II UZ 47/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UZ 47/10

POSTANOWIENIE

Dnia 3 lutego 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący)

SSN Zbigniew Hajn (sprawozdawca)

SSN Zbigniew Korzeniowski

w sprawie z wniosku A. K.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o podleganie dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 3 lutego 2011 r.,

zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 12 października 2010 r.,

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Na skutek apelacji A. K. od wyroku z dnia 9 grudnia 2009 - Sąd Apelacyjny

wyrokiem z dnia 2 czerwca 2010r. oddalił apelację.

A. K. pismem z dnia 7 września 2010r. złożył skargę o wznowienie

postępowania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia skargi

twierdząc,

że

w

sprawie

U

…/08

Sądu

Okręgowego

był

nienależycie

reprezentowany, a pełnomocnicy byli nieudolni i niedostatecznie przekonujący.

Sąd Apelacyjny - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie A. K.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, na skutek skargi o wznowienie

postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 2

czerwca 2010 r. postanowieniem z 12 października 2010 r. odrzucił skargę

Sąd Apelacyjny uznał, że w sprawie nie została wykazana żadna podstawa

wznowienia wymieniona w art. 401, 4011 , 403 i 404 k.p.c..

Andrzej .poczynając od drugiej rozprawy przed Sądem Okręgowym,

reprezentowany był przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu na swój wniosek.

Pełnomocnik był obecny na wszystkich rozprawach zarówno przed Sądem

Okręgowym jak i Sądem Apelacyjnym. Był aktywny w toku postępowania, składał

pisma procesowe, a A. K., do czasu złożenia skargi, nie zgłaszał żadnych

zastrzeżeń odnośnie reprezentujących go pełnomocników. Dlatego Sąd Apelacyjny

stwierdził, że wniesiona skarga nie jest oparta na ustawowej podstawie i podlega

odrzuceniu na podstawie art. 410 § 1 k.p.c.

W zażaleniu pełnomocnik wnioskodawcy zaskarżył w całości postanowienie

Sądu Apelacyjnego z dnia 12 października 2010 r. i wniósł o jego uchylenie w

całości.

W opinii Autora zażalenia stanowisko Sądu Apelacyjnego jest niesłuszne.

Przytoczyć należy brzmienie art. 410 § 1 k.p.c., zgodnie z którym Sąd odrzuca

skargą wniesioną po upływie przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą

na ustawowej podstawie. W sprawie niniejszej odwołujący się wskazał, że

podstawą skargi jest fakt, iż był on nienależycie reprezentowany. Podstawą

wniesienia skargi był więc zarzut wskazany w art. 401 pkt 2 k.p.c., mimo to Sąd

Apelacyjny ją odrzucił.

Tymczasem wykładnia art. 410 § 1 k.p.c. przedstawiona w orzecznictwie Sądu

Najwyższego wskazuje, że odrzucenie skargi (także na posiedzeniu niejawnym)

może nastąpić z przyczyn wyłącznie formalnych. Na wstępnym etapie badania

skargi, przewidzianym w art. 410 k.p.c., Sąd nie ocenia zasadności skargi ani

trafności powołanej w niej podstawy, a jedynie to, czy zachowane zostały warunki

umożliwiające jej rozpoznanie, w tym to, czy skarżący trafnie powołał podstawę

wznowienia

postępowania.

W

zakresie

badania

podstaw

wznowienia

na

posiedzeniu niejawnym mieści się jedynie stwierdzenie czy skarżący wskazuje

podstawę wznowienia i czy odpowiada ona jednej z podanych w Kodeksie

postępowania cywilnego przyczyn uzasadniających żądanie wznowienia, nie zaś

czy podstawa ta rzeczywiście istnieje.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest nieuzasadnione i podlega oddaleniu.

Wnoszący zażalenie nie ma racji, twierdząc, że odrzucenie skargi o

wznowienie postępowania może nastąpić z przyczyn wyłącznie formalnych

Należy mieć na uwadze, że ustawa z 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy Kodeks

postępowania

cywilnego

oraz

ustawy

prawo

o

ustroju

sądów

powszechnych (Dz.U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98) znowelizowała przepisy dotyczące

postępowania w sprawie skargi o wznowienie postępowania. Obecnie, wskutek

uchylenia art. 411 k.p.c., nastąpiła eliminacja dwustopniowego postępowania, z

podziałem na czynności sądowe, które mogły zostać dokonane na posiedzeniu

niejawnym (wstępne badanie skargi) oraz na rozprawie. Zgodnie z nowym

brzmieniem art. 410 § 1 k.p.c. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie

przepisanego terminu, niedopuszczalną lub nieopartą na ustawowej podstawie, a

postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.

Oznacza to, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym stwierdzenie na

posiedzeniu niejawnym dopuszczalności wznowienia nie ogranicza się do badania,

czy wskazane przez wnoszącego skargę okoliczności oparte są na przewidzianej w

ustawie podstawie wznowienia, lecz obejmuje badanie i ustalenie, czy podstawa

wznowienia rzeczywiście istnieje. Podnoszone przez skarżącego sformułowanie

podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 401 - 404 k.p.c. nie

oznacza oparcia skargi na ustawowej podstawie wznowienia, wówczas gdy

podnoszona podstawa nie zachodzi. Jeżeli podstawa skargi nie zostanie przez sąd

stwierdzona, podlega ona w myśl art. 410 k.p.c. odrzuceniu. Rozstrzygnięcie Sądu

drugiej instancji pod względem formalnym jest prawidłowe (por. postanowienie SN

z dnia 10 lutego 2006 r. I PZ 33/05, OSNP 2007, nr 3-4, poz. 48; wyrok SN z dnia

17 lipca 2006 r. I PK 5/06, Wokanda 2006, nr 11, s. 33; wyrok SN z dnia 16 maja

2007 r., III CSK 56/07, LEX nr 334985; czy postanowienie SN z dnia 7 lipca 2005 r.,

IV CO 6/05, LEX nr 155376).

Zdaniem Sądu Najwyższego rozstrzygnięcie to jest prawidłowe również

merytorycznie. Art. 401 pkt 2 k.p.c. stanowi, że można żądać wznowienia

postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub

procesowej albo nie była należycie reprezentowana bądź jeżeli wskutek naruszenia

przepisów była pozbawiona możliwości działania. Należyta reprezentacja jest

związana z występowaniem w charakterze organów reprezentujących podmioty nie

będące osobami fizycznymi oraz w roli przedstawicieli ustawowych nieletnich i osób

ubezwłasnowolnionych. Jeżeli skarżący był w sprawie stanowiącej

przedmiot

skargi zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika, to nie może być mowy o

„nienależytej reprezentacji” w rozumieniu art. 401 pkt. 2 k.p.c.. Podniesiony przez

powoda zarzut niewłaściwej reprezentacji należy rozumieć jako nieprawidłowe

reprezentowanie jego interesów polegające na zachowaniu, jak stwierdził w

skardze „niedostatecznie przekonującym” Niezależnie od prawdziwości tego

rodzaju sugestii, nie jest to jednak przyczyna nieważności postępowania. Czym

innym jest brak należytego umocowania pełnomocnika, co w przedmiotowej

sprawie oczywiście nie miało miejsca, a czym innym (w ocenie powoda)

niewłaściwe reprezentowanie jego interesów (postanowienie SN z dnia 9 czerwca

2000 r., I PKN 277/00, OSNAPiUS 2002, nr 1, poz. 15; postanowienie SN z dnia 5

listopada 1999 r., III AO 60/90).

Z powyższych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na podstawie art.

3941 § 2 i 3 w związku z art. 39814 k.p.c..