II UZ 11/06 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UZ 11/06

POSTANOWIENIE

Dnia 2 czerwca 2006 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący)

SSN Krystyna Bednarczyk (sprawozdawca)

SSN Beata Gudowska

w sprawie z odwołania T. B.

przeciwko Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w L.

o świadczenia z funduszu alimentacyjnego,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 2 czerwca 2006 r.,

zażalenia organu rentowego na postanowienie Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i

Ubezpieczeń Społecznych we W.

z dnia 16 marca 2006 r., sygn. akt IX Ua …/05,

uchyla zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 16 marca 2006 r. IX UA ../05 Sąd Okręgowy –

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we W. odrzucił skargę kasacyjną Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. od wyroku tego Sądu z dnia 24 listopada

2005 r. Sąd Okręgowy powołał przepisy art. 14 ust. 3 i art. 36 ustawy z dnia 28

lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz.

1398), zgodnie z którymi skarga kasacyjna powinna zostać opłacona opłatą

podstawową w wysokości 30 zł. Zgodnie z art. 130 2 § 2 k.p.c. pisma wniesione

przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, środki odwoławcze

lub środki zaskarżenia, podlegające opłacie w wysokości stałej lub stosunkowo

obliczonej od wskazanej przez strony wartości przedmiotu zaskarżenia, a

nieopłacone należycie, sąd odrzuca bez wzywania do uiszczenia opłaty. Skarga

kasacyjna wniesiona przez radcę prawnego powinna być opłacona opłatą stałą w

kwocie 30 zł. Wobec braku takiej opłaty skarga kasacyjna podlega odrzuceniu na

podstawie art. 3986 § 2 k.p.c.

Postanowienie to organ rentowy zaskarżył zażaleniem wnosząc o jego

uchylenie. Zarzucił on naruszenie art. 114 ust. 4 ustawy z dnia 13 października

1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) który

stanowi, że w zakresie prowadzonej działalności określonej w ustawie Zakład

Ubezpieczeń Społecznych nie ponosi opłat skarbowych i sądowych. Sprawa

niniejsza jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych. Organ rentowy jest więc

zwolniony z ponoszenia opłat sądowych na mocy powołanego przepisu, który jest

przepisem lex specialis w stosunku do przepisów ustawy o kosztach sądowych.

Przepis ten nie został ani uchylony ani zmieniony przez przepisy ustawy o kosztach

sądowych , co zdaniem organu rentowego jednoznacznie wskazuje na zamiar

ustawodawcy utrzymania jego obowiązywania także po wejściu w życie obecnej

ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest uzasadnione, gdyż

zgodnie z art. 114 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie

ubezpieczeń

społecznych

Zakład

Ubezpieczeń

Społecznych

w

zakresie

działalności określonej w tej ustawie nie ponosi opłat sądowych. Wydawanie decyzji

w sprawach świadczeń (w tym przypadku świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego)

oraz ewentualne postępowanie odwoławcze uregulowane jest w art. 83 ustawy,

należy zatem do działalności określonej ustawą. Przepis art. 36 ustawy z dnia 28

lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ustanawia opłatę

podstawową w kwocie 30 zł w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych od

wymienionych w nim środków zaskarżenia, między innymi skargi kasacyjnej.

Przepis ten odnosi się do strony wnoszącej odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń

społecznych, która z mocy art. 96 ust. 1 pkt 4 tej ustawy nie ma obowiązku

uiszczenia kosztów sądowych. Odsyła on do przepisu art. 36, co oznacza, że

strona taka zwolniona jest od opłat sądowych od wszystkich wnoszonych pism za

wyjątkiem wymienionych w tym ostatnim przepisie środków zaskarżenia. Strona

wnosząca odwołanie ma więc obowiązek uiszczenia opłaty podstawowej od skargi

kasacyjnej. Natomiast ustawowe zwolnienie od obowiązku uiszczania opłat

obejmuje także zwolnienie od uiszczenia opłaty podstawowej określonej w art. 36

ustawy. Ze zwolnienia takiego korzysta Skarb Państwa na podstawie art. 94

ustawy, który stanowi, że Skarb Państwa nie ma obowiązku uiszczania opłat. Z

podobnego zwolnienia korzysta Zakład Ubezpieczeń Społecznych w sprawach

objętych zakresem ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, z tym, że

zwalniający od opłat przepis art. 114 ust. 4 tej ustawy nie został powtórzony w

ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w przepisach tytułu IV

regulujących zwolnienie od kosztów sądowych. Przepis ten jednak nadal

obowiązuje, gdyż nie został on zmieniony ani uchylony ustawą o kosztach

sądowych. W związku z tym nie pobiera się opłaty podstawowej, o której mowa w

art. 36 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, od Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych w sprawach toczących się na skutek odwołań od

wydawanych przez niego decyzji.

Z tych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 15 § 1 zdanie

pierwsze w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie.