II UK 374/15 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UK 374/15 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 października 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Staryk (przewodniczący)‎SSN Jolanta Frańczak‎SSN Beata Gudowska (sprawozdawca) w sprawie z wniosku A. S.‎przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w [...]‎o rentę z tytułu niezdolności do pracy,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 26 października 2016 r.,‎skargi kasacyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w [...]‎z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt III AUa …/14, uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Apelacyjnemu w [...] do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 11 marca 2015 r. Sąd Apelacyjny, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w [...], uwzględniając apelację A. S., zmienił wyrok Sądu Okręgowego w [...] z dnia 13 maja 2014 r. i przyznał mu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od dnia 1 sierpnia 2013 r. na stałe. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w [...] na podstawie ustalenia, że ubezpieczony nie jest niezdolny do pracy w wykonywanym zawodzie pracownika ochrony, jednak bez możliwości używania broni oraz może pracować jedynie na poziomie zero bez obsługi maszyn w ruchu, w związku z czym nie może wykonywać pracy kierowcy mechanika.

Uwzględniając posiadane przez ubezpieczonego kwalifikacje kierowcy mechanika, ubezpieczony jest - w ocenie biegłych - trwale częściowo niezdolny do pracy od 2000 r., od kiedy jest jednooczny po urazie oka lewego, a w oku prawym ma obniżoną ostrość wzroku do 0,5 z niepewnym rokowaniem co do utrzymania obecnego widzenia.Sąd Apelacyjny uzupełnił ustalenia Sądu Okręgowego i stwierdził, że ubezpieczony po raz pierwszy złożył wniosek o przyznanie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w 2009 r. i wniosek został oddalony decyzją z dnia 23 listopada 2009 r. ze względu na niestwierdzenie niezdolności do pracy, a odwołanie oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] z dnia 21 września 2010 r. (sygn. akt XV U …/10), gdyż Sąd ustalił, że wnioskodawca nie nabył prawa do renty, nie wykazał bowiem wymaganego okresu ubezpieczenia.

Zdaniem Sądu, ubezpieczony zachował kwalifikacje formalne, związane z wykształceniem i potwierdzone ważnym dokumentem oraz rzeczywiste, oparte na doświadczeniu zawodowym do wykonywania pracy w charakterze kierowcy - mechanika. W świetle wynikających z opinii biegłego okulisty przeciwwskazań do czynności zawodowych Sąd Apelacyjny uznał, że ubezpieczony nie jest zdolny do pracy w ramach tych kwalifikacji w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst:

Dz.U. z 2016 r., poz. 887). Skarga kasacyjna Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w [...] została oparta na podstawie naruszenia prawa materialnego - art. 57 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przez przyznanie renty bez uwzględnienia, że niezdolność ubezpieczonego do pracy powstała w okresach innych niż wymienione w art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy, wskazując, że ubezpieczony stał się niezdolny do pracy w okresie podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników na podstawie ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (jednolity tekst:

Dz.U. z 2013 r., poz. 1403). Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa, w związku z czym stwierdzenie w toku postępowania odwoławczego zaistnienia niezdolności do pracy, powoduje konieczność ustalenia czasu jej powstania i odniesienie tego ustalenia do art. 57 ust. 1 pkt. 2 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2002 r., II UKN 788/00, OSNP 2003 nr 23, poz. 575 oraz z dnia 10 lutego 2011 r., II UK 267/10, niepubl.).Wobec braku tych ustaleń, oczywiście trafny jest podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego. Mając to na względzie, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, jak w sentencji (art. 39815 § 1 k.p.c.). kc