

Czy nagrody z zysku wypłacone pracownikom w formie akcji lub obligacji stanowią dochód, o którym mowa w § 7 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29

stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie

społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia społecznego oraz rozliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego (Dz. U. z 1993 r., Nr 68, poz. 330) ?

p o d j ą ł następującą uchwałę:

1. Nagrody i premie z zysku wypłacone pracownikom w formie obligacji

Skarbu Państwa stanowią dochód, o którym mowa w § 7 ust. 1 rozporządzenia

Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia społecznego oraz rozliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego (jednolity

tekst: Dz. U. z 1993 r., Nr 68, poz. 330 ze zm.).

2. Odmawia podjęcia uchwały w pozostałej części.

Uzasadnienie

I. Przedstawiając Sądowi Najwyższemu do rozpoznania zagadnienie prawne,

przytoczone w sentencji uchwały, Minister Pracy i Polityki Socjalnej wskazał na rozbieżności w orzecznictwie sądowym, powołując wyroki Sądów Wojewódzkich-Sądów

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych: w Warszawie z dnia 16 maja 1994 r., sygn. akt XIV

U 446/94, oraz w Bielsku-Białej z dnia 25 sierpnia 1993 r., sygn. akt VI U 1019/93. W

obydwu tych sprawach właściwe miejscowo Oddziały Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych, po przeprowadzeniu kontroli, wydały decyzje nakazujące zakładom pracy

odprowadzenie składek na ubezpieczenie społeczne od wartości wypłat zaliczek na

poczet przysługujących pracownikom nagród z zysku za rok 1990, dokonanych w

grudniu 1990 r. w formie obligacji Skarbu Państwa. Po rozpoznaniu odwołań

wniesionych od tych decyzji przez zakłady pracy, Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych w Bielsku-Białej zmienił zaskarżoną decyzję orzekając, że,

"(...) od wypłat zrealizowanych w formie papierów wartościowych w miesiącu grudniu

1990 r. u strony odwołującej się, nie nalicza się składek na ubezpieczenie społeczne."

W uzasadnieniu Sąd orzekający uznał, że obligacje są papierami wartościowymi i nie

stanowią dochodu ani w gotówce ani w naturze, a więc od ich wartości nie nalicza się

składek na ubezpieczenie społeczne. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych w Warszawie natomiast oddalił odwołanie, a ponieważ - wobec braku

stosownego wniosku - nie sporządzono uzasadnienia, można się tylko domyślać, że

Sąd ten uznał, iż nagrody z zysku wypłacone w formie obligacji "państwowych" (jak to

określono w odwołaniu) stanowią dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę, od którego

odprowadza się składkę na ubezpieczenie społeczne. W żadnej z tych spraw nie

wniesiono rewizji do Sądu Apelacyjnego. Biuro Prawne Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych w Warszawie, odpowiadając na wniosek Oddziału w Bielsku-Białej, nie

znalazło uzasadnienia do wystąpienia o złożenie rewizji nadzwyczajnej.

Do rozbieżności pomiędzy przytoczonymi wyrokami doszło na tle stosowania § 7

ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i

podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszania do ubezpieczenia

społecznego oraz rozliczania składek z ubezpieczenia społecznego [...], zwanego dalej

rozporządzeniem w sprawie składek, stanowiącego, że: "Podstawę wymiaru składek na

ubezpieczenie społeczne pracowników stanowi dochód pracowników w gotówce i w

naturze z tytułu wykonywania pracy, w ramach stosunku, pracy z wyjątkiem:(...)". Wśród

tych wyjątków, wskazanych w 25 punktach, nie wymieniono papierów wartościowych, a

są nimi zarówno wszelkie obligacje, jak i akcje.

W obydwu sprawach, w których zapadły orzeczenia stanowiące dla Ministra Pracy i Polityki Socjalnej inspirację do wystąpienia o wydanie uchwały, stan faktyczny był

taki sam. Zakłady pracy będące podmiotami, do których miały zastosowanie przepisy

ustawy z dnia 27 grudnia 1989 r. o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń w 1990 r. (Dz.

