II UK 431/13 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UK 431/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 stycznia 2014 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar w sprawie z wniosku A. M.‎przeciwko Wojewódzkiemu Zespołowi ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie […]‎o ustalenie stopnia niepełnosprawności,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 20 stycznia 2014 r.,‎skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego- Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P.‎z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt VIII Ua […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. przyznaje od Skarbu Państwa (Sądu Okręgowego - Sądu Ubezpieczeń Społecznych w P.) na rzecz adwokat A. K.-J. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu wnioskodawcy w postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Wnioskodawca A. M. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P. z dnia 20 lutego 2013 r. opartą na zarzutach naruszenie prawa materialnego: art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (jednolity tekst: Dz.U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 ze zm.), przez błędną wykładnię polegającą na zakwalifikowaniu stopnia niepełnosprawności jako lekkiego na podstawie naruszenia sprawności organizmu powodującego istotne obniżenie zdolności do wykonywania pracy w porównaniu do osób o tych samych zdolnościach i kwalifikacjach, które są w pełni sprawne - bez ustalenia możliwości kompensacji posiadanych ograniczeń w zdolności do wykonywania pracy i błędne zastosowanie tego przepisu, w sytuacji gdy zastosowanie powinien znaleźć art. 4 ust. 2 ustawy;

§ 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. Nr 139, poz. 1328 ze zm.), przez jego niezastosowanie a w konsekwencji brak określenia, jakie prace mógłby wykonywać wnioskodawca jako osoba, która nie pozostawała wcześniej w zatrudnieniu, gdy z powołanego przepisu wynika, że przy ocenie zdolności do wykonywania zatrudnienia osoby, która nie była zatrudniona, bierze się pod uwagę, czy i jakie zatrudnienie mogłaby ona podjąć z uwzględnieniem posiadanego wykształcenia, zawodu i posiadanych kwalifikacji, oraz naruszenia przepisów postępowania w sposób mający wpływ na treść wyroku: art. 217 § 2 k.p.c. w związku z art. 278 § 1 k.p.c. w związku art. 382 k.p.c., przez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lekarza odpowiedniej specjalności w sytuacji konieczności oceny stanu zdrowia ubezpieczonego w zakresie, w jakim nie został poddany ocenie biegłych w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji w sytuacji powołania się na te okoliczności zarówno w odwołaniu, wnioskach o uzupełnienie opinii biegłych, jak i w apelacji.Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ w sprawie występuje istotne zagadnienia prawne.

„Rozstrzygnięcia wymaga wykładnia przepisów art. 4 ust 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej - czy dla zaliczenia do jednego z trzech stopni niepełnosprawności - ma znaczenie możliwość kompensowania ograniczeń w wykonywaniu pracy lub jej brak”, a także ponieważ skarga jest oczywiście uzasadniona, przy czym „oczywista zasadność skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. odnosi się do podniesionego w skardze zarzutu niewłaściwej wykładni prawa materialnego art. 4 ust 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych.

Naruszenie prawa materialnego spowodowało zakwalifikowanie odwołującego do osób z lekkim stopniem niepełnosprawności, w sytuacji - kiedy brak możliwości kompensowania istotnego ograniczenia zdolności do wykonywania pracy, wymagał zastosowania art. 4 ust 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej i ustalenia wyższego stopnia niepełnosprawności lub wykazania, w jaki sposób ograniczenia w wykonywaniu zatrudnienia mogą być przypadku odwołującego skutecznie kompensowane i w jaki sposób”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność postępowania (pkt 3) lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy.Gdy idzie o przyjęcie skargi do rozpoznania z uwagi na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, należy wskazać, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego jego rozstrzygnięcie nie może się sprowadzać do odpowiedzi na wątpliwości skarżącego, które można wyjaśnić za pomocą obowiązujących reguł wykładni bądź w drodze prostego zastosowania przepisów (postanowienia Sądu Najwyższego: z 28 grudnia 2004 r., I UK 187/04, niepubl.; z 16 marca 2009 r., III UK 90/08, LEX nr 707909; z 25 stycznia 2012 r., II UK 232/11, LEX nr 1215437; z 14 marca 2012 r., I PK 185/1, LEX nr 1214540).Odnosząc się natomiast do kwestii oczywistej zasadności skargi, trzeba przypomnieć, że w świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego przesłanka ta wynika zwykle z oczywistego, widocznego prima facie naruszenia przepisów prawa polegającego na sprzeczności wykładni lub stosowania prawa z jego brzmieniem lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.

Nie chodzi zatem o takie naruszenie prawa, które może stanowić podstawę skargi w rozumieniu art. 3984 k.p.c., lecz o naruszenie kwalifikowane (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/07, LEX nr 453107, z dnia 25 lutego 2008 r., I UK 339/07, LEX nr 453109, z dnia 26 lutego 2001 r., I PKN 15/01, OSNAPiUS 2002 nr 20 poz. 494, z dnia 17 października 2001 r., I PKN 157/01, OSNAPiUS 2003 nr 18, poz. 437, z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004 nr 6, poz. 100, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, LEX nr 375616).Odnosząc się do wywodów zawartych we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, w pierwszej kolejności należy wskazać, że definicja osoby niepełnosprawnej w stopniu umiarkowanym zawarta jest w art. 4 ust. 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej.

Poza tym argumentacja skarżącego odnośnie do interpretacji art. 4 ust. 3 tej ustawy bazuje na nieprecyzyjnym odczytaniu jego treści. Zgodnie z tym przepisem, do lekkiego stopnia niepełnosprawności zalicza się osobę o naruszonej sprawności organizmu, powodującej w sposób istotny obniżenie zdolności do wykonywania pracy, w porównaniu do zdolności, jaką wykazuje osoba o podobnych kwalifikacjach zawodowych z pełną sprawnością psychiczną i fizyczną, lub mająca ograniczenia w pełnieniu ról społecznych dające się kompensować przy pomocy wyposażenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze lub środki techniczne.

W art. 4 ust. 3 nie chodzi o to, czy osoba zaliczona do lekkiego stopnia niepełnosprawności musi kompensować swoje ograniczenia w pełnieniu ról społecznych przy pomocy wyposażenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze lub środki techniczne, a tylko o porównanie jej zdolności do wykonywania pracy z osobą, która wykazuje się pełną sprawnością psychiczną i fizyczną lub osobą, która swoje braki w tym zakresie odpowiednio kompensuje. Wynika to wprost z językowego brzmienia przepisu.W sprawie nie występuje zatem istotne zagadnienie prawne, nadto skarga nie jest także oczywiście zasadna.Skarżący nie zdołał zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jego skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art. 3989 k.p.c. należało postanowić jak w sentencji.O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o § 12 ust. 2 i § 13 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (…) – jednolity tekst:

Dz.U. z 2013 r. poz. 461. aw