II UZ 4/05 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UZ 4/05

POSTANOWIENIE

Dnia 22 marca 2005 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Myszka (przewodniczący)

SSN Andrzej Kijowski (sprawozdawca)

SSN Andrzej Wasilewski

w sprawie z wniosku G. S.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.

o rentę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 22 marca 2005 r.,

zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Apelacyjnego w G.

z dnia 29 października 2004 r., sygn. akt III AUa …/03,

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny -

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w G., po

rozpoznaniu sprawy z wniosku G. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń

Społecznych - Oddziałowi w B., postanowieniem z dnia 29 października 2004 r. (III

AUa …/03) odrzucił apelację wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego –

Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia 29 listopada 2002 r. (VII U

…/02), oddalającego jej odwołanie od decyzji organu rentowego z dnia 29 listopada

2002 r., w którym odmówiono jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy.

Powyższe

orzeczenie

wraz

z

uzasadnieniem

zostało

wysłane

do

ubezpieczonej w dniu 17 grudnia 2002 r. na adres przez nią wskazany i

pozostawione na podstawie art. 139 § 1 k.p.c. w aktach sprawy ze skutkiem

doręczenia na dzień 25 grudnia 2002 r. Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2003 r.

Sąd Okręgowy w B. przywrócił ubezpieczonej termin do złożenia apelacji.

Tymczasem

zdaniem

Sądu

Apelacyjnego

apelację

wraz

z

wnioskiem

o

przywrócenie terminu należało jednak odrzucić, ponieważ została ona wniesiona po

upływie tygodniowego terminu z art. 169 § 1 k. p. c.

W ocenie Sądu Apelacyjnego zarówno treść wniosku o przywrócenie

terminu, jak i wyjaśnienia ubezpieczonej złożone na rozprawie w dniu 18 czerwca

2003 r. świadczą o niedochowaniu wspomnianego terminu z art. 169 § 1 k.p.c.,

gdyż

wnioskodawczyni, jak sama wskazała, już na początku marca 2003 r.

powzięła wiadomość, że korespondencja zawierająca wyrok z dnia 29 listopada

2002 r. wraz z uzasadnieniem została z Sądu wysłana na jej adres w grudniu 2002

r. i następnie zwrócona przez urząd pocztowy z adnotacją „nie podjęto w terminie.”

Wnioskodawczyni już wtedy dowiedziała się zatem, iż uchybiła terminowi do

zaskarżenia wyroku. Po ujawnieniu powyższej okoliczności złożyła ona w Sądzie

Okręgowym pismo z dnia 13 marca 2003 r., w którym domagała się „przywrócenia

terminu do doręczenia uzasadnienia.” Dopiero po otrzymaniu w dniu 27 marca

2003 r. z Sądu „pisma informującego”, iż wyrok został jej doręczony zgodnie z

przepisami oraz że procedura cywilna nie przewiduje instytucji przywrócenia

terminu do doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem, ubezpieczona złożyła

wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji i następnie usunęła jego

braki przez złożenie samego środka zaskarżenia. Skoro w ocenie Sądu należy

przyjąć, że przyczyna uchybienia terminu do wniesienia apelacji ustała najpóźniej w

dniu 27 marca 2003 r., to termin do jej złożenia upłynął w dniu 3 kwietnia 2003 r.

Zażalenie

na

powyższe

postanowienie

złożyła

wnioskodawczyni.

Zaskarżając je w całości i domagając się jego uchylenia zarzuciła naruszenie art.

168 oraz 169 § 1 k.p.c. Jej zdaniem Sąd Apelacyjny nie uwzględnił następujących

okoliczności. Wnioskodawczyni w dniu 4 grudnia 2002 r. złożyła wniosek o

sporządzenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Z uwagi na długi czas

oczekiwania na orzeczenie, na początku marca 2003 r., przeprowadziła rozmowę z

pracownikami sekretariatu sądu, podczas której dowiedziała się, że uzasadnienie

przesłano w grudniu 2002 r. Ponieważ nie zostało jednak ono podjęte,

umieszczono je w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia na dzień 25 grudnia 2002

r. Po uzyskaniu tej informacji, wnioskodawczyni niezwłocznie złożyła w piśmie z

dnia 13 marca 2003 r. wniosek o przywrócenie terminu, wprawdzie bez

jednoczesnego wniesienia apelacji, lecz jest to brak usuwalny. Tym samym

informacja z Sądu, doręczona w dniu 27 marca 2003 r. nie rozpoczęła na nowo

biegu terminu z art. 169 k.p.c. W tym świetle pismo wnioskodawczyni z dnia 13

marca 2003 r. należy traktować jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia

apelacji, mimo że nie ulega wątpliwości, iż zostało ono niewłaściwie sformułowane.

Jeśli chodzi zaś o drugą kwestię dotyczącą ustalenia zawinienia wnioskodawczyni

w uchybieniu terminu, to wskazać trzeba, że wykazała ona należytą staranność,

gdyż „z własnej inicjatywy dowiadywała się o przyczynie tak długiego doręczenia ze

strony Sądu”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, gdyż Sąd Apelacyjny błędnie uznał, iż

przyczyna uchybienia terminu do wniesienia apelacji ustała w dniu 27 marca 2003

r., a tym samym termin do jej złożenia upłynął w dniu 3 kwietnia 2003 r. Dla oceny

zasadności wniosku o przywrócenie terminu, nawet jeśli został on ze względu na

brak należytej znajomości prawa, a właściwie języka prawnego i prawniczego po

stronie ubezpieczonej, sporządzony nieudolnie, istotne jest rozstrzygnięcie, czy jej

pismo z dnia 13 marca 2003 r. może być kwalifikowane jako wniosek o

przywrócenie terminu i czy zasługuje na ewentualne uwzględnienie. Zgodzić się

należy ze stwierdzeniem pełnomocnika wnioskodawczyni, że o celu pisma powinna

decydować jego istotna treść, a nie językowa forma, w której zostało ono

sporządzone. Stąd też w ocenie Sądu Najwyższego, pismo wnioskodawczyni z

dnia 13 marca 2003 r. powinno być w świetle jego jednoznacznej intencji

potraktowane jako wniosek o przywrócenie terminu, którego zasadność należy

oceniać przez pryzmat art. 168 k.p.c., a zatem ustalając, czy do uchybienia terminu

doszło w sposób przez nią zawiniony. Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym

niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko Sądu Okręgowego wyrażone w

orzeczeniu z dnia 18 czerwca 2003 r., przywracającym termin do złożenia apelacji,

uznając, że okoliczności wskazane przez wnioskodawczynię uprawdopodobniają w

wystarczający sposób, iż do uchybienia terminu nie doszło z jej winy. W tym

świetle, informacja skierowana z Sądu i doręczona w dniu 27 marca 2003 r. nie

rozpoczęła na nowo biegu terminu z art. 169 § 1

k.p.c., co sprawia, że jego

przywrócenie było w pełni zasadne.

Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 393 18 § 1 i 3 w

związku z art. 386 § 1 k. p. c. orzekł jak w sentencji.