U. Nr 74, poz. 438), zwanej dalej ustawą o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń,

wypłaciły w grudniu 1990 r. swoim pracownikom zaliczkę na poczet nagrody z zysku za

rok 1990, dokonując tej wypłaty nie w formie pieniężnej lecz w formie obligacji Skarbu

Państwa.

II. Słusznie podniesiono w uzasadnieniu przedstawionego zagadnienia, że brak

jest w rozporządzeniu w sprawie składek odrębnego przepisu, który wprost określałby

obowiązek odprowadzenia składek od dochodu wypłaconego w formie akcji lub

obligacji.

Obligacje pożyczki państwowej, zwane potocznie obligacjami Skarbu Państwa,

to papiery wartościowe o stałym oprocentowaniu, na okaziciela (imienne są świadectwa

depozytowe będące potwierdzeniem nabycia obligacji), nie zawierające ograniczeń ich

zbytu, podlegające obrotowi publicznemu, emitowane przez Ministra Finansów na

podstawie ustawy z dnia 29 grudnia 1982 r. o urzędzie Ministra Finansów oraz o

urzędach i izbach skarbowych (jednolity tekst: Dz. U. z 1994 r., Nr 106, poz. 511) oraz z

upoważnień zawartych w kolejnych ustawach budżetowych.

Każda obligacja jest papierem wartościowym, w którym emitent stwierdza, że jest

dłużnikiem wobec właściciela obligacji (wierzyciela). Pracownik, który część przysługującego mu wynagrodzenia za pracę otrzymał w formie obligacji Skarbu Państwa

stał się pożyczkodawcą, a więc wierzycielem Skarbu Państwa. Wypłacając

pracownikowi część należnej mu nagrody z zysku w formie obligacji Skarbu Państwa,

pracodawca wywiązał się ze swojego zobowiązania zapłaty temuż pracownikowi odpowiedniej części wynagrodzenia, natomiast stosunek zobowiązaniowy, wierzyciel-dłużnik, powstał pomiędzy pracownikiem-właścicielem obligacji Skarbu Państwa a

Skarbem Państwa. Posiadanie tych obligacji pozwala pracownikowi zarówno na ich

natychmiastową realizację poprzez przedstawienie ich Skarbowi Państwa do wykupu po

cenie rynkowej, wynikającej ze skojarzenia popytu na nie z ich podażą, lub sprzedaż

innemu nabywcy po cenie z nim ustalonej, jak też na zachowanie obligacji przez okres,

na który zostały wyemitowane i zrealizowanie ich po tym okresie z zyskiem w postaci

oprocentowania.

Zdaniem składu orzekającego Sądu Najwyższego, rozstrzygnięcia rozpatrywanego zagadnienia należy poszukiwać w ścisłej korelacji § 7 ust. 1 rozporządzenia w

sprawie składek z przepisami ustawy o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń, która

wprowadziła możliwość wypłacenia w określonych zakładach pracy określonej części

wynagrodzenia za pracę w formie obligacji Skarbu Państwa lub akcji. Z mocy art. 6 ust.

2 ustawy o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń w 1990 r. upoważniono podmioty

objęte tą ustawą do dokonywania w 1990 r., za zgodą pracownika, zaliczkowych wypłat

nagród i premii z zysku w formie obligacji Skarbu Państwa lub akcji, stanowiąc

równocześnie, że kwota odpowiadająca 50% wartości tych obligacji i akcji przekazanych pracownikom zwiększa normę wypłaty nagród i premii z zysku bilansowego,

do której to wysokości wypłaty te podlegały zwolnieniu od podatku od ponadnormatywnych wynagrodzeń. Ustawa z dnia 22 grudnia 1990 r. o opodatkowaniu wzrostu

wynagrodzeń (Dz. U. z 1991 r., Nr 1, poz. 1) na analogicznych zasadach przewidywała

wypłaty nagród i premii z zysku bilansowego za rok 1990 w formie gotówkowej lub

obligacji Skarbu Państwa i akcji, natomiast w 1991 r. zaliczkowe wypłaty tych

należności mogły nastąpić wyłącznie w formie tychże papierów wartościowych (art. 12 ).

W 1992 r. formą wypłaty nagród i premii z zysku, zwiększających normę nie

podlegającą podatkowi od ponadnormatywnych wynagrodzeń, stały się jedynie akcje

nabyte od Skarbu Państwa (ustawa z dnia 19 września 1992 r. o zmianie ustawy o

opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń - Dz. U. Nr 73, poz. 361), natomiast w 1993 r. i

1994 r. podobnych zasad nie wprowadzono, chociaż ustawa o opodatkowaniu wzrostu

wynagrodzeń utraciła moc obowiązującą dopiero z dniem 31 marca 1994 r.(ustawa z

dnia 28 grudnia 1993 r. o utracie mocy obowiązującej przez ustawę z dnia 22 grudnia

1990 r. o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń - Dz. U. Nr 134, poz. 648).

Zdaniem składu orzekającego, wprowadzenie ustawami o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń możliwości wypłacania pracownikom części należnych im nagród i

premii z zysku (zaliczek na poczet tych należności) w formie określonych papierów

wartościowych miało znaczenie wyłącznie przy obliczaniu tego konkretnego podatku. Z

jednej strony uregulowanie takie miało na celu mobilizację podmiotów objętych

podatkiem od wzrostu wynagrodzeń zainteresowanych możliwościami podwyższenia

wynagrodzeń pracowniczych, do wypracowania wyższych zysków, a z drugiej strony

Skarb Państwa był wówczas zainteresowany sprzedażą swych akcji i obligacji. Celem

emisji obligacji Skarbu Państwa jest bowiem między innymi przeciwdziałanie inflacji

poprzez ograniczenie ilości pieniądza na rynku. Żaden z przepisów wyżej powołanych

ustaw o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń nie wskazuje, by część zysku wypłacona

pracownikom w formie akcji i obligacji, przestała stanowić część ich wynagrodzenia za

pracę. Uzyskane przez pracownika obligacje Skarbu Państwa, będące wierzytelnością

podlegającą natychmiastowej realizacji, nie powodują zmiany charakteru tej wypłaty

tylko dlatego, że wynagrodzenie to nie zostało wypłacone w formie banknotów i monet.

Wartość obligacji stanowi dochód pracownika-wierzyciela Skarbu Państwa w

rozumieniu powołanego wyżej § 7 rozporządzenia w sprawie składek. O tym, że

intencją ustawodawcy nie było wyłączenie wartości nagród i premii z zysku,

wypłaconych pracownikom w akcjach lub obligacjach Skarbu Państwa, z pojęcia

dochodu pracownika, a w konsekwencji wyłączenie tej części wynagrodzenia za pracę z

podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, świadczy również art. 38

ustawy budżetowej na rok 1991 z dnia 23 lutego 1991 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 89) stanowiący, że składki na ubezpieczenie społeczne oraz na fundusz pracy od nagród i

premii z dochodu po opodatkowaniu podatkiem za lata 1990 i 1991, wypłaconych w

gotówce lub papierach wartościowych, obciążają dochód po opodatkowaniu podatkiem

dochodowym oraz, że w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 23 lipca 1991 r. w

sprawie dochodów nie zaliczonych do wynagrodzeń (Dz. U. Nr 73, poz. 322) wydanym

z upoważnienia ustawy z dnia 22 grudnia 1990 r. o opodatkowaniu wzrostu

wynagrodzeń, nie wymieniono akcji i obligacji Skarbu Państwa. Analogiczny przepis

zawierał art. 19 ustawy z dnia 25 stycznia 1992 r. o zasadach gospodarki finansowej

państwa w 1992 r. (Dz. U. Nr 21, poz. 83). Sąd Najwyższy nie podziela poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonego w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 października 1992 r. w sprawie sygn. akt III SA 1449/92 (nie publikowany), że art. 38

wymienionej ustawy budżetowej "nie ma zastosowania do wypłat w obligacjach

dokonanych w grudniu 1990 r., ponieważ byłoby to złamaniem zasady lex retro non

agit", bowiem Sąd ten pominął fakt, że w grudniu 1990 r. wypłacono pracownikom

jedynie zaliczkę na poczet nagród i premii z zysku za rok 1990, natomiast świadczenia

te stały się wymagalne dopiero w 1991 r., po dokonaniu rozliczenia bilansowego za rok

1990.

