II UK 298/11 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt II UK 298/11

POSTANOWIENIE

Dnia 15 marca 2012 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Romualda Spyt

w sprawie z wniosku J. W.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw

Publicznych w dniu 15 marca 2012 r.,

na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych […]

z dnia 14 lipca 2011 r.,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

2. oddala

wniosek

pełnomocnika

ubezpieczonego

w

przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej w

postępowaniu kasacyjnym.

UZASADNIENIE

Ubezpieczony J. W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 lipca 2011 r.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego

- art. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób

zawodowych (Dz.U. z 2002 r. Nr 199, poz. 1673 ze zm.), polegające na błędnym

rozumieniu ustawowej przesłanki tego przepisu, tj. „przyczyny zewnętrznej" i

przyjęciu, że „udar mózgu jest schorzeniem samoistnym", jak również poprzez

wykluczenie by praca powodowała pogorszenie istniejącego stanu zdrowia, a także

obrazę przepisów prawa procesowego, tj.: art. 286 k.p.c. w związku z art. 278 § 1

k.p.c., mającą wpływ na treść wyroku, polegającą na samodzielnym rozstrzygnięciu

przez Sąd zagadnień medycznych wymagających wiadomości specjalistycznych w

sytuacji dużych rozbieżności w opiniach biegłych sądowych, naruszenie art. 233 § 1

k.p.c. w związku z art. 382 k.p.c., mające istotny wpływ na treść wyroku, polegające

na pominięciu ustalenia, na jakich dokumentach i dowodach biegły lekarz neurolog i

biegli lekarze medycyny pracy oparli swoje opinie, skoro z dokumentów leczenia

ubezpieczonego przed wypadkiem, zgromadzonych w aktach, nie wynika by

kiedykolwiek był on leczony na nadciśnienie tętnicze, miażdżycę naczyń lub by w

przeszłości przebył jakiekolwiek urazy głowy oraz na pominięciu dowodu i

dokumentacji badań profilaktycznych ubezpieczonego, z których wynika, że brak

było jakichkolwiek przeciwwskazań do zatrudnienia na jego stanowisku pracy.

Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdyż

„prawidłowe zastosowanie art. 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu

wypadków przy pracy i chorób zawodowych w ustalonym stanie faktycznym

wymaga wykładni obowiązujących przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości w szczególności zdefiniowania ustawowej przesłanki „przyczyny

zewnętrznej" powodującej wypadek przy pracy, w orzecznictwie bowiem nie ma

dokładnego określenia przyczyny zewnętrznej, w przypadku zaistnienia udaru

mózgu u osób, które zostały dopuszczone do pracy, bez stwierdzenia u nich

jakichkolwiek chorób lub mimo występowania u nich schorzeń wewnętrznych i

traktowania przez pracodawcę tych osób, jak osoby bez schorzeń wewnętrznych,

istnieją poważne rozbieżności w orzecznictwie zarówno Sądu Najwyższego, jak też

sądów niższych instancji, w zakresie schorzenia samoistnego, jako przyczyny

zewnętrznej wypadku w rozumieniu ustawy wypadkowej”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących

rozbieżności

w

orzecznictwie

sądów,

zachodzi

nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym

wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że

zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie,

a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc

pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi

przez Sąd Najwyższy.

Skarżący powołuje się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia o

treści przytoczonej wyżej. Zwrócić należy jednak uwagę, że kwestia „przyczyny

zewnętrznej” wypadku przy pracy w rozumieniu art. 3 ustawy o ubezpieczeniu

społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, była przedmiotem

licznych wypowiedzi Sądu Najwyższego, przytoczonych zresztą w skardze. Nie

można więc uznać, że w sprawie występuje zagadnienie prawne, jeżeli Sąd

Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii prawnej prezentowanej przez skarżącego

i wyraził swój pogląd w licznych wcześniejszych orzeczeniach co do interpretacji

wskazywanych w podstawach kasacyjnych przepisów (por. postanowienia Sądu

Najwyższego: z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, LEX nr 523522 oraz z dnia

16 stycznia 2003 r., I PK 230/02, OSNAPiUS - wkładka z 2003 r. nr 13, poz. 5).

Podkreślenia wymaga to, że nie spełnia warunku z art. 3984 § 1 pkt 3 w związku z

art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. wskazanie w skardze kasacyjnej zagadnienia prawnego,

które dotyczy zastosowania w sprawie konkretnego przepisu, a nie abstrakcyjnego

problemu związanego z jego wykładnią (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z

dnia 22 lutego 2007 r., I UZ 47/06 , OSNP 2008 nr 7-8, poz. 11), a do tego w istocie

sprowadza się przedstawiany przez skarżącego problem.

Wbrew również twierdzeniu skarżącego, w sprawie nie występuje potrzeba

dokonania

wykładni

prawnej

przepisów

budzących

poważne

wątpliwości

interpretacyjne w celu zdefiniowania ustawowej przesłanki wypadku przy pracy

wynikającej z art. 3 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu

społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, tj. przyczyny

zewnętrznej. Kwalifikacja udaru mózgu jako wypadku przy pracy jest rezultatem

oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych w każdej konkretnej sprawie.

Nie można więc zasadnie twierdzić, że zakwalifikowanie związanego z pracą

zdarzenia raz jako spowodowanego przyczyną zewnętrzną (rozumianą jako

współprzyczyna wystąpienia zdarzenia w zbiegu z przyczyną wewnętrzną –

schorzeniem samoistnym), innym razem jako pozbawionego tej cechy, dowodzi

rozbieżności orzecznictwie. W przywołanych skardze wyrokach Sądu Najwyższego

wypowiadane poglądy wyrażane były na podstawie zindywidualizowanych stanów

faktycznych, między którymi nie można stawiać znaku równości.

Skarżący nie zdołał zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jego

skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art. 398 9 k.p.c. należało

postanowić jak w sentencji.

W odniesieniu do wniosku w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy

prawnej udzielonej z urzędu należy stwierdzić, że - zgłaszając ten wniosek pełnomocnik ubezpieczonego, autor skargi kasacyjnej, nie złożył oświadczenia, iż

żądane koszty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Tymczasem - zgodnie

z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w

sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa

kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz.

1348 ze zm.) - oświadczenie to jest nieodzownym elementem uzasadnienia

wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca

adwokata lub radcy prawnego nie została wynagrodzona, a zatem, iż zachodzi

podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa na podstawie

art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (jednolity tekst:

Dz.U. z 2002 r. Nr 123 poz. 1058 ze zm.). Niezłożenie przez pełnomocnika

wskazanego oświadczenia nie stanowi braku formalnego pisma, lecz brak w

zakresie uzasadnienia wniosku, toteż nie podlega ewentualnemu uzupełnieniu w

trybie art. 130 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 października

1998 r., II CKN 687/98, OSNC 1999 nr 3, poz. 63).