II UZ 10/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UZ 10/10

POSTANOWIENIE

Dnia 8 czerwca 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Bogusław Cudowski

SSN Jolanta Strusińska-Żukowska

w sprawie z wniosku K. Z.

przeciwko Zakładowi Emerytalno-Rentowemu Ministerstwa […]

o wysokość emerytury policyjnej,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 8 czerwca 2010 r.,

zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 26 lutego 2010 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi

Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 26 lutego 2010 r., Sąd Apelacyjny odrzucił, na

podstawie art. 3982 § 1 k.p.c., jako przedmiotowo niedopuszczalną, skargę

kasacyjną wnioskodawcy K.Z. od wyroku tego Sądu z dnia 3 listopada 2009 r. w

sprawie przeciwko Zakładowi Emerytalno – Rentowemu Ministerstwa […]

wysokość

emerytury

policyjnej.

Sąd

uznał,

że

skarga

kasacyjna

o

jest

niedopuszczalna gdyż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych o prawa

majątkowe,

dopuszczalność skargi kasacyjnej jest uwarunkowana wykazaniem

wartości przedmiotu zaskarżenia w wysokości co najmniej 10.000 zł. Pełnomocnik

wnioskodawcy wezwany do wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia podał

kwotę

39.530,64

zł

jako

dwunastokrotność

dochodzonego

świadczenia

miesięcznego wyliczonego na 3.294,22 zł. Takie określenie wartości przedmiotu

zaskarżenia jako niezgodnie z art. 22 k.p.c. Sąd uznał za dowolne, wskazując, że

przedmiotem rozpoznania jest ewentualna różnica w wysokości przyznanej i

dochodzonej emerytury, oraz dokonał własnego wyliczenia, uznając że 60%

podstawy wymiaru emerytury stanowi kwota 2.328,60 zł, a skoro wyliczona

zaskarżoną decyzją emerytura wynosi 1.754,23 zł, tym samym różnica to kwota

574,37 zł. Wobec powyższego wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną

wyliczona zgodnie z art. 22 k.p.c. wynosi 574,37 zł x 12 czyli 6.892,44 zł, a więc

skarga kasacyjna jest przedmiotowo niedopuszczalna zgodnie z art. 398 2 § 1 k.p.c.

W zażaleniu na to postanowienie pełnomocnik wnioskodawcy wniósł o jego

uchylenie, zarzucając że Sąd Apelacyjny wyliczył teoretyczną różnicę między

świadczeniem otrzymywanym a dochodzonym, lecz wyliczenie to jest błędne, bo

nie jest oparte na wartościach podanych przez stronę. Zaznaczył, że chociaż

zgadza się z twierdzeniem Sądu, że spór dotyczy różnicy wysokości świadczeń, to

uwzględniając z jednej strony wysokość świadczenia wyliczonego przez organ

rentowy

(1.754,23

zł

miesięcznie),

a

z

drugiej

wysokość

świadczenia

dochodzonego w postępowaniu określona przez wnioskodawcę (3.294,22 zł

miesięcznie), wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 18.479,88 zł, według

wyliczenia 3294,22 zł - 1.754,23 zł x 12 = 18.479,88 zł.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest uzasadnione, mimo że nie wszystkie zarzuty w nim

podniesione w są trafne. Stosownie do art. 3982 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna w

sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych o prawa majątkowe, w których

wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł jest niedopuszczalna. W

rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej oznaczył wartość przedmiotu

zaskarżenia na 39.530,64 zł, jednak podana kwota wzbudziła wątpliwości Sądu

Apelacyjnego, który dokonując własnego wyliczenia uznał, że skarga kasacyjna jest

niedopuszczalna. W ocenie Sądu Najwyższego przede wszystkim należy

zauważyć, że Sąd Apelacyjny dokonał wyliczenia teoretycznej różnicy między

świadczeniem otrzymywanym przez wnioskodawcę, a ewentualnie dochodzonym,

posiłkując się zawartym w skardze kasacyjnej twierdzeniem, że emerytura

wnioskodawcy przy doliczeniu do okresów składkowych i nieskładkowych

wcześniejszej pracy w rolnictwie wyniosłaby ok. 60 % podstawy, zamiast obecnie

przyjętej podstawy 45,20 %. Uznając, że 60% podstawy wymiaru emerytury

stanowi kwota 2.328,60 zł, a wyliczona zaskarżoną decyzją emerytura wynosi

1.754,23 zł, Sąd wyliczył różnicę w wysokości świadczeń na kwotę 574,37 zł., a

wartość przedmiotu zaskarżenia na 6.892,44 zł (art. 22 k.p.c.).Tymczasem, jak

słusznie podnosi pełnomocnik wnioskodawcy, w piśmie z dnia 18 lutego 2010 r.,

uzupełniającym

brak

formalny

skargi

kasacyjnej,

określił

on

wysokość

dochodzonego jednomiesięcznego świadczenia na kwotę 3.294,22 zł a nie jak

przyjął Sąd na 2.328,60 zł. Także we wcześniejszej apelacji wnioskodawca

wskazywał wartość świadczenia po podwyższeniu na 3.294,22 zł. Różnica liczona

od tak wskazywanej kwoty wynosi 1.539,99 zł miesięcznie, co pomnożone przez 12

miesięcy daje kwotę 18.479,88 zł. Sąd Najwyższy wielokrotnie już wyjaśniał, że dla

określenia wartości przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego miarodajna jest wyłącznie

wartość przedmiotu podlegającego rzeczywistemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu, co

wyklucza dowolność stron przy jej oznaczaniu (por. orzeczenie z 13 czerwca 1997

r., I CKN 46/97, niepublikowane). W uzasadnionych przypadkach wskazana przez

wnoszącego

skargę

kasacyjną

wartość

przedmiotu

zaskarżenia

podlega

sprawdzeniu przez sąd apelacyjny, który bada, czy jej oznaczenie nastąpiło

zgodnie z regułami określonymi w art. 19-24 k.p.c. (por. postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 18 października 2000 r., II UZ 124/00, OSNAPiUS 2002 r. nr

12, poz. 294). Z kolei w postanowieniu z dnia 2 kwietnia 1998 r., II UZ 24/98,

(OSNAPiUS 1999 r. nr 8, poz. 291) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że Sąd drugiej

instancji nie tylko jest uprawniony, ale i zobowiązany do sprawdzenia – w razie

wątpliwości – wskazanej w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia. Uprawnienie

sądu obejmuje nie tylko skontrolowanie danych składających się na tę wartość, lecz

także sposobu jej obliczenia, natomiast nie nakłada powinności jej samodzielnego

ustalania. W sprawach o świadczenia emerytalno-rentowe, zwrócenie się do

organu rentowego o ustosunkowanie się do wskazanej w skardze kasacyjnej

wartości przedmiotu zaskarżenia jest uprawnionym sposobem jej weryfikacji.

W aktualnym stanie sprawy brak możliwości stwierdzenia dopuszczalności

skargi kasacyjnej, bowiem warunkująca ją wartość przedmiotu zaskarżenia nie

została ani ustalona, ani ewentualnie sprawdzona w sposób odpowiadający

przepisom, w związku z czym Sąd Najwyższy, uwzględniając zażalenie, postanowił

jak w sentencji (art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39815 § 1 zdanie pierwsze

k.p.c.).