Przeciwko stanowisku, że od wypłat w formie obligacji Skarbu Państwa pracodawca nie ma obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne przemawia również i to, że indywidualne świadczenia emerytalno-rentowe pracownika są

związane z wysokością opłacanej składki na ubezpieczenie społeczne. Zgodnie bowiem

z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o

zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 104, poz.

450 ze zm.) podstawę wymiaru emerytur lub rent stanowi (...) kwota wynagrodzenia lub

dochodu, która stanowiła podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie

społeczne...Zgodnie natomiast z powołanymi wyżej przepisami ustaw o opodatkowaniu

wzrostu wynagrodzeń, wypłata określonych części nagród i premii z zysków w formie

wskazanych w nich papierów wartościowych, mogła nastąpić jedynie za zgodą

pracownika. Słusznie więc Prokurator Generalny, zajmując stanowisko w sprawie, podkreślił, że można przypuszczać, iż: "(...) pracownicy odmawialiby wyrażenia zgody na

wypłatę należnego im świadczenia pieniężnego w akcjach lub obligacjach Skarbu

Państwa, gdyby mieli wiedzę i świadomość, że wpływa to niekorzystnie na ich przyszłe

uprawnienia emerytalno-rentowe. Powszechnie bowiem wiadomo, że pracownicy

skrupulatnie w czasie pracy zabiegają o to, by ich przyszłe świadczenia

emerytalno-rentowe były możliwie najwyższe."

Dalsze argumenty za stanowiskiem przyjętym w niniejszej uchwale można znaleźć w ustawach regulujących podatek dochodowy. Ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o

podatku dochodowym (jednolity tekst: Dz. U. z 1988 r., Nr 4, poz. 37) określając w art. 7

ust. 1 pkt 6 źródła przychodów, wymieniała kapitały niepieniężne i prawa majątkowe

(art. 7 ust. 1 pkt 6) oraz sprzedaż akcji i udziałów w zyskach (art. 7 ust. 2 pkt 3)

precyzując w art. 8 ust. 6, że za przychody pieniężne uważa się m.in. odsetki od

obligacji i innych papierów wartościowych. Podatkowi nie podlegały jednak te

przychody, do których stosowano przepisy o podatku od wynagrodzeń. Skoro zatem

nagrody i premie z zysku wypłacone pracownikom na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy z

dnia 27 grudnia 1989 r. o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń w 1990 r., a następnie

na podstawie analogicznych przepisów w kolejnych ustawach, były wliczane do

podstawy wymiaru podatku od wynagrodzeń, to wypłaty te stanowiły przychód, którego

źródłem było wynagrodzenie będące dochodem pracownika. Należy jeszcze raz

podkreślić, że wartość wypłat w formie papierów wartościowych powodowała jedynie

podwyższenie normy wynagrodzeń, od których nie było obowiązku opłacania

"dodatkowego" podatku tj. podatku od ponadnormatywnych wynagrodzeń, natomiast

nie powodowała obniżenia podstawy wymiaru podatku od wynagrodzeń.

To rozwiązanie potwierdza pogląd, że papiery wartościowe zakupione od Skarbu

Państwa i przekazane pracownikom jako część przysługującej im nagrody z zysku, czyli

przekazanie pracownikom części przysługującego wynagrodzenia za pracę w formie

wierzytelności wobec Skarbu Państwa, stanowią prawa majątkowe, pochodzące ze

stosunku pracy, a wobec nieograniczonej możliwości ich realizacji są wynagrodzeniem

za pracę stanowiącym dochód w rozumieniu § 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie

składek.

III. Przedstawiając rozpatrywane zagadnie prawne Minister Pracy i Polityki Socjalnej podkreślił istotne znaczenie ustalenia, czy nagrody wypłacone w formie akcji i

obligacji mogą być uznane za dochód w gotówce, czy w naturze.

Wprawdzie przepisy prawa ubezpieczeń społecznych operując - gdy chodzi o

pracowników - pojęciami wynagrodzenia w gotówce lub w naturze (np. rozporządzenie

Rady Ministrów z dnia 1 kwietnia 1985 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania

podstawy wymiaru emerytur i rent - jednolity tekst: Dz. U. z 1989 r., Nr 11, poz. 63 ze

zm.) oraz dochodu w gotówce lub w naturze (jak w omawianym rozporządzeniu) nie

zawierają definicji tych pojęć, to w praktyce i w orzecznictwie sądowym ustalił się jednak

pogląd, że wynagrodzenie w gotówce jest równoznaczne z wypłaconym w formie

pieniężnej w przeciwieństwie do wynagrodzenia w naturze, które łączono z tzw.

deputatami (ziemniaki, węgiel, mleko, działka pod uprawę, udostępnienie lokalu mieszkalnego). Pojęcie: "wynagrodzenie w naturze" było niezbędne wówczas, gdy istniał

rozbudowany system takich deputatów i świadczeń rzeczowych. Możliwość wypłacania

tej części wynagrodzenia w postaci ekwiwalentu pieniężnego nie ma istotnego

znaczenia, ponieważ źródłem (podstawą) takiej wypłaty jest prawo do wynagrodzenia w

naturze. Papiery wartościowe, znajdujące się w powszechnym obrocie w gospodarce

rynkowej, opartej na pieniądzu, stanowią pieniądz zastępczy. Operacje pieniężne

dokonywane surogatami, a więc pieniądzem zastępczym, prowadzą do wypłat

gotówkowych, względnie wymagają istnienia gotówki w obrocie, jako punktu

odniesienia. (por. Encyklopedia Powszechna, Wydawnictwa "Gutenberga" Kraków, t.

12 str. 234).

Nie ulega wątpliwości, że nagroda z zysku, przysługująca pracownikowi, nie jest

świadczeniem rzeczowym ani deputatem, nie jest więc dochodem w naturze, o którym

mowa w § 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie składek. Ta część wynagrodzenia

przysługuje pracownikowi w gotówce, a jedynie - za jego zgodą - na podstawie upoważnień wyżej wskazanych ustaw, służących określonemu w nich celowi, została wypłacona w formie obligacji Skarbu Państwa. Podstawę (źródło) tej części wynagrodzenia stanowi zatem prawo do wypłaty w gotówce. Chociaż więc obligacje Skarbu

Państwa nie stanowią gotówki sensu stricto, to ich realizacja, poprzez przedstawienie w

banku do wykupu lub sprzedaży, następuje w gotówce. Podobna sytuacja występuje

również wówczas, gdy pracodawca - na wniosek pracownika - wpłaca przysługujące mu

wynagrodzenie za pracę na jego konto bankowe. Aby uzyskać swe wynagrodzenie w

gotówce pracownik musi więc w banku przedstawić do realizacji czek będący również

formą papierów wartościowych, czyli pieniądzem zastępczym. Jest oczywistym, że

chociaż wypłata wynagrodzenia pracowniczego następuje poprzez operacje bankowe

pomiędzy zakładem pracy a bankiem, w którym pracownik ma swoje konto, to

wynagrodzenie tak wypłacone nie traci swego charakteru dochodu w gotówce,

podlegającego składce na ubezpieczenie społeczne.

Sąd Najwyższy w pełni podziela pogląd wyrażony przez Prokuratora Generalnego w przedłożonym stanowisku, że charakter i istota obligacji jako papierów wartościowych oraz podstawa prawna ich wypłacania zamiast należnej w pieniądzu nagrody z

zysku, a przede wszystkim odmienna podstawa prawna świadczeń wydawanych

pracownikom w naturze obok wynagrodzenia pieniężnego, przemawiają za stanowiskiem, że obligacje Skarbu Państwa wypłacone pracownikom jako nagroda z

wypracowanego zysku stanowią dochód tego pracownika w gotówce. Argumentem

przemawiającym za tym poglądem jest uzależnienie wypłaty należnej nagrody lub

premii w tej formie od zgody pracownika. W razie braku takiej zgody, zakład pracy

miałby obowiązek wypłacenia tego wynagrodzenia w formie pieniężnej, a więc bez

żadnych wątpliwości, wynagrodzenie to było dochodem w gotówce, o którym stanowi §

7 rozporządzenia w sprawie składek.

IV. Na mocy art. 13 pkt 3 ustawy z dnia 20 września 1984 r. o Sądzie Najwyższym (jednolity tekst: Dz. U. z 1994 r., Nr 13, poz. 48 ze zm.) jedną z form wykonywania

funkcji przez Sąd Najwyższy jest podejmowanie uchwał mających na celu wyjaśnienie

przepisów prawnych budzących wątpliwości w praktyce lub których stosowanie

wywołało rozbieżność w orzecznictwie.

Przedstawione przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej we wniosku o podjęcie

uchwały zagadnienie prawne wykracza poza wykazane rozbieżności w orzecznictwie.

Żadne bowiem z powołanych przez Ministra orzeczeń sądowych nie dotyczyło poboru

składek na ubezpieczenie społeczne od wartości nagród i premii z zysku wypłaconych

pracownikom w formie obligacji innych niż obligacje Skarbu Państwa, a więc emitowanych przez inne niż Minister Finansów podmioty uprawnione na podstawie ustawy

z dnia 27 września 1988 r. o obligacjach (Dz. U. Nr 34, poz. 254), ani też w formie akcji

Skarbu Państwa lub innych akcji. Pojęcie "wątpliwości w praktyce", uzasadniających

podjęcie uchwały na podstawie wyżej powołanego art. 13 pkt 3 ustawy o Sądzie

Najwyższym, było już niejednokrotnie przedmiotem wykładni powiększonych składów

Sądu Najwyższego, którą przypomniano w postanowieniu z dnia 16 czerwca 1994 r. w

sprawie sygn. akt II UZP 8/94 (OSNAPiUS Nr 8 poz. 13). Orzecznictwo to wyraża

jednolity pogląd, że Sąd Najwyższy staje się właściwym do podjęcia uchwały na

podstawie art. 13 pkt 3 ustawy o Sądzie Najwyższym wówczas, gdy wątpliwości co do

rozumienia prawa ujawniają się w praktyce tych organów, nad którymi Sąd Najwyższy

sprawuje nadzór w zakresie orzekania.

Składając wniosek o podjęcie uchwały Minister w żaden sposób nie wykazał, a

nawet w uzasadnieniu wniosku nie wspomniał, by jakikolwiek organ, nad którym Sąd

Najwyższy sprawuje nadzór w zakresie orzekania, dokonał wypłaty wynagrodzenia za

pracę w formie papierów wartościowych innych niż obligacje Skarbu Państwa

względnie, by wypłaty w tej formie były przedmiotem orzekania tych organów.

Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o Sądzie Najwyższym, właściwy skład Sądu Najwyższego może z uzasadnionych przyczyn odmówić podjęcia uchwały, a w szczególności - jeżeli nie zachodzi potrzeba wyjaśnienia wątpliwości. Skład orzekający w

niniejszej sprawie doszedł do przekonania, że wniosek Ministra Pracy i Polityki

Socjalnej znajduje uzasadnienie w przytoczonym art. 13 pkt 3 ustawy o Sądzie Najwyższym o tyle, o ile dotyczy nagród i premii z zysku wypłaconych pracownikom w formie obligacji Skarbu Państwa. Jedynie bowiem w tym zakresie wystąpiły rozbieżności w

orzecznictwie sądowym. Ograniczył więc treść podjętej uchwały do rozstrzygnięcia tego

zagadnienia, odmawiając - na podstawie art. 20 ust. 1 tejże samej ustawy - podjęcia

uchwały w pozostałym zakresie tj. w zakresie innych papierów wartościowych

wymienionych w przedstawionym wniosku.